Religia jako źródło etyki islamskiej i jej wpływ na system islamskiej rachunkowości
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6018.355.02Słowa kluczowe:
etyka islamska, szariat, rachunkowość islamskaAbstrakt
W artykule przedstawiono źródła religijne etyki muzułmańskiej oraz sposób, w jaki kształtuje ona system rachunkowości islamskiej i postępowanie muzułmańskich księgowych. Różnice kulturowe są istotnym czynnikiem, który należy brać pod uwagę w prowadzeniu firmy. Stanowią one przedmiot badań naukowych, również w kontekście ich wpływu na rozwój systemów rachunkowości w poszczególnych kręgach kulturowych. Do analizy jakościowej (metodą indukcji i dedukcji) wykorzystano literaturę referencyjną i Koran. Z analizy wynika, że choć kodeksy etyczne w krajach muzułmańskich i niemuzułmańskich są bardzo zbliżone pod względem treści, to w przypadku islamu ich przesłanie wzmacnia religia, która jest źródłem prawa, a także etyki zawodowej. Oznacza to, że sankcje prawne za łamanie zasad wiążą się z obawą przed wykluczeniem ze wspólnoty i utratą możliwości zbawienia. Artykuł ma charakter informacyjny, pozwala zrozumieć przyczyny pewnych różnic i ich znaczenie w postrzeganiu zagadnień etycznych i sposobu prowadzenia biznesu w różnych kręgach kulturowych.
Pobrania
Bibliografia
Abdul Rahman A. R. (2010), An introduction Islamic accounting theory and practice, Centre for Research and Training, Kuala Lumpur.
Abu-Tapanjeh A. M. (2007), Corporate governance from the Islamic perspective: A comparative analysis with OECD principles, “Critical Perspectives on Accounting”, vol. 20, issue 5, pp. 556–567, https://doi.org/10.1016/J.CPA.2007.12.004
Adamek J. (2008), PLS i jego odwzorowanie w produktach bankowości islamskiej na przykładzie kontraktu musharakah, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław.
Alani F. S., Alani H. K. (2012), The Role of Islamic Ethics in Accounting Environment, “Journal of Business and Management”, vol. 2, issue 1, pp. 26–30, https://doi.org/10.9790/487X-0212630
Alduaimi S. (2016), Fundamental Islamic perspective of work ethics, “Journal of Islamic Accounting and Business Ethics”, vol. 7, no. 1, pp. 59–76, https://doi.org/10.1108/JIABR-02-2014-0006
Al-Ghazali (2001), Muslim’s Morality, Darul Al-Qalam Publication, Beirut.
Ali A., Al-Aali A. (2015), Marketing and ethics: What Islamic ethics here contributed and the challenges Ahead, “Journal of Business Ethics”, vol. 129, pp. 833–845, https://doi.org/10.1007/s10551-014-2131 x
Al-Kaber M. (2013), Techniki finansowe banków islamskich, “Optimum. Studia Ekonomiczne”, vol. 3, no. 63, pp. 174–194, https://doi.org/10.15290/ose.2013.03.63.11
Amin H., Abdul Rahman A. R., Abdul Razak D. (2013), An intergrative approach for understanding Islamic financing adoption in Malaysia, “International Journal of Bank Marketing”, vol. 31, issue 7, pp. 544–573, https://doi.org/10.1108/IJBM-02-2013-0008
Basri H., Abdul Khalid S. N. (2012), Examining accounting and accountability issues in religious context: insight from literature, “Aceh International Journal of Social Sciences”, vol. 1, no. 1, pp. 24–31.
Beekun R., Badawi J. (2005), Balancing ethical responsibility among multiple organizational stakeholders: the Islamic perspective, “Journal of Business Ethics”, vol. 60, pp. 131–145, https://doi.org/10.1007/s10551-004-8204-5
Bonca M. A. (2010), Islamskie instrumenty finansowe, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa.
Czerniak A. (2010), Symptomy kryzysu globalnego a etyka gospodarcza religii światowych. Analiza porównawcza bankowości islamskiej i bankowości klasycznej w kontekście kryzysu finansowego, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa.
Czerny M. (2016), Wpływ zasad religijnych na ukształtowanie systemu rachunkowości, “Annales. Etyka w Życiu Gospodarczym”, vol. 19, no. 2, pp. 111–128, https://doi.org/10.18778/1899-2226.19.2.08
Czerny M., Mazurowska M. (2019), A possible impact of cultural factors on the expectations on the content of Islamic financial statements, “Problems of Management in the 21st Century”, vol. 14, no. 1, pp. 21–31, https://doi.org/10.33225/pmc/19.14.21
Danecki J. (2007), Podstawowe wiadomości o islamie, Wydawnictwo Akademickie DIALOG, Warszawa.
Elias R. Z., Farag M. (2010), The relationship between accounting student’s love of money and their ethical perception, “Managerial Accounting Journal”, vol. 25, issue 3, pp. 269–281, https://doi.org/10.1108/02686901011026369
Hajiha Z., Rajabdorri H. (2018), The Relationship between Islamic Work Ethics and Professional Ethics in Accounting Instructors, “Semiannual Journal of Islam and Management”, vol. 6, no. 12, pp. 139–156, http://im.rihu.ac.ir/article_1496.html?lang=en (accessed: 30.08.2021).
Hameed S., Yaya R. (2011), The emerging issues on the objectives and characteristics of Islamic accounting for Islamic business organizations, “Malaysian Accounting Review”, vol. 4, no. 1, pp. 75–92.
Hossain M. K., Karim M. S., Islam S. (2008), A comparative analysis of conventional ethical code and Islamic ethcal code in accounting profession, “Thought on Economics”, vol. 20, no. 1, pp. 39–53.
Iqbal M. Z., Molyneux P. (2005), Thirty Years of Islamic Banking, Palgrave Macmillan Studies in Banking and Financial Institutions, New York.
Jabłońska-Bonca J. (2005), Islam – prawo i finanse, [in:] H. Dzwonkowski, J. Głuchowski, A. Pomorska (eds.), W kręgu prawa podatkowego i finansów publicznych, Wydawnictwo Uniwersytetu M. Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Lublin, pp. 170–178.
Jackling B., Cooper B. J., Leung P., Dellaportas S. (2007), Professional accounting bodies’ perception of ethical issues, causes of ethical failure and ethics education, “Managerial Auditing Journal”, vol. 22, issue 9, pp. 928–944, https://doi.org/10.1108/02686900710829426
Jaworska E. (2011), Specyfika rachunkowości islamskiej. Wybrane zagadnienia, “Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia”, vol. 625, no. 32, pp. 75–85.
Korenik D. (2010), Specyfika bankowości niekonwencjonalnej, [in:] A. Janc (ed.), Bankowość a kryzys na rynkach finansowych, “Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu”, vol. 140, pp. 544–555.
Ladewi Y. (2014), The role of Islam values (ethics) in accounting practice and impact of accounting information quality: A library study, “International Journal of Economics, Commerce and Management”, vol. 2, no. 12, pp. 1–12.
Lewis M. K. (2001), Islam and Accounting, “Accounting Forum”, vol. 25, no. 2, pp. 103–127, https://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1111/1467-6303.00058 (accessed: 30.08.2021).
Low M., Davey H., Hooper K. (2008), Accounting scandals, ethical dilemmas and educational challenges, “Critical Perspectives on Accounting”, vol. 19, issue 2, pp. 222–254, https://doi.org/10.1016/J.CPA.2006.05.010
Napier C. (2009), Defining Islamic accounting: current, issues, past and roots, “Accounting History”, vol. 14, issue 1–2, pp. 121–144, https://doi.org/10.1177/1032373208098555
Noor Lela A., Ahmed H. (2017), The Acceptability and Impact of Sharia Foundation of Islamic Ethics in Accounting Education, “International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences”, vol. 7, no. 2, pp. 494–506.
Noor Lela A., Ahmed H., Wan Salmuni W. M. (2017), The Significance of Islamic Ethics to Quality Accounting Practice, “International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences”, vol. 7, no. 10, pp. 693–703.
Rahnema A. (1994), Islamic Economic Systems, Zed Books, New Jersey.
Saadeh Y., Alsmady A., Warrad L. H., Idris M., Elrajabi M. R. (2016), The Accounting Profession between Religious and Professional Ethical Codes, “International Journal of Business and Social Science”, vol. 7, no. 10, pp. 35–43.
Sari Wahyuni I., Fernando Y., Hasnita E. (2018), Role of islamic ethics towards ethical accounting practice, “Journal of Governance and Integrity”, vol. 2, no. 1, pp. 23–27, https://doi.org/10.15282/jgi.2.1.2018.5535
Święty Koran. Tekst arabski i tłumaczenie polskie (1990), Islam International Publications Ltd., Islamabad.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Jak cytować
