Polki wobec płodności i posiadania dzieci – doniesienie wstępne

Karolina Kossakowska

doi:10.18778/1427-969X.21.02

Autor

Karolina Kossakowska Uniwersytet Łódzki, Wydział Nauk o Wychowaniu, Instytut Psychologii, Zakład Psychopatologii i Psychologii Klinicznej, 91-433 Łódź, ul. Smugowa 10/12

DOI:

https://doi.org/10.18778/1427-969X.21.02

Słowa kluczowe:

płodność, macierzyństwo, postawy

Abstrakt

W krajach wysokorozwiniętych wiek zajścia w ciążę i urodzenia pierwszego dziecka stale się wydłuża. Tendencja ta obecna jest również w Polsce. Kobiety odkładają decyzję o zostaniu matkami, część z nich w ogóle nie decyduje się na dziecko. Pojawia się pytanie o przyczyny odkładania decyzji lub rezygnacji z macierzyństwa. W badaniach wzięło udział 247 kobiet w wieku 20–46 lat (M = 29,67; SD = 4,54). Uczestniczki wypełniły polskojęzyczną wersję Skali do Badania Postaw Wobec Płodności i Posiadania Dzieci, która pozwala na ocenę postaw w zakresie trzech wymiarów: Płodność – istotna w przyszłości, Płodność – przeszkoda w chwili obecnej oraz Płodność – tożsamość kobiety. Wyższe średnie wyniki w wymiarze Płodność – przeszkoda w chwili obecnej uzyskiwały przede wszystkim młodsze, wolne lub pozostające w nieformalnym stałym związku, łączące pracę i studia kobiety. Płodność – istotna w przyszłości była ważna m.in. dla uczestniczek pozostających w związkach małżeńskich. Płodność – tożsamość kobiety okazała się ważna dla kobiet mieszkających na wsi i pozostających w związku małżeńskim. Sytuacja finansowa, podobnie jak wykształcenie nie okazały się czynnikami, które w istotny statystycznie sposób różnicowałyby badane kobiety w zakresie postaw wobec płodności i posiadania dzieci.

Bibliografia

Australian Bureau of Statistics (2012c). Births 2011. Canberra: Australian Bureau of Statistics

Astolfi P., Zonta L. (2002). Delayed maternity and risk at delivery. Paediatric and Perinatal Epidemiology, 6, 67–72

Dzieci w Polsce w 2014. Charakterystyka demograficzna (2015). Warszawa: GUS.

Doyle J., Pooley J. A., Breen L. (2012). A phenomenological exploration of the childfree choice in a sample of Australian women. Journal of Health Psychology, 18 (3), 1–11

Gawlina Z. (2003). Macierzyństwo jako wartość w kontekście przemian społecznych. Roczniki Socjologii Rodziny, 15, 33–46

Graham M., Smith S., Shield M. (2015). Women’s attitudes towards children and motherhood: A predictor of future childlessness? Journal of Social Inclusion, 6 (2), 5–18

Gurba E. (2004). Wczesna dorosłość. W: B. Harwas-Napierała, J. Trempała (red.). Psychologia rozwoju człowieka. Charakterystyka okresów życia. Warszawa: PWN

Joseph K., Allen A., Dodds L. i in. (2005). The perinatal effects of delayed childbearing. Obstetrics and Gynecology, 105, 1410–1418

Kluzowa K., Slany K. (2003). Przemiany realizacji funkcji prokreacyjnej w rodzinie. W: B. Mierzwiński, E. Dybowska (red.). Oblicze współczesnej rodziny polskiej. Kraków: Wydawnictwo WAM

Kubiak-Fortecka A., Wilczyński J. (2009). Ciąża i poród u kobiet w wieku dojrzałym. Przegląd Menopauzalny, 2, 67–71

Mills M., Rindfuss R., McDonald P., de Velde E. (2011). Why do people postpone parenthood? Reasons and social policy incentives. Human Reproductive Update, 17, 848–860

Mynarska M. (2011). Kiedy mieć dziecko? Jakościowe badanie procesu odraczania decyzji o rodzicielstwie. Psychologia Społeczna, 3, 226–240

Mynarska M., Rytel J. (2011). Pomiar motywacji do posiadania dzieci wśród osób bezdzietnych. Polska adaptacja kwestionariusza motywów rodzicielskich. Polskie Forum Psychologiczne, 19 (4), 522–543

Rowland D. T. (2007). Historical trends in childlessness. Journal of Family Issues, 28 (10), 1311–1337

Siuda P. (2009). Eksperyment w Internecie – nowa metoda badań w naukach społecznych. Studia Medioznawcze, 3 (38), 152–168

Slany K. (2002). Alternatywne formy życia małżeńsko-rodzinnego w ponowoczesnym świecie. Kraków: Zakład Wydawniczy Nomos.

Slany K., Szczepaniak-Wiecha I. (2003). Bezdzietność – czy nowa wartość we współczesnym świecie? W: K. Slany, A. Małek, I. Szczepaniak-Wiecha (red.). Systemy wartości a procesy demograficzne (s. 155–169). Kraków: Zakład Wydawniczy Nomos

Sleebos J. (2003). Low fertility rates in OECD countries: facts and policy responses. OECD Labour Market and Social Policy Occasional Papers, no. 15, OECD Publishing, Paris, http://ideas.repec.org/p/oec/elsaaa/15-en.html

Söderberg M., Lundgren I., Christensson K., Hildingsson I. (2013). Attitudes toward fertility and childbearing scale: an assessment of a new instrument for women who are not yet mothers in Sweden. BMC Pregnancy Childbirth, 13, 197, http://www.biomedcentral.com/1471-2393/13/197

Söderberg M., Christensson K., Lundgren I., Hildingsson I. (2015). Women’s attitudes towards fertility and childbearing – A study based on a national sample of Swedish women validating the Attitudes to Fertility and Childbearing Scale (AFCS). Sexual & Reproductive Healthcare, 6, 54–58

Thalberg S. (2013). First Education, then Children? A Qualitative Study of Students’ Childbearing Attitudes and Intentions. Stockholm Research Reports in Demography, http://www.suda.su.se/polopoly_fs/1.295453.1473149659!/menu/standard/file/SRRD_2013_13.pdf

Thévenon O. (2010). Fertility in OECD countries: An assessment of macro-level trends and policy responses. Work Package 2: Macro perspective on fertility trends and Institutional context,http://vidrepro.oeaw.ac.at/wp-content/uploads/Macro-trends.pdf