Rola władz regionalnych i krajowych w kształtowaniu rozwoju i konkurencyjności polskich miast średniej wielkości
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-600X.54.04Słowa kluczowe:
instytucje regionalne i centralne, globalizacja, rozwój lokalny, wsparcie publiczne, małe i średnie miasta, odrodzenie miejskieAbstrakt
Coraz popularniejszym wątkiem analiz na gruncie studiów miejskich jest poszukiwanie szans rozwojowych małych i średnich ośrodków miejskich, które pozostają na peryferiach globalnego systemu gospodarczego i stoją przed zadaniem znalezienia alternatywnych ścieżek rozwoju. Celem niniejszego artykułu jest próba pokazania, że wspomniane miasta mogą podjąć próbę przełamania impasu rozwojowego dzięki zależnościom, jakie łączą je z instytucjami regionalnymi oraz krajowymi. Samorządy lokalne oraz podmioty prywatne nadal bowiem podtrzymują kontakty z instytucjami publicznymi szczebla regionalnego i centralnego w celu uzyskania wsparcia merytorycznego, finansowego lub rzeczowego, które jest przydatne do pobudzania impulsów rozwojowych oraz do realizacji różnorakich celów składających się na politykę lokalną. W artykule ukazano trzy potencjalne formy oddziaływania władz regionalnych i centralnych na szczebel lokalny, sprowadzające się do transferów finansowych, obsługi administracyjnej oraz kreowania priorytetów rozwojowych. Na podstawie badań zrealizowanych w wybranych polskich miastach średniej wielkości określono również, czy status administracyjny miasta wpływa na wielkość wsparcia finansowego uzyskiwanego przez aktorów lokalnych oraz determinuje rangę danego ośrodka w dokumentach strategicznych.
Bibliografia
Bagiński E. (1988), Nowe miasta wojewódzkie, [w:] Jałowiecki B., Kaltenberg-Kwiatkowska E. (red.), Procesy urbanizacji i przekształcenia miast w Polsce, Ossolineum, Wrocław.
Bagiński E. (2004), Sieć osadnicza województwa dolnośląskiego, [w:] Bagiński E. (red.), Wybrane wyniki badań nad miejską siecią osadniczą Dolnego Śląska, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław.
Becerra-Tolon A., Lastra-Bravo X. (2010), Planning and Neo-endogenous Model for a Sustainable Development in Spanish Rural Areas, “International Journal of Sustainable Society”, vol. 2. DOI: https://doi.org/10.1504/IJSSOC.2010.033628
Błaszczyk M. (2015), Miejski system okazji i jego użytkownicy, „Przestrzeń Społeczna”, nr 5.
Broadway (2007), Grants in a Federal Economy: A Conceptual Perspective, [w:] Broadway R., Shah A. (eds.), Intergovernmental Fiscal Transfers. Principles and Practice, The World Bank, Washington.
Broadway R. (2003), The Theory and Practice of Equalization, “Working Papers” 1016, Queens University, Department of Economics.
Brodzicki T., Szultka S. (2002), Koncepcja klastrów a konkurencyjność przedsiębiorstw, „Organizacja i Kierowanie”, nr 4.
Capello R., Fratesi U. (2011), Globalization and endogenous regional growth, ERSA conference papers, European Regional Science Association. DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-642-19251-7
Castells M. (1989), The Informational City: Information Technology, Economic Rrestructuring, and the Urban-Regional Process, Basil Blackwell, Oxford.
Chrisidu-Budnik A., Korczak J. (2013), Województwo jako kreator rozwoju regionalnego, [w:] Korczak J. (red.), Województwo – region – regionalizacja. 15 lat po reformie administracyjnej, Prawnicza i Ekonomiczna Biblioteka Cyfrowa, Wrocław.
Ciechocińska M. (1994), Miasta północnego Mazowsza w procesach przemian ekonomicznych i politycznych, [w:] Kaltenberg-Kwiatkowska E. (red.), Miasta polskie w dwusetlecie prawa o miastach, Polskie Towarzystwo Socjologiczne, Warszawa.
Dziemianowicz W., Szmigiel-Rawska K., Nowicka P., Dąbrowska A. (2012), Planowanie strategiczne. Poradnik dla pracowników administracji publicznej, Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Warszawa.
Dyjach K. (2010), Teorie rozwoju regionalnego wobec zróżnicowań międzyregionalnych, „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska”, t. XLVII, nr 1.
Fjeldstad O. H. (2001), Intergovernmental Fiscal Relations in Developing Countries. A Review of Issues, “CMI Working Papers”, No. 11, Bergen.
Gilowska Z., Gorzelak G., Jałowiecki B., Sobczak K. (1998), Kierunki polityki regionalnej Polski, Seria „Studia Regionalne i Lokalne”, nr 57.
Gorzelak G. (1995), Transformacja systemowa a restrukturyzacja regionalna, Katedra UNESCO Trwałego Rozwoju, Warszawa.
Grosse T. (2002), Przegląd koncepcji teoretycznych rozwoju regionalnego, „Studia Regionalne i Lokalne”, nr 1.
Grzeszczak J. (1999), Bieguny wzrostu a formy przestrzeni spolaryzowanej, Wydawnictwo Continuo, Wrocław.
Hodos J. (2011), Second Cities: Globalization and Local Politics in Manchester and Philadelphia, Temple University Press, Philadelphia.
Kolarska-Bobińska L. (1999), Druga fala polskich reform, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa.
Koncepcja Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 (KPZK 2030) (2014), Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju, Warszawa.
Krajowa Strategia Rozwoju Regionalnego 2010−2020 (KSRR 2010−2020) (2010), Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju, Warszawa.
Krysiński D. (2015), Status wojewódzki miasta jako czynnik wzrostu w dobie postindustrialnej, „Folia Sociologica”, nr 52.
Kulesza M., Regulski J., Stępień J. (2009), 20 lat samorządu. Historia i plany. Polski system samorządowy wymaga jedynie niewielkich poprawek, „Gazeta Samorządu i Administracji”, nr 18.
Łotocka M., Baucz A. (2010), Polityka i zarządzanie rozwojem miast w Polsce, Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Warszawa.
Majer A. (2011), Odrodzenie miejskie, “Przegląd Socjologiczny”, nr 60.
Majer A. (2014), Odrodzenie miast, Scholar, Warszawa. DOI: https://doi.org/10.18778/7969-232-3
Mazurkiewicz-Pizło A., Pizło W. (2011), Inspiracje teoretyczne konkurencyjności według Thunena, Marshalla i Portera, „Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej”, nr 93.
Miszczuk A. (2003), Regionalizacja administracyjna III Rzeczypospolitej. Koncepcje teoretyczne a rzeczywistość, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Skłodowskiej-Curie, Lublin.
Niewiadomski Z. (1998), Ustrój samorządu terytorialnego i administracji rządowej po reformie, Difin, Warszawa.
Paul V. (2013), Hopes for Countryside’s Future. An Analysis of Two Endogenous Development Experiences in South-Eastern Galicia, “Journal of Urban and Regional Analysis”, no. 2.
Pijewski M. (2012), Założenia reformy administracji publicznej z 1998 roku ze szczególnym uwzględnieniem województwa samorządowego, „Przegląd Prawa Publicznego”, nr 5.
Porter M. E. (1990), The Competitive Advantage of Nations, Free Press, New York. DOI: https://doi.org/10.1007/978-1-349-11336-1
Porter M. E. (2001), Porter o konkurencji, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Ray C. (2003), Governance and Neo-endogenous Development, London.
Sassen S. (1994), Cities in a World Economy, SAGE, Newbury Park.
Schlappa H., Neill W. (2013), From Crisis to Choice: Re-imagining the Future in Shrinking Cities, URBACT, Saint-Denis.
Shah A., Broadway R. (2009), Fiscal Federalism. Principles and Practice of Multiorder Governance, Cambridge University Press, Cambridge. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511626883
Siłka P. (2012), Potencjał innowacyjny wybranych miast Polski a ich rozwój gospodarczy, IGiPZ PAN, Warszawa.
Strategia Rozwoju Transportu do 2020 roku (2013), Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju, Warszawa.
Swianiewicz P. (1990), Region w perspektywie europejskiej, [w:] Kukliński A., Swianiewicz P. (red.), Polskie województwo. Doświadczenia i perspektywy, „Rozwój Regionalny, Rozwój Lokalny, Samorząd Terytorialny”, nr 23.
Szajnowska-Wysocka A. (2009), Theories of Regional and Local Development – Abridged Review, “Bulletin of Geography. Socio-Economic Series”, Vol. 12. DOI: https://doi.org/10.2478/v10089-009-0005-2
Szewczuk A., Kogut-Jaworska M., Zioło M. (2011), Rozwój lokalny i regionalny. Teoria i praktyka, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa.
Woś B. (2005), Rozwój regionów i polityka regionalna w Unii Europejskiej oraz w Polsce, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław.
Wójcik S. (2009), Samorząd terytorialny w Polsce w XX w. Myśl samorządowa. Historia i współczesność, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin.
Zasady realizacji Zintegrowanych Inwestycji Terytorialnych w Polsce (2013), Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju, Warszawa.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2015 © Copyright by Dawid Krysiński, Łódź 2015; © Copyright for this edition by Uniwersytet Łódzki, Łódź 2015
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
