O socjologię nieracjonalnego działania. Recenzja książki Marka Nowaka pt. Teoria nieracjonalnego działania. Socjologiczne studium na temat wolontariatu i społecznego aktywizmu, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2015

Przemysław Pluciński

doi:10.18778/0208-600X.63.11

Authors

Przemysław Pluciński Dr, Zakład Socjologii Zróżnicowania Społecznego, Instytut Socjologii, Uniwersytet Adama Mickiewicza, ul. Szamarzewskiego 89, budynek C, 60-568 Poznań

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-600X.63.11

Keywords:

theoretical sociology, theory of social action, civil society, social movements, activism, voluntas, welfare state

Abstract

The review article offers a “positive critique” – as it was understood by Max Weber and his followers, like Polish sociologist Stanisław Kozyr-Kowalski among others – of main theses and problems contained in Marek Nowak’s latest book Nonrational Theory of Action. The attention is focused on: the thesis of over-rationalized character of modern sociology, especially the sociology of action, attempts to reconceptualization of “non-rational” actions in close reference to the idea of voluntas, the discussion on structural conditions for activist actions, the third sector problems and the process of NGO-ization and its ambivalence. The paper examines these most crucial problems of Nowak’s perspective.

References

Andreski S. (2002). Czarnoksięstwo w naukach społecznych. Oficyna Naukowa, Warszawa.

Burawoy M. (2001). Neoclassical Sociology: From the End of Communism to the End of Classes, “American Journal of Sociology”, vol. 6, no. 4 (January), s. 1099–1120.

Domański H. (2002). Polska klasa średnia. Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej, Wrocław.

Jacobsson K. (ed.) (2016). Urban grassroots movement in Central and Eastern Europe. Routledge, London, New York.

Jacobsson K., Saxonberg J. (eds.) (2013). The Development of Social Movements in Central and Eastern Europe. Ashgate, Farnham, Surrey.

Kozyr-Kowalski S. (1999). Socjologia, społeczeństwo obywatelskie i państwo. Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, Poznań.

Marzec W. (2016). Rebelia i reakcja. Rewolucja 1905 roku i plebejskie doświadczenie polityczne. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych UNIVERSITAS, Kraków. DOI: https://doi.org/10.18778/7969-976-6

Moskalewicz M. (2011). Przestrzenie pojawiania się. Miejsce lokalności w myśli Hannah Arendt, [w:] M. Nowak, P. Pluciński (red.), O miejskiej sferze publicznej. Obywatelskość i konfliktyo przestrzeń. ha! art., Kraków.

Nowak M. (2012). The System’s Sticking Plaster. Voluntary Work in Late Modernity, „Studia Historiae Oeconomicae”, vol. 30, s. 129–152.

Nowak M. (2015). Teoria nieracjonalnego działania. Socjologiczne studium na temat wolontariatu i społecznego aktywizmu. Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Adama Mickiewicza, Poznań.

Nowak M., Nowosielski M. (red.) (2006). Czy społeczny bezruch? O społeczeństwie obywatelskim i aktywności we współczesnej Polsce. Instytut Zachodni, Poznań.

Nowak M., Nowosielski M. (red.) (2008). Jak badać społeczeństwo obywatelskie? Doświadczenia praktyków. Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Adama Mickiewicza, Poznań.

Załęski P. S. (2016). NGO-izacja społeczeństwa politycznego i segregacja ekonomiczna, „Nowy Obywatel”, http://nowyobywatel.pl/2016/10/19/ngo-izacja-spoleczenstwa-politycznego-i-segregacja-ekonomiczna/ [dostęp 07.03.2017].