Problematyka emocji w zachowaniach prospołecznych w świetle wybranych teorii społecznych i badań empirycznych

Tatiana Kanasz

doi:10.18778/0208-600X.62.08

Authors

Tatiana Kanasz Katedra Socjologii Ogólnej i Badań Interdyscyplinarnych, Wydział Stosowanych Nauk Społecznych, Akademia Pedagogiki Specjalnej im. M. Grzegorzewskiej

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-600X.62.08

Keywords:

prosocial behavior, motives, empathy, emotions, sociological theories, interaction rituals, social problems

Abstract

This paper presents an issue of contemporary charity activities as seen in sociological perspectives, including sociology of emotions and sociology of social problems. The main thesis states that prosocial behavior is a complex phenomenon due to the various motives and conditions. The author argues that emotions play an important role in individual and institutional charity. The empirical implication of theoretical assumptions is the analysis of the content of the websites of three charitable organizations with the highest level of trust in Poland: the Great Orchestra of Christmas Charity, the Polish Caritas and the Polish Red Cross.

References

Aronson E., Wilson T. D., Akert R. M. (1997), Psychologia społeczna. Serce i umysł, tlum. A. Bezwińska-Walerian, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań

Baert P., Carreira da Silva F. (2013), Teorie społeczne w XX wieku i dzisiaj, tłum. S. Burdziej, Zakład Wydawniczy „NOMOS”, Kraków

Batson C. D. (1991), The altruism question: Toward a social-psychological answer, Lawrence Erlbaum Associates, Hillsdale, NJ

Batson C. D., Ahmad N., Stocks E. L. (2008), Korzyści i problemy związane z altruizmem wzbudzonym przez empatię, [w:] A. G. Miller (red.), Dobro i zło z perspektywy psychologii społecznej, tlum. V. Reder, Wydawnictwo WAM, Kraków

Bekkers R., Wiepking P. (2011), A Literature Review of Empirical Studies of Philanthropy: Eight Mechanisms That Drive Charitable Giving, “Nonprofit and Voluntary Sector Quarterly”, no. 5, s. 924–973

Blau P. M. (2006a), Wartości pośredniczące w wymianie w strukturach złożonych, tłum. W. Derczyński, A. Zawadzka, [w:] A. Jasińska-Kania, L. M. Nijakowski, J. Szacki, M. Ziółkowski (wybór i oprac.), Współczesne teorie socjologiczne, T. 1, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa, s. 93–106

Blau P. M. (2006b), Wymiana społeczna, tłum. D. Niklas, [w:] A. Jasińska-Kania, L. M. Nijakowski, J. Szacki, M. Ziółkowski (wybór i oprac.), Współczesne teorie socjologiczne, T. 1, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa, s. 82–92

CBOS (2016), Opinie i Diagnozy nr 35: Społeczeństwo obywatelskie w Polsce A.D.2016, Warszawa

Clark C. (1997), Misery and company: Sympathy in everyday life, University of Chicago Press, Chicago DOI: https://doi.org/10.7208/chicago/9780226107585.001.0001

Clarke D. (2005), Zachowania prospołeczne i antyspołeczne, tłum. M. Bianga, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk

Dudkiewicz M. (2013), Populiści dobroczynności. Medialne informowanie o pomaganiu, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa

Frysztacki K. (2009), Socjologia problemów społecznych, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa

Hammond M. (2004), The enhancement imperative and group dynamics in the emergence of religion and ascriptive inequality, “Advances in Group Processes”, no. 22, s. 167–188

Lepianka D. (2012), Motywy i uwarunkowania ludzkiej solidarności – poszukiwania teoretyczne, „Prakseologia”, nr 153, s. 169–184

Maris R. W. (1988), Social Problems, The Dorsey Press, Chicago, IL

Miś L. (2007), Problemy społeczne: teoria, metodologia, badania, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków

Reykowski J. (1986), Motywacja, postawy prospołeczne a osobowość, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa

Singer T., Seymour B., O’Doherty J., Kaube H., Dolan R. J., Frith C. D. (2004), Empathy for pain involves the affective but not sensory components of pain, “Science”, no. 303, s. 1157–1162

Stach R., Stach-Borejko A. (2016), Empatia i mózg, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków

Summers-Effler E. (2004), A theory of the self, emotion, and culture, “Advances in Group Processes”, no. 21, s. 273–308

Turner J. H., Maryanski A. (2006), Kontynuowanie tradycji II. Nowe teorie ewolucyjne, [w:] J. H. Turner, Struktura teorii socjologicznej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, s. 138–174

Turner J. H., Stets J. E. (2009), Socjologia emocji, tłum. M. Bucholc, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa

Caritas Polska, http://www.caritas.pl/dzialania-w-polsce/ [dostęp 31.03.2017]

Polski Czerwony Krzyż, http://www.pck.pl/ [dostęp 02.04.2017]

Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy, http://www.wosp.org.pl/fundacja/wazne/nagrody-i-badania [dostęp 15.01.2017]

Żółty Talerz, http://zoltytalerz.pl/o-programie/ [dostęp 31.05.2017]