Zarys koncepcji marynizacji

Arkadiusz Kołodziej

doi:10.18778/0208-600X.55.13

Authors

Arkadiusz Kołodziej Uniwersytet Szczeciński, Wydział Humanistyczny, Instytut Socjologii

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-600X.55.13

Keywords:

the concept of marinization, social process, maritime sociology, sailors, fishermen, local communities

Abstract

The paper presents the concept of marinization introduced by Ludwik Janiszewski. This concept was developed in sociology in the 70s, 80s and 90s of the last century. The concept depicts the influence of the sea on the life of coastal communities, on the development of specific social structure and marine culture. The concept of marinization was specified in three basic scientific dimensions. In the theoretical dimension, particularly important one, for this concept, it was to distinguish two main factors influencing the process and determine the direction of the relationship between the individual components of this process. In terms of empirical issue researchers’ efforts were focused on measuring the impact of the marine environment in various aspects of social life. In the methodological dimension the problem of constructing a list of indicators that adequately reflect this complex phenomenon proved to be particularly important. The article discusses the aforementioned dimensions of the concept of marinization. The text also includes a question about the validity of assumptions about the growing influence of the sea on social life. The apparent reduction of this impact (eg. a significant reduction in deep-sea fishing or Baltic fishing) suggests the question of the timeliness of this concept.

References

Abriszewski K. (2007), Teoria aktora-sieci Bruno Latoura, „Teksty Drugie”, nr 1–2, s. 113–126.

Dulczewski Z. (1966), Z badań nad rybakami morskimi, „Rocznik Koszaliński”, nr 2, s. 122–131.

Durka W. (1991), Klasyfikacja zawodów morskich według pozycji społeczno-ekonomicznej, [w:] L. Janiszewski (red.), Ludzie morza i ich rodziny w procesie przemian, MB Poligrafia, Szczecin, s. 23–41.

Hoły-Łuczaj M. (2014), Posthumanizm. Między metafizyką a etyką, „Kultura i Wartości”, nr 3 (11), s. 45–61. DOI: https://doi.org/10.17951/kw.2014.11.45

Janiszewski L. (1971), Socjologiczne badania nad ludźmi morza, „Studia Socjologiczne”, 4 (13), s. 123–147.

Janiszewski L. (1988), Marynizacja. Przyczynek teoretyczny, „Roczniki Socjologii Morskiej”, T. IV, s. 5–14.

Janiszewski L. (1989), Marynizacja jako kategoria teoretyczna i jako proces społeczny, „Przegląd Zachodni”, nr 5–6 (252), s. 267–283.

Janiszewski L. (1991a), Badania nad przemianami w zbiorowościach ludzi morza, [w:] L. Janiszewski (red.), Ludzie morza i ich rodziny w procesie przemian, MB Poligrafia, Szczecin, s. 7–21.

Janiszewski L. (1991b), Morskie społeczności lokalne – propozycja badań socjologicznych, [w:] L. Janiszewski, R. Woźniak, Morskie społeczności lokalne. Teoria i empiria, Szczecin, s. 3–29.

Janiszewski L. (1991c), Wewnętrzne zróżnicowania kategorii zawodowych ludzi morza i ich rodzin w aspekcie nierówności społecznych – ujęcie porównawcze, [w:] red. L. Janiszewski, A. Sosnowski, Kategorie zawodowe ludzi morza a rodzina, Szczecin, s. 5–46.

Janiszewski L. (1992), Marynizacja jako nowa kategoria analizy przemian społecznych, „Studia Sociologica”, nr 3, s. 33–46.

Kaczmarczyk-Sowa M. (1991), Przebieg i społeczno-kulturowe determinanty konfliktów małżeńskich w rodzinach pracowników gospodarki morskiej, [w:] red. L. Janiszewski, Ludzie morza i ich rodziny w procesie przemian, MB Poligrafia, Szczecin, s. 81–100.

Mrzygłód H. (1991), Dobór małżeński w rodzinach pracowników gospodarki morskiej w procesie przemian, [w:] L. Janiszewski (red.), Ludzie morza i ich rodziny w procesie przemian, MB Poligrafia, Szczecin, s. 65–80.

Nikołajew J. (1991), Z badań nad strukturą społeczno-demograficzną zbiorowości pracowników morskich i ich rodzin, [w:] L. Janiszewski (red.), Ludzie morza i ich rodziny w procesie przemian, MB Poligrafia, Szczecin, s. 57–64.

Nikołajew J. (2000), Społeczne uwarunkowania pracy rybaków dalekomorskich zatrudnionych u armatorów zagranicznych, „Roczniki Socjologii Morskiej”, T. XII, s. 103–107.

Nowaczyk P. (2014), Konsekwencje redukcji floty łodziowej dla rybaków Zalewu Szczecińskiego, [w:] B. Matławski, K. Piasecki (red.), Tradycyjne rybołówstwo łodziowe w regionie zachodniopomorskim po 1945 roku, Minerwa, Szczecin, s. 205–221.

Nowak A. (1991), Rozwody w rodzinach pracowników gospodarki morskiej, [w:] L. Janiszewski, A. Sosnowski (red.), Kategorie zawodowe ludzi morza a rodzina, Szczecin. s. 134–152.

Polańska A. (1965), Zawód rybaka morskiego w Polsce, Wydawnictwo Morskie, Gdynia.

Rancew-Sikora D. (2010), Społeczno-symboliczne znaczenie morza, „Studia Socjologiczne”, nr 3 (198), s. 133–161.

Szczepański J. (1961), Socjologia. Rozwój problematyki i metod, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.

Thurow R. (1991), Funkcje ekonomiczne rodzin pracowników gospodarki morskiej, [w:] L. Janiszewski (red.), Ludzie morza i ich rodziny w procesie przemian, MB Poligrafia, Szczecin, s. 43–56.

Zieziula J., Pawlak E. (2004), Polskie rybołówstwo dalekomorskie w okresie transformacji (1990–2000), Polska Akademia Nauk, Gdańsk.