Dyskurs o imigrantach. Strategie argumentacyjne w polskich tygodnikach opinii

Autor

  • Marcin Kotras University of Łódź, Faculty of Economics and Sociology, Department of Sociology of Politics and Morality

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-600X.59.04

Słowa kluczowe:

imigranci, kryzys migracyjny, podziały społeczne, dyskurs, tygodniki opinii

Abstrakt

W artykule podjęty został problem różnych strategii argumentacyjnych w obrębie dyskursu o imigrantach. W pierwszej części znalazł się krótki opis zjawiska imigracji w Polsce. Kolejna część to wyjaśnienie głównych metodologicznych założeń (społeczne reprezentacje, ramowanie) oraz użytych w analizie kategorii analitycznych. W głównej części artykułu zaprezentowano wyniki badania. Koncentrują się one na różnych typach strategii argumentacyjnych obecnych w tygodnikach „III RP” i „IV RP”. Wnioski z badań wskazują na sprzeczność i antagonizmy między dwoma typami narracji o imigrantach i o proponowanych rozwiązaniach kryzysu. W ostatniej części tekstu zawarto tezy mówiące o tym, że „sprawa” imigrantów jest jednym z kluczowych czynników podtrzymujących podziały społeczne, zwłaszcza jeśli powiąże się ją z postawami społecznymi wobec modernizacji i transformacji systemowej.

Bibliografia

Alexander J.C. (2010), Znaczenia społeczne: studia z socjologii kulturowej, trans. S. Burdziej, J. Gądecki, Zakład Wydawniczy Nomos, Kraków.

Badora B. (2016), Stosunek do przyjmowania uchodźców po ogłoszeniu nowej propozycji Komisji Europejskiej dotyczącej reformy polityki azylowej, Komunikat z badań nr 79, CBOS.

Benford R. D., Snow D. A. (2000), Framing Process and Social Movements: An Overview and Assessment, “Annual Review of Sociology”, Vol. 26, pp. 611–639.

Benhabib S. (2003), Trzy modele przestrzeni publicznej, „Krytyka Polityczna”, Vol. 3. Burszta W. (2013), Kotwice pewności. Wojny kulturowe z popnacjonalizmem w tle, Vol. 1, Wydawnictwo Iskry, Warszawa.

Czyżewski M., Franczak K., Nowicka M., Stachowiak J. (eds.) (2014), Dyskurs elit symbolicznych: próba diagnozy, Wydawnictwo Akademickie Sedno, Warszawa.

Durkheim E. (2010), Elementarne formy życia religijnego: system totemiczny w Australii, tłum. A. Zadrożyńska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Fairclough N. (2001), Language and power, 2nd edition, Longman, Harlow, Eng.‒New York.

Franczak K. (2014a), Medialne objaśnienia kryzysu gospodarczego w perspektywie framing analysis, [in:] M. Czyżewski, K. Franczak, M. Nowicka, J. Stachowiak (eds.), Dyskurs elit symbolicznych, Wydawnictwo Akademickie Sedno, Warszawa, pp. 91–122.

Franczak K. (2014b), Perspektywa „framing analysis” ‒ oferta analityczna dla badań nad dyskursem?, „Przegląd Socjologiczny”, nr 63 (3), pp. 135–156.

Hall S. (2005), The rediscovery of “ideology”: return of the repressed in media studies, [in:] M. Gurevitch , T. Bennet, J. Curran, J. Woollacott (eds.), Culture, society and the media, Routledge, London‒New York.

Krakowiak T. (2014), Kilka uwag na temat kształtowania się współczesnej kultury politycznej, „Władza Sądzenia”, nr 4, pp. 65–101.

Kubala K. (2015), Obrazy Okrągłego Stołu w 25. rocznicę rozmów w Magdalence. Modele wyjaśniania i oceny obecne w polskim dyskursie prasowym, „Przegląd Socjologiczny”, nr 64 (2), pp. 131–155.

Moscovici S. (1973), Forward, [in:] C. Herzlich (ed.), Health and Illness: A social psychological analysis. Acadamic Press, London.

Moscovici S. (1984), The Phenomenon of Social Representations, [in:] R. M. Farr, S. Moscovici (eds.), Social representations, Cambridge University Press, Editions de la Maison des Sciences de l’Homme, Cambridge [Cambridgeshire]‒New York‒Paris.

Nowak M., Pluciński P. (red.) (2011), O miejskiej sferze publicznej: obywatelskość i konflikty o przestrzeń, wyd. 1, Korporacja „Ha!art”, Kraków.

Ost D. (2007), Klęska „Solidarności”: gniew i polityka w postkomunistycznej Europie, tłum. H. Jankowska, Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza, Warszawa.

Pluwak A. (2009), Geneza i ewolucja pojęcia framing w naukach społecznych, „Global Media Journal ‒ Polish Edition”, Vol. 1, No. 5.

Rawls J. (2001), Prawo ludów, Fundacja Aletheia, Warszawa.

Reisigl M. (2010), Dyskryminacja w dyskursach, „Tekst i Dyskurs ‒ Text und Diskurs”, nr 3, pp. 27–61.

Reisigl M. (2011), Analiza retoryki politycznej, [in:] R. Wodak, M. Krzyżanowski (red.), Jakościowa analiza dyskursu w naukach społecznych, tłum. D. Przepiórkowska, Oficyna Wydawnicza Łośgraf, Warszawa, pp. 151–186.

Silverman D. (2007), Interpretacja danych jakościowych: metody analizy rozmowy, tekstu i interakcji, tłum. M. Głowacka-Grajper, J. Ostrowska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Trutkowski C. (2000), Społeczne reprezentacje polityki, wyd. 1, Wydawnictwo Naukowe „Scholar”, Warszawa.

Urząd ds. Cudzoziemców (2015), Informacja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o stosowaniu w roku 2015 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, Dz. U. 2003, nr 128, poz. 1176 z późn. zm. w zakresie realizacji zobowiązań Rzeczypospolitej Polskiej wynikających z Konwencji Genewskiej dotyczącej statusu uchodźców oraz Protokołu Nowojorskiego dotyczącego statusu uchodźcy.

Van Dijk T.A., Grochowski G., Dobrzyńska T. (2001), Dyskurs jako struktura i proces: praca zbiorowa, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Wasilewski J. (2012), Opowieści o Polsce: retoryka narracji, studio headmade, Warszawa.

http://www.wirtualnemedia.pl/artykul/najpopularniejsze-tygodniki-w-polsce-ranking

UNHCR (2016), Global Trends. Force Displacement in 2015, http://www.reliefweb.in.report/word/unhcr-global-trends-forced-displacemend.2015

Giziński J. Mur Wyszehradzki, „Wprost”, 37/2015

Giziński J., Oblężenie Europy, „Wprost”, 36/2015

Giziński J., Okropny los dzieci, „Wprost”, 10/2016

Górny G., Obrona unijnego prawa, „W Sieci”, nr 37/2015

Górny G., Viktor Orban. Dzielny obrońca starej Europy, „W Sieci”, 39/2015

Grabek M., Polska nie gotowa na uchodźców, „Wprost”, 10/2016

Gumowska A., Antymuslim robi się modny, „Newsweek”, 39/2015

Gumowska A., Uchodźcę chętnie ugoszczę, „Newsweek”, 39/2015

Kacewicz M., Ci co przynoszą wojnę, „Newsweek”, 17/2016

Kacewicz M., Opowieści spod zasieków, „Newsweek”, 37/2015

Kacewicz M., Tempelhof, „Newsweek”, 52/2015

Kaczyński J., Porządek miłosierdzia, „W Sieci”, 38/2015 (fragments of parliamentary speech reprint)

Kaleta S., Iluzoryczna asymilacja, „Wprost”, 37/2015

Kalukin R., Kochający inaczej, „Newsweek”, 39/2015

Karpiuk D. [interview with Andrzej Mencwel], Wyziewy czarnej sotni, „Newsweek”, 39/2015

Kim R. [interview with Szymon Hołownia], Rachunek sumienia, „Newsweek”, 39/2015

Kim R., Lis E., Wcześniej się to nie zdarzało, „Newsweek”, 48/2015

Kim R., Lis E., Wiadomo kto wróg, „Newsweek”, 18/2016

Kostrzewa-Zorbas G., Amerykańskie marzenie, „W Sieci”, 37/2015

Kowalczyk P., Ludzka powódź, „Polityka”, 18/2015

Kto pomoże uchodźcom, „Wprost”, 37/2015 (members of parliament answering the questionnaire prepared by magazine)

Lis T., Hańba domowa, „Newsweek”, 38/2015

Lis T., Wstyd Polsko, „Newsweek”, 37/2015 DOI: https://doi.org/10.31743/ppe.15818

Marczuk B. [interview with prof. Krystyna Iglicka-Okólska], Likwidacja Schengen nie jest dla nas straszna, „Wprost”, 37/2015

Mazuś M ., Bilet bez miejscówki, „Polityka”, 38/2015

Michalski C., Polityka strachu, „Newsweek”, 39/2015

Narbutt M., Lekcja Simona Mola, „W Sieci”, 38/2015

Nykiel M., Platforma i ład miłowania, „W Sieci”, 39/2015

Nykiel M., Polska w turbanie, „W Sieci”, 37/2015

Ostrowski M., Nie uchodzi nie pomóc, „Polityka”, 38/2015

Pawlicki J. [interview with Cornelius Ochmann], Niemcy otwarte, „Newsweek”, 39/2015

Pawlicki J. [interview with Francesca Borri], Ucieka elita, „Newsweek”, 39/2015

Pawlicki J., Ludzkie tsunami, „Newsweek”, 36/2015

Pawlicki J., Więzienie Afryki, „Newsweek”, 35/2015

Pawlicki M., Polacy widzą dalej, „W Sieci”, 38/2015

Rybińska A., Piekło Europy, „W Sieci”, 7/2016

Semka P., Utopia Teutonica, „Do Rzeczy”, 38/2015

Staniszewski M. [interview with Miriam Shaded], Zdelegalizujmy Islam, 10/2016

Szalat T., Szariat po szwedzku, „Polityka”, 39/2015

Szostkiewicz A., Pislamista. Arab wyborczy, „Polityka”, 39/2015

Szymnowski M., Orban ratuje Węgry, „Do Rzeczy”, 38/2015

Śmigulec A., U nas w domu, „Newsweek”, 39/2015

Święchowicz M., Jak pachnie strach, „Newsweek”, 6/2016

Terllikowski T., Uchodźcy w praktyce, „Do Rzeczy”, 39/2015

Warzecha Ł., Imigranci i polskie wybory, „W Sieci”, 39/2015

Wildstein B., Bliski Wschód, Europa, Polska, „W Sieci”, 38/2015

Wildstein B., Czy Europa chce popełnić samobójstwo?, „W Sieci”, 7/2016

Winnicka E. [interview with Krystyna Karczewska], Kolorowanie biało-czerwonego, „Polityka”, 46/2015

Wójcik Ł., Ci obcy, „Polityka”, 37/2015

Wróblewski J., Co czuje uchodźca, „Polityka”, 45/2015

Zagner A. [interview with Paweł Krzysiek], Za tą ciemnością są ludzie, „Polityka”, 18/2016

Ziemkiewicz R.A., Kwadratura imigracji, „Do Rzeczy”, 37/2015

Ziemkiewicz R.A., To najeźdźcy, „Do Rzeczy”, 38/2015

Opublikowane

30-12-2016

Jak cytować

Kotras, Marcin. 2016. “Dyskurs O Imigrantach. Strategie Argumentacyjne W Polskich Tygodnikach Opinii”. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica, no. 59 (December): 59-80. https://doi.org/10.18778/0208-600X.59.04.