Satysfakcja z życia i złe samopoczucie psychiczne młodych Polaków w czasach niepewności

Autor

DOI:

https://doi.org/10.18778/2300-1690.29.02

Słowa kluczowe:

satysfakcja z życia, złe samopoczucie psychiczne, młodzi ludzie, Polska, Europejski Sondaż Społeczny

Abstrakt

W ostatnich latach Europa, a w szczególności Europa Środkowa i Wschodnia, doświadczyła wydarzeń, które wywarły istotny wpływ na jej gospodarkę, rynek pracy, bezpieczeństwo, strukturę społeczną oraz zdrowie publiczne. Ciągłe zmiany pejzażu geopolitycznego i społeczno-ekonomicznego, najsilniej dotykają młodych ludzi, którzy muszą się mierzyć z ich konsekwencjami. Nie mogąc przewidzieć przyszłości, zaczynają zadawać pytania o sens życia, które są ściśle powiązane z kwestiami satysfakcji z życia i zdrowia psychicznego. Wyniki najnowszych badań potwierdzają ten trend, pokazując, że młodzi Polacy stoją w obliczu poważnych wyzwań związanych ze zdrowiem psychicznym, pomimo danych wskazujących na ich ogólną satysfakcję z życia.
Celem niniejszego artykułu jest określenie, jakie czynniki mogą wpływać na satysfakcję z życia oraz złe samopoczucie psychiczne młodych Polaków. Analizy opierają się na reprezentatywnych danych dla Polski pochodzących z Europejskiego Sondażu Społecznego. W celu udzielenia odpowiedzi na pytania badawcze i weryfikacji hipotez zastosowano Ogólne Modele Liniowe dla Prób Złożonych (Complex Sample General Linear Models). Wyniki pokazują, że ogólnie, satysfakcja z życia jest powiązana z poczuciem kontroli nad własnym życiem, zdrowiem psychicznym oraz kontekstem społecznym, w którym żyją respondenci. Kontekst społeczny jest szczególnie istotny dla młodych Polaków. Chociaż znaczenie tego kontekstu jest widoczne również w przypadku złego samopoczucia psychicznego, wzorzec związku różni się od tego obserwowanego dla satysfakcji z życia. Ponadto predyktory związane ze zdrowiem są ważniejsze dla złego samopoczucia psychicznego – zwłaszcza dla młodych osób – niż ma to miejsce w przypadku satysfakcji z życia.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

  • Jakub Krzysztof Adamski - University of Lodz

    Jakub Krzysztof Adamski – Assistant Professor, PhD in Social Sciences in the field of Sociology (awarded in 2019), has been working since 2019 at the Department of Social Research Methods and Techniques, Faculty of Economics and Sociology, University of Lodz, Poland. In the same year, he also earned an MA in Law. Member of the European Social Survey team in Poland and of the Programme Council of the Centre for Migration Studies at the University of Lodz. He has published in journals such as Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny, Władza sądzenia, and Italian Labour Law E-Journal, where he also held editorial roles. His daily work involves data analysis in IBM SPSS and R. His research interests focus primarily on survey methodology, quantitative data analysis, machine learning approaches, and secondary data analysis.
    Adiunkt, doktor nauk społecznych w zakresie socjologia (stopień uzyskany w 2019 roku), od 2019 roku pracuje w Katedrze Metod i Technik Badań Społecznych na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego. W tym samym roku uzyskał również tytuł magistra prawa. Jest członkiem zespołu realizującego Europejski Sondaż Społeczny w Polsce oraz Rady Programowej Centrum Studiów Migracyjnych Uniwersytetu Łódzkiego. Publikował m.in. w czasopismach takich jak „Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny”, „Władza sądzenia” oraz „Italian Labour Law E-Journal”, gdzie pełnił także funkcje redakcyjne. Na co dzień zajmuje się analizą danych w programie IBM SPSS oraz R. Jego zainteresowania badawcze koncentrują się przede wszystkim na metodologii badań sondażowych, analizie danych ilościowych, zastosowaniach uczenia maszynowego oraz analizie danych wtórnych.

Bibliografia

Adamowicz, M. (2022). COVID-19 Pandemic as a Change Factor in the Labour Market in Poland, Sustainability, 14(15), 1–21. https://doi.org/10.3390/su14159197 DOI: https://doi.org/10.3390/su14159197

Almeida, I. L. de L., Rego, J. F., Teixeira, A. C. G., & Moreira, M. R. (2022). Social isolation and its impact on child and adolescent development: a systematic review, The Revista Paulista de Pediatria, 40, 1–9. https://doi.org/10.1590/1984-0462/2022/40/2020385 DOI: https://doi.org/10.1590/1984-0462/2022/40/2020385

Andresen, E. M., Malmgren, J. A., Carter, W. B., & Patrick, D. L. (1994). Screening for depression in well older adults: evaluation of a short form of the CES-D, American Journal of Preventive Medicine, 10(2), 77–84. https://doi.org/10.1016/S0749-3797(18)30622-6 DOI: https://doi.org/10.1016/S0749-3797(18)30622-6

Boguszewski, R. (2022a). Aspiracje, dążenia i plany życiowe młodzieży. In CBOS, Młodzież 2021, raport z badań ilościowych zrealizowanych przez Fundację CBOS (pp. 62–82). CBOS / KCPU. https://kcpu.gov.pl/wp-content/uploads/2023/01/Mlodziez-2021-raport_uzupelniony.pdf

Chi, X., Liang, K., Chen, S.-T., Huang, Q., Huang, L., Yu, Q., Jiao, C., Guo, T., Stubbs, B., Hossian, M. M., Yeung, A., Kong, Z., & Zou, L. (2021). Mental health problems among Chinese adolescents during the COVID-19: The importance of nutrition and physical activity, International Journal of Clinical and Health Psychology, 21(3), 1–10. https://doi.org/10.1016/j.ijchp.2020.100218 DOI: https://doi.org/10.1016/j.ijchp.2020.100218

Cosma, A., Abdrakhmanova, S., Taut, D., Schrijvers, K., Catunda, C., & Schnohr, C. (2023). A focus on adolescent mental health and well-being in Europe, central Asia and Canada. Health Behaviour in School-aged Children international report from the 2021/2022 survey. Volume 1. https://iris.who.int/server/api/core/bitstreams/2e2d0d63-bd03-4c9d-aec5-64bb161bf98b/content

Dębski, M., & Flis, J. (2023). MŁODE GŁOWY. Otwarcie o zdrowiu psychicznym. Raport z badania dotyczącego zdrowia psychicznego, poczucia własnej wartości i sprawczości wśród młodych ludzi w Polsce, Fundacja UNAWEZA. https://mlodeglowy.pl/wp-content/uploads/2023/04/MLODE-GLOWY.-Otwarcie-o-zdrowiu-psychicznym_-Raport-final.pdf

European Social Survey European Research Infrastructure Consortium (ESS ERIC). (n.d. – a). About ESS. European Social Survey. https://www.europeansocialsurvey.org/about-ess

European Social Survey European Research Infrastructure Consortium (ESS ERIC). (n.d. – b). Data Collection: Switch to Self-Completion. European Social Survey. https://www.europeansocialsurvey.org/methodology/methodology/data-collection-sc

European Social Survey European Research Infrastructure Consortium (ESS ERIC). (n.d. – c). Sampling. European Social Survey. https://www.europeansocialsurvey.org/methodology/sampling

European Social Survey European Research Infrastructure Consortium (ESS ERIC). (n.d. – d). Weighting. European Social Survey. https://europeansocialsurvey.org/methodology/ess-methodology/data-processing-and-archiving/weighting

Feliksiak, M. (July, 2025). Co czują Polacy?, CBOS. https://www.cbos.pl/PL/publikacje/flashe/pliki/2025/fl_041_2025.pdf

Field, A. (2009). Discovering statistics using SPSS (and sex and drugs and rock ’n’ roll). Third Edition. SAGE Publications Ltd

Hult, M., Kaarakainen, M., & De Moortel, D. (2023). Values, Health and Well-Being of Young Europeans Not in Employment, Education or Training (NEET), International Journal of Environmental Research and Public Health, 20(6), 1–22. https://doi.org/10.3390/ijerph20064840 DOI: https://doi.org/10.3390/ijerph20064840

International Business Machines Corporation (IBM). (2021). IBM SPSS Complex Samples 29, IBM, https://www.ibm.com/docs/en/SSLVMB_29.0.0/pdf/IBM_SPSS_Complex_Samples.pdf

International Business Machines Corporation (IBM). (2022). IBM SPSS Statistics Algorithms 29, IBM, https://www.ibm.com/docs/en/SSLVMB_29.0.0/pdf/IBM_SPSS_Statistics_Algorithms.pdf

Jaccard, J., & Turrisi, R. (2003). Interaction effects in multiple regression. Second Edition. SAGE Publications Inc. DOI: https://doi.org/10.4135/9781412984522

Kaminska, O. (2020). Guide to Using Weights and Sample Design Indicators with ESS Data, European Social Survey European Research Infrastructure Consortium (ESS ERIC). https://europeansocialsurvey.org/sites/default/files/2023-06/ESS_weighting_data_1_1.pdf

Kopycka, K., & Petelewicz, M. (2019). Zróżnicowanie subiektywnego dobrostanu w krajach Europy Środkowo-Wschodniej, Przegląd Socjologiczny, 68(2), 33–54. https://doi.org/10.26485/PS/2019/68.2/2 DOI: https://doi.org/10.26485/PS/2019/68.2/2

Kozera-Mikuła, P. (2020). Sens życia – analiza pojęcia w świetle nauk humanistycznych, Psychologia Rozwojowa, 25(2), 9–28. https://doi.org/10.4467/20843879PR.20.009.12264 DOI: https://doi.org/10.4467/20843879PR.20.009.12264

Krok, D. (2018). When is Meaning in Life Most Beneficial to Young People? Styles of Meaning in Life and Well-Being Among Late Adolescents, Journal of Adult Development, 25, 96–106. https://doi.org/10.1007/s10804-017-9280-y DOI: https://doi.org/10.1007/s10804-017-9280-y

Mariański, J. (2021). Sens życia w świadomości młodzieży polskiej – analiza socjopedagogiczna, CHOWANNA, 1(56), 1–25. https://doi.org/10.31261/CHOWANNA.2021.56.03 DOI: https://doi.org/10.31261/CHOWANNA.2021.56.03

Martela, F., Lehmus-Sun, A., Parker, P. D., Pessi, A. B., & Ryan R. M. (2023). Needs and Well-Being Across Europe: Basic Psychological Needs Are Closely Connected With Well-Being, Meaning, and Symptoms of Depression in 27 European Countries, Social Psychological and Personality Science, 14(5), 501–514. https://doi.org/10.1177/194855062211136 DOI: https://doi.org/10.1177/19485506221113678

Opozda, D. (2024). Poczucie sensu życia i wartości młodzieży. Konteksty psychopedagogiczne, Roczniki Pedagogiczne, 16(4), 85–98. https://doi.org/10.18290/rped24164.6 DOI: https://doi.org/10.18290/rped24164.6

Pracuj.pl. (2024, July 2). Polacy stawiają na pracę hybrydową. Badanie Pracuj.pl. https://media.pracuj.pl/331481-polacy-stawiaja-na-prace-hybrydowa-badanie-pracujpl

Raven, J., Becko, L., Kaczmarek, A., Herbst, J., & Gołasa, A. (2021). Next Generation Poland, British Council. https://www.britishcouncil.pl/sites/default/files/next_generation_poland_full_eng.pdf

Santini, Z. I., Koyanagi, A., Stewart-Brown, S., Perry, B. D., Marmot, M., & Koushede, V. (2021). Cumulative risk of compromised physical, mental and social health in adulthood due to family conflict and financial strain during childhood: a retrospective analysis based on survey data representative of 19 European countries, BMJ Global Health, 6(3), 1–14. https://doi.org/10.1136/bmjgh-2020-004144 DOI: https://doi.org/10.1136/bmjgh-2020-004144

Scholz, N. (2021). Mental health and the pandemic, European Union. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2021/696164/EPRS_BRI(2021)696164_EN.pdf

Scovil, J. (2025). Młodzi Polacy o wyzwaniach stojących przed ich pokoleniem, CBOS. https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2025/K_056_25.PDF

Solecki, R. (2023). Raport z badania kondycji psychicznej młodzieży 2022, Wydawnictwo Naukowe UKEN. https://rep.up.krakow.pl/xmlui/bitstream/handle/11716/13321/Solecki%20-%20Raport%20z%20badania%20kondycji%20psychicznej%20m%C5%82odzierzy.pdf?sequence=1&isAllowed=y

Stanojević, D., Todosijević, B., & Gvozdanović, A. (2025). The Well-Being of Young People in Europe During the Pandemic: The Social Ties, Labor Market Integration, and the Social Inequalities, In C. Suter, J. Chesters, S. Fachelli (Eds.) Well-being During the Pandemic. Comparative Perspectives from the Global North and South (pp. 69–97), Springer Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-031-63440-6 DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-031-63440-6_4

Wojtyra, A. (2024). Meaning in Life among Young People in Poland. A Sociological and Theological Perspective, Studia Ełckie, 26(2), 207–223. https://doi.org/10.32090/SE.260214

World Health Organization (WHO). (2022, March 2) COVID-19 pandemic triggers 25% increase in prevalence of anxiety and depression worldwide. https://www.who.int/news/item/02-03-2022-covid-19-pandemic-triggers-25-increase-in-prevalence-of-anxiety-and-depression-worldwide

Zawadzka, D., Stalmach, M., Oblacińska, A. M., & Tabak, I. (2017). Związek poczucia sensu życia z zadowoleniem z życia, występowaniem dolegliwości subiektywnych oraz statusem ekonomicznym rodziny w populacji uczniów gimnazjum, Developmental Period Medicine, 21(1), 60–68. https://bazawiedzy.imid.med.pl/info/article/IMID205fa233e97f4c18a37b94da1fdea8e5/

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2025a). ESS11 – integrated file, edition 3.0 [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess11e03_0

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2023). ESS10 – integrated file, edition 3.2 [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess10e03_2

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2023b). ESS10 Self-completion – integrated file, edition 3.1 [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess10sce03_1

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2023e). ESS9 – integrated file, edition 3.2 [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess9e03_2

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2023d). ESS8 – integrated file, edition 2.3 [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess8e02_3

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2023c). ESS7 – integrated file, edition 2.3 [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess7e02_3

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2025c). ESS6 – integrated file, edition 2.7 [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess6e02_7

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2025b). ESS5 – integrated file, edition 3.6 (Austria not included) [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess5e03_6

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2023b). ESS4 – integrated file, edition 4.6 (Austria and Lithuania not included) [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess4e04_6

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2018). ESS3 – integrated file, edition 3.7 (Latvia and Romania not included) [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess3e03_7

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2012). ESS2 – integrated file, edition 3.6 (Italy not included) [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess2e03_6

European Social Survey European Research Infrastructure (ESS ERIC). (2023a). ESS1 – integrated file, edition 6.7 [Data set]. Sikt – Norwegian Agency for Shared Services in Education and Research. https://doi.org/10.21338/ess1e06_7

Eurostat. (2025). Overall life satisfaction by sex, age and educational attainment [Data set]. https://doi.org/10.2908/ILC_PW01

Okladka

Pobrania

Opublikowane

2025-12-12

Numer

Nr 29 (2025): W poszukiwaniu sensu i tożsamości: rozwój duchowy, terapia i samorozwój w perspektywie indywidualnej i społecznej

Dział

Articles

Licencja

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Jak cytować

Krzysztof Adamski, Jakub. 2025. “Satysfakcja Z życia I złe Samopoczucie Psychiczne młodych Polaków W Czasach niepewności”. Władza Sądzenia, no. 29 (December): 9-41. https://doi.org/10.18778/2300-1690.29.02.