Tekst – sytuacja – kontekst w dyskusji

Edyta Pałuszyńska

doi:10.18778/0860-6587.18.07

Autor

Edyta Pałuszyńska Uniwersytet Łódzki

DOI:

https://doi.org/10.18778/0860-6587.18.07

Słowa kluczowe:

tekst, kontekst, sytuacja komunikacyjna, tło pozajęzykowe, dyskusja

Abstrakt

Celem artykułu jest uchwycenie sposobów wiązania tekstu z sytuacją, charakterystycznych dla dyskusji politycznych toczonych w mediach. Elementy sytuacji, które zostają zakodowane w tekście tworzą kontekst. Specyficzność powiązań tych elementów daje się zauważyć nie tylko w bieżącej sytuacji komunikacyjnej, która jest kreowana przez dziennikarzy i ich rozmówców w studiu, lecz także w odtwarzaniu elementów tła sytuacyjnego z przeszłości. Zakładamy, że najogólniejszy sposób porządkowania komponentów sytuacji jest skorelowany z gatunkową i dyskursywną formą wypowiedzi. Badania przebiegu dyskusji wskazują, że typowa dla niej jest selekcja elementów tła pozajęzykowego, umieszczanie ich w siatkach różnych relacji, problematyzowanie tematu oraz zderzanie różnych kontekstów.

Bibliografia

Awdiejew A., Habrajska G., 2006, Wprowadzenie do gramatyki komunikacyjnej, Łask.

Beaugrande R. de, Dressler W., 1990, Wstęp do lingwistyki tekstu, przeł. A. Szwedek, Warszawa.

Boniecka B., 1999, Lingwistyka tekstu. Teoria i praktyka, Lublin.

Dobrzyńska T., 2001, Tekst, [w:] Współczesny język polski, red. J. Bartmiński, Lublin.

Grzmil-Tylutki H., 2007, Gatunek w świetle francuskiej teorii dyskursu, Kraków.

Pisarkowa K., 1978, Zdanie mówione a rola kontekstu, [w:] Studia nad składnią polszczyzny mówionej, red. T. Skubalanka, Wrocław.

Topolińska Z., 1984, Składnia grupy imiennej, [w:] Gramatyka współczesnego języka polskiego. Składnia, red. S. Karolak, M. Grochowski, Z. Topolińska, Warszawa.

Warchala J., 2003, Kategoria potoczności w języku, Katowice.

Wolniewicz B., 1985, Ontologia sytuacji. Podstawy i zastosowania, Warszawa.

Żydek-Bednarczuk U., 2005, Wprowadzenie do lingwistycznej analizy tekstu, Kraków.