Syndrom zubożenia tekstu jako typ schizofazji. Na przykładzie analizy wypowiedzi schizofatycznych

Tomasz Woźniak

doi:10.18778/2544-7238.09.09

Authors

Tomasz Woźniak Uniwersytet Łódzki, Wydział Filologiczny, Instytut Filologii Polskiej i Logopedii, Zakład Dialektologii Polskiej i Logopedii https://orcid.org/0000-0002-6745-9639

DOI:

https://doi.org/10.18778/2544-7238.09.09

Keywords:

schizophasia, schizophrenia, diagnosis of speech-language disorders, cohesion, coherence, poverty of speech

Abstract

Speech disorders occurring in schizophrenia are often interpreted in terms of semantic disorganisation or pragmatic incoherence of utterances. The article raises the issue of textual poverty and proposes to include in the schizophasia spectrum also content- and formally reduced utterances in which this defect occurs independently or outweighs the presence of other schizophasia symptoms. This thesis is supported by examples of analyses of the utterances of people with schizophrenia . The thesis of the occurrence of utterance poverty is also supported by neurofucational models of schizophrenic syndromes.

Downloads

Download data is not yet available.

References

American Psychiatric Association, 2013, Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. Fifth Edition (DSM-5), Washington. DOI: https://doi.org/10.1176/appi.books.9780890425596

American Psychiatric Association, 2018, Kryteria diagnostyczne zaburzeń psychicznych DSM-5, Wrocław: Wydawnictwo Edra Urban & Partner.

Andreasen N., 1979a, Thought, language, and communication disorders. I. Clinical assessment, definition of terms, and evaluation of their reliability, „Archives of General Psychiatry”, Vol. 36, s. 1315–1321. DOI: https://doi.org/10.1001/archpsyc.1979.01780120045006

Andreasen N., 1979b, Thought, language, and communication disorders. II. Diagnostic significance, „Archives of General Psychiatry”, Vol. 36, s. 1325–1330. DOI: https://doi.org/10.1001/archpsyc.1979.01780120055007

Andreasen N., 1980, Scale of the Assessment of Thought, Language, and Communication (TLC), Iowa City: University of Iowa.

Andreasen N., Grove W., 1986, Thought, language, and communication in schizophrenia: Diagnosis and prognosis, „Schizophrenia Bulletin”, Vol. 12, s. 348–358. DOI: https://doi.org/10.1093/schbul/12.3.348

Andreasen N., Olsen S., 1982, Negative vs positive schizophrenia, „American Journal of Psychiatry”, Vol. 39, s. 789–794. DOI: https://doi.org/10.1001/archpsyc.1982.04290070025006

Boer N. J. de, Hoogdalem M. van, Mandl R. C.W., Brummelman J., Voppel A. E., Begemann M. J.H., Dellen E. van, Wijnen F. N.K., Sommer I. E.C., 2020, Language in schizophrenia: relation with diagnosis, symptomatology and white matter tracts, „Schizophrenia”, Vol. 6(10), https://www.nature.com/articles/s41537-020-0099-3 (dostęp: 12.09.2023).

Czernikiewicz A., 1998, Językowy wymiar przewlekłej schizofrenii, Lublin: Akademia Medyczna w Lublinie.

Czernikiewicz A., 2004, Przewodnik po zaburzeniach językowych w schizofrenii, Warszawa: Instytut Psychiatrii i Neurologii.

Czernikiewicz A., Woźniak T., 2001, Schizofazja, „Logopedia”, nr 29, s. 7–36.

Czernikiewicz A., Woźniak T., 2012, Diagnoza psychogennych zaburzeń mowy, [w:] S. Milewski, E. Czaplewska (red.), Diagnoza logopedyczna, Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 415–480.

Czernikiewicz A., Woźniak T., 2023, Teksty schizofatyczne. Zagadnienia diagnozy zaburzeń mowy w schizofrenii, Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Grzegorczykowa R., 1996, Wykłady z polskiej składni, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

ICD-11, b.r., https://icd.who.int (dostęp: 10.09.2023).

Kuperberg G. R., 2010, Language in schizophrenia Part 1: An Introduction, „Language and Linguistics Compass”, Vol. 4(8), s. 576–589. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1749-818X.2010.00216.x

Liddle P., 1987, The symptoms of chronic schizophrenia. A reexamination of negative-positive dichotomy, „British Journal of Psychiatry”, Vol. 151, s. 145–151. DOI: https://doi.org/10.1192/bjp.151.2.145

Liddle P., 1996, Syndromes in schizophrenia and their neuropsychological and neuroanatomical correlates, [w:] C. Pantelis, H. Nelson, T. Barnes (red.), Schizophrenia: A neuropschological perspective, Chichester: Wiley, s. 299–316.

Lipski W., 2018, Zaburzenia konotacji w schizofrenii, Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Łuria A. R., 1967, Zaburzenia wyższych czynności korowych wskutek organicznych uszkodzeń mózgu: wprowadzenie do neuropsychologii, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Panasiuk J., Woźniak T., 2001, Pojęcie tekstu a zaburzenia mowy, [w:] S. Grabias (red.), Zaburzenia mowy. Mowa. Teoria. Praktyka, t. 1, Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, s. 108–132.

Sims A., 1995, Speech and Language Disorders in Psychiatry, London: Gaskell.

Woźniak T., 2000, Zaburzenia języka w schizofrenii, Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Woźniak T., 2008, Standard postępowania logopedycznego w schizofazji, „Logopedia”, nr 37, s. 227–234.

Woźniak T., 2023, Urojeniowy typ schizofazji. Na przykładzie analizy tekstów schizofatycznych, „Logopaedica Lodziensia”, nr 7, s. 229–242. DOI: https://doi.org/10.18778/2544-7238.07.16