System opieki długoterminowej dla osób niesamodzielnych – doświadczenia austriackie
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-600X.71.07Słowa kluczowe:
osoby zależne, opieka długoterminowa, osoby starsze, pomoc społeczna, system zabezpieczenia społecznego, zasada pomocniczościAbstrakt
Społeczeństwo austriackie jest starzejącym się społeczeństwem. Starość nie zawsze oznacza niesamodzielność, jednak, ryzyko niepełnosprawności i uzależnienia od pomocy innych wzrasta wraz z wiekiem. Ponadto, osoby starsze często doświadczają wielu chorób. Wysokiej jakości usługi opieki długoterminowej mogą pomóc słabym i niedołężnym starszym osobom w zachowaniu większej życiowej autonomii i uczestnictwa w społeczeństwie, niezależnie od ich kondycji. Celem tego artykułu jest analiza prawnych, instytucjonalnych i praktycznych rozwiązań w dziedzinie systemu opieki długoterminowej funkcjonującej w Austrii. Należy podkreślić, że Austria dąży do rozwijania usług opartych na modelu społecznym i paradygmacie niezależnego życia. Analiza rozwiązań prawnych wskazuje, że system opieki długoterminowej w Austrii jest bardzo złożony. Rozwiązania instytucjonalne są podzielone między poziomem federalnym a dziewięcioma stanami federalnymi. Z jednej strony prowadzi to do decentralizacji i skuteczniejszej pomocy dla osób starszych, ale z drugiej strony powoduje dyfuzję i niejednorodność norm.
Bibliografia
Bundesgesetz, mit dem ein Pflegegeld eingeführt wird (Bundespflegegeldgesetz — BPGG), StF: BGBl. Nr. 110/1993 (NR: GP XVIII RV 776 AB 908 S. 100. BR: AB 4442 S. 564.), Verordnung der Bundesministerin für Arbeit, Gesundheit und Soziales über die Beurteilung des Pflegebedarfes nach dem Bundespflegegeldgesetz (Einstufungsverordnung zum Bundespflegegeldgesetz – EinstV), StF: BGBl. II Nr. 37/1999,Vereinbarung zwischen dem Bund und den Ländern gemäß über gemeinsame Maßnahmen des Bundes und der Länder für pflegebedürftige Personen
Badelt C., Holzmann-Jenkins A., Matul C., Österle A. (1997), Analyse der Auswirkungen des Pflegevorsorgesystems, Bundesministrium für Arbeit, Gesundheit und Soziales, Wien.
Błędowski P., Szatur-Jaworska B., Szweda-Lewandowska Z., Kubicki P. (2012), Raport na temat sytuacji osób starszych w Polsce, Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, Warszawa.
Da Roit B., Le Bihan B. (2010), Similar and Yet So Different: Cash-for-care in six European countries’ long-term care policies, “The Milbank Quarterly. A Multidisciplinary Journal of Population Healtha and Health Policy”, no. 88(3), pp. 286–309.
Da Roit B., Le Bihan B., Österle A. (2008), Long-Term Care Policies in Italy, Austria and France: Variations in cash-for-care schemes, [in:] B. Palier, C. Martin (eds.), Reforming the Bismarckian Welfare Systems, Blackwell, Maden–Oxford–Carlton.
EUROSTAT, Metadata: Healthy life years (from 2004 onwards) (hlth_hlye), retrieved from: https://ec.europa.eu/eurostat/cache/metadata/en/hlth_hlye_esms.htm (accessed 16.07.2019).
GUS (2014), Prognoza ludności na lata 2014–2050, Zakład Wydawnictw Statystycznych, Warszawa.
Luty-Michalak M. (2009), Przyszłość Polityki ludnościowej w kontekście starzenia się społeczeństwa polskiego, [in:] M. Krzysztofik, D. Gauza (eds.), Politologia jako nauka? Analiza politologiczna wobec kwestii współczesnego świata, MAJUS s.c., Zielona Góra, pp. 171–183.
Luty-Michalak M. (2010), Więź międzypokoleniowa w starzejącym się społeczeństwie polskim. Czy jesteśmy świadkami prefiguratywności kulturowego przekazu międzypokoleniowego?, [in:] E. Rekłajtis, R. Wiśniewski, J. Zdanowski (eds.), Jedność i różnorodność. Kultura vs. kultury, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa, pp. 417–430.
Luty-Michalak M. (2017), „Sandwich generation” – pokolenie kobiet podwójnie obciążonych obowiązkami opiekuńczymi, [in:] B. Szluz (ed.), Obraz współczesnej rodziny. Teoria i badania, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów, pp. 2111–2220.
Riedel M., Kraus M. (2010), Care System for the Elderly in Austria, “SSRN Electronic Journal”, pp. 1–37.
Szukalski P. (2014), Ludzie bardzo starzy – niewidoczna grupa docelowa polityki społecznej?, “Studia Demograficzne”, no. 2(166), pp. 57–78.
Szukalski P. (2015), Najstarsi Polacy, “Demografia i Gerontologia Społeczna. Biuletyn Informacyjny”, vol. 1, pp. 1–4.
Szweda-Lewandowska Z. (2014a), Modele opieki nad osobami niesamodzielnymi, “Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach”, no. 179, pp. 215–224.
Szweda-Lewandowska Z. (2014b), Rynek usług opiekuńczych – perspektywy rozwoju w kontekście starzenia się populacji, “Optimum. Studia Ekonomiczne”, no. 2(68), pp. 148–157.
Winzer B., Skalska A., Klich-Rączka A., Piotrowicz K., Grodzicki T. (2012), Ocena stanu funkcjonalnego u osób w starszym wieku, [in:] M. Mossakowska, A. Więcek, P. Błędowski (eds.), Aspekty medyczne, psychologiczne, socjologiczne i ekonomiczne starzenia się ludzi w Polsce, Termedia Wydawnictwa Medyczne, Poznań, pp. 81–94.

