Niepełnosprawność osób starszych jako czynnik determinujący korzystanie z usług pomocy społecznej
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6018.315.03Słowa kluczowe:
ludzie starsi, niepełnosprawność, pomoc społeczna, ŁódźAbstrakt
Naturalną konsekwencją wielu chorób przewlekłych jest pojawiająca się z czasem niepełnosprawność. Celem niniejszej pracy była ocena częstości niepełnosprawności osób starszych korzystających z pomocy społecznej.
Badanie przeprowadzono w okresie od września 2011 roku do lutego 2012 roku wśród starszych (65 lat i więcej) podopiecznych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Łódź-Polesie. Narzędziem badania był kwestionariusz wywiadu zawierający m.in. pytania dotyczące sytuacji zdrowotnej osób badanych, w tym niepełnosprawności, jej przyczyn i pytania dotyczące trudności w wykonywaniu wybranych czynności dnia codziennego. W analizie statystycznej danych zastosowano wskaźniki struktury i miary położenia dla cech mierzalnych. Oceny zależności pomiędzy zmiennymi dokonano za pomocą testu niezależności χ2.
Podopiecznymi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (MOPS) częściej były kobiety (77,9%). Badani najczęściej byli owdowiali (43,7% mężczyzn, 73,9% badanych kobiet). Najczęstszą przyczyną wystąpienia z wnioskiem o pomoc była choroba przewlekła (73,4%). 42,9% wniosków umotywowanych było niepełnosprawnością badanych. 240 osób (51,5 % badanych) miało orzeczony stopień niepełnosprawności. W związku z niepełnosprawnością 191 osób badanych (41,0% ogółu; 79,6% badanych z orzeczoną niepełnosprawnością) wymagało stałej opieki. Najczęściej opiekę nad osobami niepełnosprawnymi sprawowała opiekunka społeczna.
Postępująca z wiekiem niesprawność fizyczna osób starszych stwarza częstą konieczność korzystania z pomocy instytucji opiekuńczych i leczniczych, co stwarza potrzebę wdrażania w systemie opieki zdrowotnej i społecznej działań zmierzających do poprawy funkcjonowania osób starszych w domu, jak również w instytucjach opieki długoterminowej zajmujących się opieką nad takimi pacjentami.Pobrania
Bibliografia
Beck U., Beck-Gernsheim E. (2002), Individualization. Institutionalized Individualism and its Social and
Political Consequences, Sage, London.
Beekman A., van Balkom A., Deeg D. et al. (2000), Anxiety and depression in later life: Co-occurrence and
communality of risk factors, “American Journal of Psychiatry” vol. 157, no.1, p. 89-95.
Bełtowska K. (2008), Reakcje emocjonalne opiekunów osób z demencją – potrzeba pomocy społecznej,
„Przegląd Lekarski”, tom 65, nr 6 s. 304-307.
Bień B. (2000), Miejsce człowieka starszego w systemie opieki zdrowotnej i społecznej w Polsce. [w:] Sytuacja
zdrowotna osób w starszym wieku w Polsce. Aspekt medyczny i społeczno-demograficzny. Materiały na
ogólnopolskie seminarium naukowe. Pr. zb. pod. red. J.T. Kowaleskiego, P. Szukalskiego, Zakład
Demografii Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Bień B., Wojszel B., Wilmańska J. i in.(1999), Epidemiologiczna ocena rozpowszechnienia niesprawności
funkcjonalnej u osób w późnej starości a świadczenie opieki, „Gerontologia Polska”, tom 7, nr 2, s. 42-47.
Bronnum-Hansen H., Baadsgaard M. (2007), Increasing social inequality in life expectancy in Denmark.
“European Journal of Public Health”, vol. 17, no. 6, p. 585-586.
Bryła M., Burzyńska M., Maniecka-Bryła I. (2013), Self-rated quality of life of city-dwelling elderly people
benefitting from social help: results of a cross-sectional study, “Health Quality of Life Outcomes”, vol. 11,
p. 181-191.
Czapiński J., Panek T. (2009), Diagnoza Społeczna 2009. Warunki i jakość życia Polaków. Raport. Rada
Monitoringu Społecznego. Warszawa.
Czapiński J., Panek T. (2011), Diagnoza społeczna 2011. Warunki i jakość życia Polaków. Raport. Rada
Monitoringu Społecznego. Warszawa.
Dudek D., Zięba-Wróbel A. i in. (2000), Zaburzenia depresyjne a jakość życia u pacjentów z chorobą
niedokrwienną serca, „Psychiatria Polska”, tom 1, nr 1, s. 73-80.
Gabryś T.(2008), Sprawność funkcjonalna u osób w wieku podeszłym w domach pomocy społecznej. „Problemy
Higieny i Epidemiologii”, tom 89, nr 1, s. 62-66.
Karwat I., Krawczyk A. (2004), Kategorie zdrowotnych i społecznych problemów osób starszych i
niepełnosprawnych zamieszkałych na wsi. [w:] Problemy ludzi starych i niepełnosprawnych w rolnictwie.
Pr. zb. pod red. L. Soleckiego, Instytut Medycyny Wsi. Lublin.
Ludność i gospodarstwa domowe. Stan i struktura społeczno-ekonomiczna (2002), GUS, Warszawa.
Maniecka-Bryła I., Gajewska O., Burzyńska M., Bryła M. (2013), Factors associated with self-rated health
(SRH) of a University of the Third Age (U3A) class participants, “Archives of Gerontology Geriatrics”,
vol. 57, no. 2, p. 156-161.
Maniecka-Bryła I, Pikala M, Bryła M. (2013), Life years lost due to cardiovascular diseases, “Kardiologia
Polska”, vol. 71, no. 10, p. 1065-1072.
Miller M., Gębska-Kuczerowska A. (1998), Ocena stanu zdrowia ludzi w starszym wieku w Polsce,
„Gerontologia Polska”, tom 6, nr 3-4, s. 19-23.
Park H. L., O'Connell J. E., Thomson R. G. (2003), A systematic review of cognitive decline in the general
elderly population, International “Journal of Geriatric Psychiatry”, vol. 18 no. 12, p. 1121-1134.
Pichot V., Roche F., Denis C. et al. (2005), Interval training in elderly men increases both heart rate variability
and baroreflex activity, “Clinical Autonomic Research”, vol. 15, no. 2, p. 107-115.
Raport z wyników. Narodowy Spis Ludności i Mieszkań 2011, (2011), GUS, Warszawa.
Stan zdrowia ludności Polski w przekroju terytorialnym w 2004 r. (2007), GUS, Warszawa.
Szczerbińska K. Problemy zdrowotne starzejącego się społeczeństwa (2006) [w:] Dostępność opieki zdrowotnej
i pomocy społecznej dla osób starszych w Polsce. Pr. zb. pod red. K. Szczerbińskiej, Wydawnictwo
Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
Wyniki Narodowego Spisu Powszechnego Ludności i Mieszkań 2011 (2012), Podstawowe informacje o sytuacji
demograficzno-społecznej ludności Polski oraz zasobach mieszkaniowych, GUS, Warszawa.





