Zachowania prozdrowotne kobiet młodych, w średnim wieku i starszych

Emilia Garncarek

doi:10.18778/0208-600X.60.13

Autor

Emilia Garncarek Uniwersytet Łódzki, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Instytut Socjologii, Katedra Socjologii Struktur i Zmian Społecznych

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-600X.60.13

Słowa kluczowe:

zachowania prozdrowotne, kobiety, wiek, gender, upłciowiony wiek/gendered age

Abstrakt

W artykule skoncentrowano się na komponencie behawioralnym postawy wobec zdrowia – zachowaniach prozdrowotnych kobiet. Ze szczegółowej analizy wypowiedzi wynika, że występują różnice w zachowaniach zdrowotnych pomiędzy kobietami reprezentującymi różne kategorie wiekowe. Wraz z wiekiem zmienia się troska o zdrowie oraz sposoby dbania o ten zasób, na co wpływają nie tylko uwarunkowania biologiczne. Istotne znaczenie mają również kulturowe koncepcje płci (gender) i wieku (gendered age) funkcjonujące w ramach danego kulturowego modelu społeczeństwa.

Bibliografia

Barrett A. (2005), Gendered experiences in midlife: Implications for age identity, “Journal of Aging Studies”, Vol. 19, s. 163–183.

CBOS (2005), Komunikat z badań: Upodobania kulinarne, nawyki żywieniowe i zachowania konsumenckie Polaków, Centrum Badania Opinii Społecznej, Warszawa.

CBOS (2009), Komunikat z badań: Polak zadbany – troska o sylwetkę i ciało, Centrum Badania Opinii Społecznej, Warszawa.

CBOS (2012a), Zdrowie w wymiarze osobistym i instytucjonalnym. Samooceny, zachowania, opinie, red. N. Hipsz, R. Boguszewski, „Opinie i Diagnozy”, nr 24.

CBOS (2012b), Komunikat z badań: Polacy o swoim zdrowiu oraz prozdrowotnych zachowaniach i aktywnościach, Centrum Badania Opinii Społecznej, Warszawa.

CBOS (2012c), Komunikat z badań: Polacy wobec własnej starości, Centrum Badania Opinii Społecznej, Warszawa.

CBOS (2013), Komunikat z badań: Aktywność fizyczna Polaków, Centrum Badania Opinii Społecznej, Warszawa.

CBOS (2014), Komunikat z badań: Zachowania żywieniowe Polaków, Centrum Badania Opinii Społecznej, Warszawa.

Deaux K., Kite M. (2002), Stereotypy płci, [w:] B. Wojciszke (red.), Kobiety i mężczyźni: odmienne spojrzenia na różnice, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk, s. 354–382.

Diller V. (2012), The ‘Over-Stuffed’ Sandwich Generation, https://www.psychologytoday.com/blog/face-it/201210/the-over-stuffed-sandwich-generation [dostęp: 2.04.2016].

Dzwonkowska-Godula K., Garncarek E. (2015), Factors affecting health in young and old men and women’s beliefs, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica”, nr 55, s. 127–148.

Heszen I ., Sęk H . ( 2016), Psychologia zdrowia, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Jakubowska H . ( 2009), Socjologia ciała, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.

Kimmel M. S. (1987), Rethinking masculinity: New directions in research, [w:] M. S. Kimmel (ed.), Changing Men: New Directions in Research on Men and Masculinity, Sage Publications, Newbury Park, s. 9–24.

Kimmel M. (2004), The Gendered Society, Oxford University Press, New York

Królikowska S. (2011), Rola stereotypów płci w kształtowaniu postaw kobiet i mężczyzn wobec zdrowia, „Nowiny Lekarskie”, nr 80 (5), s. 387–393.

Malinowska E. (2011), Kapitał ludzki w ujęciu genderowym – koncepcja teoretyczna, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica”, nr 39, s. 3–16.

Malinowska E., Dzwonkowska-Godula K., Garncarek E. (2012), Wykształcenie, zdrowie i wygląd jako komponenty kapitału ludzkiego kobiet i mężczyzn, [w:] P. Starosta (red.), Zróżnicowanie zasobów kapitału ludzkiego i społecznego w regionie łódzkim, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, s. 11–132.

Malinowska E., Dzwonkowska-Godula K., Garncarek E., Czernecka J., Brzezińska J. (2016), Kulturowe uwarunkowania postaw kobiet i mężczyzn w różnym wieku wobec swego wyglądu i zdrowia, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź. DOI: https://doi.org/10.18778/8088-353-6.06

Melosik Z. (1996), Tożsamość, ciało i władza. Teksty kulturowe jako (kon)teksty pedagogiczne, Wydawnictwo Edytor, Poznań–Toruń.

Miller D. (1981), The ‘sandwich’ generation: Adult children of the aging, “Social Work”, Vol. 26, No. 5, https://www.jstor.org/stable/23712207?seq=1#page_scan_tab_contents [dostęp: 2.04.2016].

Miluska J. (1996), Tożsamość kobiet i mężczyzn w cyklu życia, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.

Miluska J. (2008), Obrazy społeczne grup narażonych na dyskryminację. Uwarunkowania społeczno-demograficzne i psychologiczne, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.

Nowak S. (1973), Pojęcie postawy w teoriach i stosowanych badaniach społecznych, [w:] S. Nowak (red.), Teorie postaw, PWN, Warszawa, s. 17–88.

Nowak S. (red.) (1973), Teorie postaw, PWN, Warszawa.

Ogińska-Bulik N., Jurczyński Z. (2010), Osobowość. Stres a zdrowie, Wydawnictwo Difin, Warszawa.

Ostrowska A. (1999), Styl życia a zdrowie, Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, Warszawa.

Ostrowska A. (2006), Kobiety i mężczyźni. Jak styl i warunki życia różnicują zdrowie, „Rocznik Lubuski” t. 32, cz. 2, s. 113–129.

Puchalski K. (1990), Zachowania związane ze zdrowiem jako przedmiot nauk socjologicznych. Uwagi wokół pojęcia, [w:] A. Gniazdowski (red.), Zachowania zdrowotne. Zagadnienia teoretyczne, próba charakterystyki zachowań zdrowotnych społeczeństwa polskiego, Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera, Łódź, s. 23–57.

Puchalski K. (1997), Zdrowie w świadomości społecznej, Instytut Medycyny Pracy, Krajowe Centrum Promocji Zdrowia w Miejscu Pracy, Łódź.

Raport Siemensa (2012), „Zdrowie – męska rzecz”, http://www.siemens.pl/pool/healthcare/raport_siemensa_2012.pdf [dostęp: 20.07.2016].

Renzetti C. M., Curran D. J. (2005), Kobiety, mężczyźni i społeczeństwo, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Schimanek T., Wejcman Z. (2013), Aktywni Seniorzy. Inspirator dla organizacji, Instytut Spraw Publicznych, http://www.isp.org.pl/uploads/pdf/17728630.pdf [dostęp: 30.06.2016].

Sęk H. (2000), Zdrowie behawioralne, [w:] J. Strelau (red.), Psychologia, t. 3, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk.

Titkow A. (1998), Feminizm, [w:] Encyklopedia socjologii, t. 1, Oficyna Naukowa, Warszawa.

Titkow A., Duch-Krzystoszek D., Budrowska B. (2004), Nieodpłatna praca kobiet. Mity, realia, perspektywy, Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, Warszawa.

Tobiasz-Adamczyk B. (2000), Wybrane elementy socjologii zdrowia i choroby, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Tobiasz-Adamczyk B. (red.) (2013), Od socjologii medycyny do socjologii żywienia, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Turner J. H. (2004), Struktura teorii socjologicznej, PWN, Warszawa.

Wolf N. (2014), Mit urody, Czarna Owca, Warszawa.

Woynarowska B . ( 2013), Edukacja zdrowotna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.