The body image of the contemporary senior and its interpretations. The perspective of different generations

Emilia Kramkowska

doi:10.18778/0208-600X.90.04

Autor

Emilia Kramkowska University of Białystok, Faculty of Sociology, Department of Sociology of Knowledge and Education https://orcid.org/0000-0002-6420-7014

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-600X.90.04

Słowa kluczowe:

starzejące się ciało, ujęcie międzygeneracyjne, pokolenie tradycjonalistów, baby boomers, pokolenie X, pokolenie Y

Abstrakt

Artykuł stanowi omówienie fragmentu badań jakościowych przeprowadzonych wśród przedstawicieli czterech pokoleń (pokolenia tradycjonalistów, baby boomers, pokolenia X i pokolenia Y), ukazujących międzygeneracyjne różnice w sposobie postrzegania starzejącego się ciała człowieka, jak też praktyk cielesnych, którym jest ono współcześnie poddawane.

Posługując się kategorią pokolenia, jak też przyjmując, że ciało człowieka to konstrukt społeczny będący wynikiem procesu uspołecznienia tego co biologiczne, to symboliczna forma, odzwierciedlająca obowiązujące w danym społeczeństwie i w danym momencie historycznym reguły, społeczne hierarchie i zobowiązania kulturowe, artykuł proponuje odpowiedź na pytanie: w jaki sposób moment życia badanych reprezentantów różnych pokoleń, a zatem i uwarunkowania społeczno- kulturowe definiujące wybrane generacje Polaków i Polek, kategoryzują sposób interpretowania wyglądu ciała współczesnego seniora?

Zgromadzony materiał pozwala na dostrzeżenie (w obranym zagadnieniu) różnic pokoleniowych, zaś wykorzystana literatura przedmiotu pomaga w interpretacji wyników badania.

Bibliografia

Admaczyk M.D. (2021), Ciało i sport w twórczości Jana Szymczyka w kontekście klasycznych i współczesnych koncepcji socjologii ciała, “Zeszyty Naukowe KUL”, vol. 1–2(253–254), pp. 69–83. DOI: https://doi.org/10.31743/znkul.12925

Bourdieu P. (2004), Męska dominacja, Oficyna Naukowa, Warszawa.

Bourdieu P., Wacquant L. (2001), Zaproszenie do socjologii refleksyjnej, tłum. A. Sawisz, Oficyna Naukowa, Warszawa.

Buczkowski A. (2005), Społeczne tworzenia ciała. Płeć kulturowa i biologiczna, TAiWPN UNIVERSITAS, Kraków.

Elias N. (1980), Przemiany obyczajów w cywilizacji Zachodu, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa.

Gierańczyk W. (2022), Pokolenia na rynku pracy [in:] Uścińska Z., Wiśniewski G. (eds.), Zmiany demograficzne a rynek pracy i ubezpieczenia społeczne, Rządowa Rada Ludnościowa, Warszawa.

Główny Urząd Statystyczny (2022), Stan i struktura demograficzno-społeczna i ekonomiczna ludności Polski w świetle wyników NSP 2021, Warszawa. https://stat.gov.pl/spisy-powszechne/nsp-2021/nsp-2021-wyniki-wstepne/raport-zawierajacy-wstepne-wyniki-nsp-2021,6,1.html [accessed: 26.02.2024].

Konecki K.T. (2000), Studia z metodologii badań jakościowych: teoria ugruntowana, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Konieczna-Woźniak R. (2012), “Odmłodzona starość” – implikacje podmiotowe i społeczne, “Studia Edukacyjne”, vol. 2, pp. 249–262.

Konieczna-Woźniak R. (2019), Przygotowanie do późnej dorosłości w “nurcie edukacyjnego życia”. Millenialsi o planach uczenia się w starości, [in:] Dubas E., Muszyński M. (eds.), Starość w nurcie życia. Refleksje nad starością, vol. 2, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź. DOI: https://doi.org/10.18778/8142-303-8.05

Kopertyńska M., Kmiotek K. (2014), Budowanie zaangażowania pracowników pokolenia Y, “Prace Naukowe Pracowników Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu”, vol. 358, pp. 39–48. DOI: https://doi.org/10.15611/pn.2014.358.03

Kowalewska A., Jaczewski K., Komosińska K. (2005), Problemy wieku starczego [in:] Fabiś A. (ed.), Seniorzy w rodzinie, instytucji i społeczeństwie. Wybrane zagadnienia współczesnej gerontologii, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Zarządzania i Marketingu, Sosnowiec.

Kramkowska E. (2020), Starzeć się pięknie, czyli jak? Kilka słów o estetyzacji starzejącego się ciała seniora, “Zeszyty Naukowe KUL”, vol. 4(252), pp. 63–85. https://doi.org/10.31743/znkul.13127 DOI: https://doi.org/10.31743/znkul.13127

Kramkowska E. (2023), “Mi się kojarzy, że starsi ludzie mieszkają na wsi. A ta starość miejska kojarzy mi się z zamknięciem” – o przeżywaniu starości w środowisku wiejskim i miejskim. Perspektywa przedstawicieli różnych pokoleń, [in:] Zemło M. (ed.), Małe Miasta. Blaski i cienie, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok–Boguchwała–Supraśl.

Leszczyńska-Rejchert A. (2005), Człowiek starszy i jego wspomaganie – w stronę pedagogiki starości, Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, Olsztyn.

Porzych K., Kędziora-Konratowska K., Polak A., Porzych M. (2004), Psychologiczne aspekty starzenia się i starości, “Gerontologia Polska”, vol. 12(4), pp. 165–168.

Szafraniec K. (2022), Pokolenia i polskie zmiany. 45 lat badań wzdłuż czasu, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa. DOI: https://doi.org/10.53271/2022.003

Szatur-Jaworska B., Błędowski P., Dzięgielewska M. (eds.) (2006), Podstawy gerontologii społecznej, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa.

Trafiałek E. (2003), Polska starość w dobie przemian, Wydawnictwo Naukowe “Śląsk”, Katowice.

Turner B. (1984), The Body and Society, Basil Blackwell, Oxford.

Wątroba W. (2017), Transgresje międzypokoleniowe późnego kapitalizmu, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław.

Wątroba W. (2022), Pokolenia w społeczeństwa postkapitalistycznych, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław.