Simplifying Life During the Covid-19 Pandemic

Renata Dopierała

doi:10.18778/0208-600X.82.02

Autor

Renata Dopierała University of Lodz, Department of Sociology of Culture, Institute of Sociology, ul. Rewolucji 1905 r. 41/43, 90-214 Łódź https://orcid.org/0000-0002-4919-258X

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-600X.82.02

Słowa kluczowe:

proste życie, osoby dobrowolnie upraszczające, alternatywne formy konsumpcji

Abstrakt

Celem artykułu jest przedstawienie wybranych aspektów życia codziennego osób określających się jako zwolennicy upraszczania życia w kontekście pandemii COVID-19 w Polsce. Artykuł składa się z trzech części. W pierwszej w syntetycznej formie przybliżono ideę prostego życia, jej główne przekonania i manifestacje, w drugiej opisano stopień i rodzaje zmian w organizacji codzienności upraszczających życie we wskazanym czasie. W części trzeciej dociekano, czy doświadczenia pandemii mają w sobie potencjał modyfikacji obecnych postaw konsumpcyjnych. Punkt ten stanowi nawiązanie do głosów pojawiających się w debacie publicznej sygnalizujących – szczególnie w początkowej fazie – taką możliwość w szerszej społecznej skali. Materiał źródłowy stanowiły wpisy na blogach, fragmenty podcastów poświęconych prostemu życiu oraz inne źródła niewywołane (raporty, teksty naukowe i publicystyczne).

Bibliografia

Baudrillard J. (2006), Społeczeństwo konsumpcyjne. Jego mity i struktury, transl. S. Królak, Wydawnictwo Sic!, Warszawa.

Bauman Z. (2009), Konsumowanie życia, transl. M. Wyrwas-Wiśniewska, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Barber B.R. (2009), Skonsumowani. Jak rynek psuje dzieci, infantylizuje dorosłych i połyka obywateli, transl. H. Jankowska, Wydawnictwo Muza, Warszawa.

Burgiel A., Sowa I., Zrałek J. (2015), Voluntary simplicity – sustainable alternative to overconsumption, “Polityki europejskie. Finanse i Marketing”, no. 13, pp. 18–29.

Bywalec Cz., Rudnicki L. (2002), Konsumpcja, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.

Cobel-Tokarska M., Zalewska J. (2016), Rationalization of Pleasure and Emotions: The Analysis of the Blogs of Polish Minimalists, “Polish Sociological Review”, vol. 196, no. 4, pp. 495–512.

Craig-Lees M., Hill C. (2002), Understanding Voluntary Simplifiers, “Psychology & Marketing”, vol. 19(2), pp. 187–210, https://doi.org/10.1002/mar.10009 DOI: https://doi.org/10.1002/mar.10009

Dopierała R. (2017), Minimalism – a new mode of consumption?, “Przegląd Socjologiczny”, no. 4, pp. 67–83.

Drozdowski R., Frąckowiak M., Krajewski M., Kubacka M., Modrzyk A., Rogowski Ł., Rura R., Stamm A. (2020a), Życie codzienne w czasach pandemii. Raport z pierwszego etapu badań, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Poznań.

Drozdowski R., Frąckowiak M., Krajewski M., Kubacka M., Luczys P., Modrzyk A., Rogowski Ł., Rura R., Stamm A. (2020b), Życie codzienne w czasach pandemii. Raport z drugiego etapu badań, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Poznań.

Drozdowski R., Frąckowiak M., Krajewski M., Kubacka M., Luczys P., Modrzyk A., Rogowski Ł., Rura R., Stamm A., Sztop-Rutkowska K. (2020c), Życie codzienne w czasach pandemii. Raport z trzeciego etapu badań, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Poznań.

Duda A. (2016), Downshifting – radykalna alternatywa poza systemem? Analiza przypadku, [in:] A. Duda, Konsumpcja – teorie i badania, Wydawnictwo Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Lublin, pp. 429–458.

Duszyński J., Afelt A., Ochab-Marcinek A., Owczuk R., Pyrć K., Rosińska M., Rychard A., Smiatacz T. (2020), Zrozumieć Covid-19. Opracowanie zespołu ds. Covid-19 przy prezesie Polskiej Akademii Nauk, Polska Akademia Nauk, Warszawa.

Edelkoort L. (2020), Coronavirus offers “a blank page for the new beginning” https://www.dezeen.com/2020/03/09/li-edelkoort-coronavirus-reset/ (accessed: 15.10.2020).

Elgin D. (2010), Voluntary Simplicity. Toward a Way of Life that is Outwardly Simple, Inwardly Rich, 2nd ed., Harper, New York.

Etzioni A. (1998), Voluntary Simplicity: Characterization, Select, Psychological Implications and Social Consequences, “Journal of Economic Psychology”, no. 19, pp. 619–643.

Heath J., Potter A. (2010), Bunt na sprzedaż. Dlaczego kultury nie da się zagłuszyć, transl. H. Jankowska, Wydawnictwo Muza, Warszawa.

Izdebska K. (2017), Lepsze życie śmieci? Design i upcykling, “Kultura Popularna”, no. 2, pp. 32–43,https://doi.org/10.5604/01.3001.0010.7049 DOI: https://doi.org/10.5604/01.3001.0010.7049

Kowalska M. (2015), Wpływ wirtualizacji zachowań konsumenckich na rozwój domocentryzmu, “Handel Wewnętrzny”, no. 6, pp. 64–73.

Kozłowski T. (2013a), Dobrobyt contra dobrostan. Konsumpcjonizm a ideał dobrego życia z perspektywy psychologii pozytywnej, “Kultura i Społeczeństwo”, no. 4, pp. 29–47 https://doi.org/10.2478/kultura-2014-0002 DOI: https://doi.org/10.2478/kultura-2014-0002

Kozłowski T. (2013b), Szczęście: niespełnialny dogmat doby konsumpcjonizmu? Psychologiczne uwarunkowania poczucia dobrostanu a społeczno-kulturowa praktyka, “Anthropos”, no. 20–21, pp. 91–102.

KPMG (2020), Nowa rzeczywistość: konsument w dobie Covid-19, KPMG Warszawa https://doi.org/10.21858/msr.34.07 DOI: https://doi.org/10.21858/msr.34.07

Krajewski M., Kubacka M. (2020), Pandemiczne emocje i radzenie sobie z nimi, [in:] R. Drozdowski, M. Frąckowiak, M. Krajewski, M. Kubacka, P. Luczys, A. Modrzyk, Ł. Rogowski, R. Rura, A. Stamm, K. Sztop-Rutkowska, Życie codzienne w czasach pandemii.

Raport z trzeciego etapu badań, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Poznań, pp. 58–74.

Kramarczyk J. (2015), Mieć czy być? Minimalizm jako przykład świadomej konsumpcji w świetle badań własnych, “Prace naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Konsumpcja jako forma komunikacji społecznej. Nowe paradygmaty i konteksty badawcze”, no. 414, pp. 270–285.

Kramarczyk J. (2018), Życie we własnym rytmie. Socjologiczne studium slow life w dobie społecznego przyspieszenia, Wydawnictwo Universitas, Kraków.

Lipowski M., Sobczyk G., Bondos I., Słowikowska I. (2020), Konsumpcja w Polsce. Uwarunkowania, zmiany i współczesne trendy, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin.

Maison D. (2020), Pandemia nie zmieni naszych zachowań konsumpcyjnych https://www.obserwatorfinansowy.pl/bez-kategorii/rotator/pandemia-nie-zmieni-naszych-zachowankonsumpcyjnych/(accessed: 19.10.2021).

Michniewska K., Grodkiewicz P. (2017), Zero odpadów – utopia czy rozwiązanie problemu zbyt rozwiniętego konsumeryzmu, “Logistyka odzysku”, no. 2, pp. 39–43.

Modrzyk A. (2019), Społeczeństwo marnotrawców? Funkcje i status normy niemarnowania żywności, Zakład Wydawniczy Nomos, Kraków.

Nie marnuj jedzenia 2019. Raport Federacji Polskich Banków Żywności (2019), Warszawa.

Rachocka J. (2003), Dekonsumpcja, domocentryzm, Ekologizacja życia – nowe tendencje konsumenckie w rozwiniętych gospodarkach rynkowych, [in:] T. Bernat (ed.), Problemy globalizacji gospodarki, Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Szczecin, pp. 185–192.

Shaw D., Newholm T. (2002), Voluntary Simplicity and the Ethics of Consumption, “Psychology & Marketing”, vol. 17(2), pp. 167–185, https://doi.org/10.1002/mar.10008 DOI: https://doi.org/10.1002/mar.10008

Shi D.E. (1985), The Simple Life: Plain Living and High Thinking in American Culture, Oxford University Press, Oxford–New York.

Wilczak A. (2016), Dekonsumpcja jako przejaw odpowiedzialnej postawy i styl życia konsumenta w świetle analizy jakościowej, “Handel Wewnętrzny”, no. 3, pp. 388–402.

Zalega T. (2015), Zrównoważony rozwój a zrównoważona konsumpcja, “Konsumpcja i Rozwój”, no. 4, pp. 3–26.

Zawadzka A.M. (2014), Wartości, cele i dobrostan w kulturze konsumpcji, [in:] A.M. Zawadzka, M. Niesiobędzka, D. Godlewska-Werner (eds.), Kultura konsumpcji – wartości, cele, dobrostan. Psychologiczne aspekty zjawiska, Wydawnictwo Stowarzyszenia Filomatów, Warszawa, pp. 15–37.

Zrałek J. (2015), Voluntary simplicity – zrównoważony styl życia współczesnych konsumentów, “Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach”, no. 231, pp. 139–158.