Gatunki wypowiedzi pisemnych w glottodydaktyce a egzaminy certyfikatowe z języka polskiego jako obcego
DOI:
https://doi.org/10.18778/0860-6587.32.08Słowa kluczowe:
gatunek wypowiedzi, wzorzec gatunkowy, glottodydaktyka polonistyczna, forma wypowiedzi, egzaminy certyfikatowe z języka polskiego jako obcegoAbstrakt
Artykuł ma na celu wskazanie polskich gatunków wypowiedzi, zalecanych do czynnego lub biernego opanowania przez uczących się polszczyzny, których znajomość wymagana jest na państwowych egzaminach certyfikatowych z języka polskiego jako obcego. W Standardach wymagań egzaminacyjnych, będących załącznikiem do Ustawy o języku polskim z 1999 r., ustawodawca wyszczególnia wypowiedzi gatunkowe przewidziane do opanowania na poszczególnych poziomach biegłości językowej. Repertuar form wypowiedzi przewidzianych na poszczególne poziomy nauczania przedstawiony jest w Programach nauczania języka polskiego jako obcego. Poziomy A1–C2 (Janowska i in. 2011). W artykule, na tle koncepcji gatunku i wzorca gatunkowego Marii Wojtak, przedstawiony został wachlarz wymaganych przepisami gatunków oraz częstotliwość poszczególnych form wypowiedzi w arkuszach egzaminacyjnych z lat 2016–2024 na poziomach B1–C2. Poruszono także kwestię oceny poszczególnych aspektów wzorca gatunkowego na analizowanych poziomach w kontekście elementów wzorca gatunkowego.
Bibliografia
Bachtin M., 1986, Estetyka twórczości słownej, tłum. D. Ulicka, Warszawa.
Ciesielska-Musameh R., Guziuk-Świca B., Przechodzka G., 2022, Z polskim w świat, cz. 1, Lublin.
Ciesielska-Musameh R., Guziuk-Świca B., Przechodzka G., 2023, Z polskim w świat, cz. 2, Lublin.
Dąmbska E., Lipińska E., 2016, Pisać jak z nut. Podręcznik rozwijający sprawność pisania dla obcokrajowców na poziomie B1+/ B2, Kraków.
Dunin-Dudkowska A., 2019, The cover letter as a genre of speech in teaching Polish as a foreign language, „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców”, t. 26, s. 231–244. DOI: https://doi.org/10.18778/0860-6587.26.16
Dunin-Dudkowska A., 2021a, Gatunki akademickie w glottodydaktyce (na przykładzie artykułu), „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców”, t. 28, s. 285–295. DOI: https://doi.org/10.18778/0860-6587.28.19
Dunin-Dudkowska A., 2021b, Życzenia jako gatunek wypowiedzi w ujęciu glottodydaktycznym, w: A. Roter-Bourkane, I. Wieczorek (red.), Glottodydaktyka polonistyczna: strategie – wartości – wyzwania, Poznań, s. 179–194.
Dunin-Dudkowska A., 2022a, Dziennik jako gatunek wypowiedzi w glottodydaktyce polonistycznej, w: A. Dunin-Dudkowska, A. Małyska (red.), Współczesny dyskurs glottodydaktyczny, Lublin, s. 105–118.
Dunin-Dudkowska A., 2022b, Reportaż jako gatunek wypowiedzi w glottodydaktyce (na przykładzie reportaży Ryszarda Kapuścińskiego), „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców”, t. 29, s. 365–381. DOI: https://doi.org/10.18778/0860-6587.29.08
Dunin-Dudkowska A., 2023a, Gatunki wypowiedzi w glottodydaktyce polonistycznej (na przykładzie blogu), w: M. Piasecka, M. Wojtyńska-Nowotko (red.), Poradnik Językowy. Horyzonty polszczyzny. Prace ofiarowane Profesorowi Stanisławowi Dubiszowi w pięćdziesiątą rocznicę Jego pracy naukowej i dydaktycznej, Warszawa, s. 261–272.
Dunin-Dudkowska A., 2023b, Streszczenie jako gatunek wypowiedzi w glottodydaktyce polonistycznej, „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców”, t. 30, s. 149–162. DOI: https://doi.org/10.18778/0860-6587.30.10
Frukacz K., 2018, Reportaż literacki w glottodydaktyce polonistycznej – prolegomena, „Kwartalnik Polonicum”, t. 28/29.
Gajda S., 2001, Gatunkowe wzorce wypowiedzi, w: J. Bartmiński (red.), Współczesny język polski, Lublin, s. 255–268.
Grochala B., 2019, O kształtowaniu kompetencji genologicznej w nauczaniu języka polskiego jako obcego, „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców”, t. 26, s. 221–229. DOI: https://doi.org/10.18778/0860-6587.26.15
Grochala B., 2021, Teksty sportowe w nauczaniu języka polskiego jako obcego, „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców”, t. 28, s. 297–307.
Grochala B., 2022, Wzorce gatunkowe a kształcenie w zakresie form wypowiedzi pisemnych w wybranych pomocach dydaktycznych przygotowujących do egzaminu certyfikatowego na poziomie B1, „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców”, t. 29, s. 179–189. DOI: https://doi.org/10.18778/0860-6587.29.12
Janowska I., Lipińska E., Rabiej A., Seretny A., Turek P., 2011, Programy nauczania języka polskiego jako obcego. Poziomy A1–C2, Kraków.
Lipińska E., 2023, Kształcenie umiejętności pisania w dydaktyce języka polskiego jako obcego, Kraków.
Miodunka W., 2013a, Innowacje w glottodydaktyce polonistycznej, w: J. Mazur, A. Małyska, K. Sobstyl (red.), Glottodydaktyka polonistyczna w obliczu zmian językowo-kulturowych i potrzeb społecznych, t. 1, Lublin, s. 23–40.
Miodunka W., 2013b, Glottodydaktyka polonistyczna w rozwoju nauczania i badań polszczyzny w latach 1950–2012, w: A. Dunin-Dudkowska, A. Małyska (red.), 70 lat współczesnej polszczyzny. Zjawiska, procesy, tendencje, Lublin, s. 681–710.
Prążyńska D., 2022, Czarno na białym, Kraków.
Rada Europy, 2003, Europejski system opisu kształcenia językowego: uczenie się, nauczanie, ocenianie, tłum. W. Martyniuk, Warszawa.
Skwarczyńska S., 1975, Wokół teorii listu, w: S. Skwarczyńska, Pomiędzy historią a teorią literatury, Warszawa.
Standardy wymagań odnoszących się do poszczególnych poziomów biegłości językowej w zakresie znajomości języka polskiego jako obcego, 2003, będące załącznikiem do rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 26 lutego 2016 r.
Witosz B., 1997, Opis w prozie narracyjnej na tle innych odmian deskrypcji, Katowice.
Wojtak M., 2004, Gatunki prasowe, Lublin.
Wojtak M., 2019, Wprowadzenie do genologii, Lublin.
Zbiory zadań, https://certyfikatpolski.pl/o-egzaminie/zbiory-zadan/ [24.09.2024].
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
