Wierny i rzetelny obraz instrumentów pochodnych w sprawozdaniu finansowym według modelu rachunkowości zabezpieczeń w dobie MSSF 9
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6018.339.11Słowa kluczowe:
instrumenty pochodne, rachunkowość zabezpieczeń, MSSF 9, MSR 39, efektywność zabezpieczeniaAbstrakt
Zasady rachunkowości instrumentów pochodnych zawarte w Międzynarodowym Standardzie Rachunkowości 39 (MSR 39) były przedmiotem krytyki z uwagi na stopień skomplikowania i niedopasowanie do rzeczywistości biznesowej. Zastąpienie MSR 39 Międzynarodowym Standardem Sprawozdawczości Finansowej 9 (MSSF 9) miało z jednej strony uprościć zasady rachunkowości zabezpieczeń i przyczynić się do jej szerszego stosowania, a z drugiej wyeliminować niedoskonałości poprzedniego standardu i poprawić jakość informacji na temat instrumentów pochodnych, przekazywanej w sprawozdaniu finansowym. MSSF 9 wprowadził wiele zmian w zakresie rachunkowości instrumentów pochodnych i dlatego też zasadna wydaje się dyskusja na temat ich konsekwencji i wpływu na rzetelność i wiarygodność informacji przekazywanej otoczeniu. Jest to niezwykle istotne, gdyż z instrumentami pochodnymi wiąże się znaczne ryzyko – ich nieumiejętne stosowanie niejednokrotnie prowadziło do znacznych problemów finansowych lub upadłości przedsiębiorstw i instytucji finansowych. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie najważniejszych zmian w rachunkowości instrumentów pochodnych zaimplementowanych w MSSF 9 oraz analiza ich wpływu na walory informacyjne sprawozdań finansowych jednostek gospodarczych, tj. wierne i rzetelne odzwierciedlenie ekonomicznych efektów stosowania derywatów.
Pobrania
Bibliografia
Andrzejewski M., Dunal P. (2016), The balance sheet under Polish regulations vs. IFRS, Anglo‑American University, Praga.
Andrzejewski M., Grabiński K. (2016), Wpływ jakości systemu nadzoru właścicielskiego na sytuację finansową spółek giełdowych w czasach kryzysu finansowego – przegląd badań empirycznych, „Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach”, nr 268, s. 9–19.
Barczyk K. (2015), Rachunkowość zabezpieczeń grupy kapitałowej. Studium przypadku, „Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach”, nr 225, s. 56–58.
Beisland L. A., Frestad D. (2013), How fair‑value accounting can influence firm hedging, „Review of Derivatives Research”, t. 16(2), s. 193–217.
Bera A. K., Garcia P., Roj J. S. (1973), Estimation of Time‑Varying Hedging Ratios for Corn and Soybeans: BGARCH and Random Coefficient Approaches, Sanklaya Series B, 59.
Bernhardt T., Erlinger D., Unterreiner L. (2014), IFRS 9: the new rules for hedge accounting from the risk management perspective, „ACRN Journal of Finance and Risk Perspectives”, t. 3, nr 3, s. 53–66.
Charnes J. M., Koch P., Berkman H. (2003), Measuring hedge effectiveness for FAS 133 compliance, „Journal of Applied Corporate Finance”, t. 15, nr 4, s. 8–16.
Comiskey E. E., Mulford C. W. (2008), The non‑designation of derivatives as hedges for accounting purposes, „The Journal of Applied Research in Accounting and Finance”, t. 3, nr 2, s. 3–16.
Conceptual Framework for Financial Reporting (2018), IASB, March.
Corman L. (2006), Lost in the maze, CFO, 22, s. 66–70.
DeMarzo P. M., Duffie D., (1995) Corporate incentives for hedging and hedge accounting, “The Review of Financial Studies”, t. 8, nr 3, s. 743–771.
Dunal P., Kozik M. (2017), Problematyka pomiaru efektywności zabezpieczenia przed ryzykiem rynkowym w rachunkowości instrumentów pochodnych w świetle wprowadzenia MSSF 9, „Ekonomiczne Problemy Usług” nr 2(127), s. 110–120.
Fabozzi J. F., Markowitz H. (2011), The theory and practice of instrument management, John Wiley & Sons, Hoboken.
Finnerty J. D., Grant D. (2003), Testing Hedge Effectiveness Under SFAS 113, „The CPA Journal”, April, s. 11–17.
Frendzel M. (2010), Rachunkowość instrumentów finansowych w świetle regulacji krajowych i międzynarodowych, Stowarzyszenie Księgowych w Polsce, Warszawa.
Garstecki D. (2012), Metody pomiaru efektywności zabezpieczenia w rachunkowości, [w:] H. Buk, A. Kostur, Za i przeciw wartości godziwej w rachunkowości. Problemy stosowania i wykorzystania wartości godziwej, Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katowice.
Helin A., Drabikowska K., Sztuczyńska H. (2005), Rachunkowość instrumentów finansowych, ODiDK, Gdańsk.
Howard C. T., D’Antonio L. J. (1987), A risk‑return measure of hedging effectiveness: a reply, „Journal of Finance and Quantitative Analysis”, t. 22, nr 3, s. 21–27.
Ignatowski R. (2017), Rzetelny i jasny obraz w sprawozdaniach finansowych – badanie sondażowe w eksperymencie badawczym, „Zeszyty Teoretyczne Rachunkowości”, t. 92(148), s. 47–70.
Kamela‑Sowińska A., Garstecki D. (2014), Rachunkowość instrumentów finansowych, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Poznań.
Mazurowska M. (2015), Rachunkowość zabezpieczeń a proces zarządzania ryzykiem w przedsiębiorstwie, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego” nr 873, „Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia” nr 77, s. 385–392.
Michelson S. E., Jordan‑Wagner J., Wootton C. W. (2000), The relationship between the smoothing of reported income and risk‑adjusted returns, „Journal of Economics and Finance”, t. 24, nr 2., s. 52–61.
Międzynarodowy Standard Rachunkowości 39, Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 1126/2008 z dnia 3 listopada 2008 r. przyjmujące określone międzynarodowe standardy rachunkowości zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej I. 320/1).
Międzynarodowy Standard Sprawozdawczości Finansowej 9, Rozporządzenie Komisji (UE) 2016/2067 z dnia 22 listopada 2016 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1126/2008 przyjmujące określone międzynarodowe standardy rachunkowości zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do Międzynarodowego Standardu Sprawozdawczości Finansowej 9 (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej I. 323/1).
Ożga P. (2016), Rachunkowość instrumentów pochodnych, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa.
Ramirez J. (2007), Accounting for Derivatives: Advanced Hedging under IFRS, John Wiley & Sons, Chicester.
Rashty J., O’Shaughnessy J. (2012), Foreign currency forward contracts and cash flow hedging, „The CPA Journal”, t. 82, nr 3, s. 22–27.
Ring D. M. (19997), Risk‑shifting within a multinational corporation: the incoherence of the U. S. tax regime, „Boston Collage Law Review”, t. 38, nr 4, s. 75–79.
Ryan S. G., Herz R. H., Iannaconni T. E., Maines L. A., Palepu K. G., Schrand C. M., Skinner D. J., Vincent L. (2002), Recommendations on hedge accounting and accounting for transfers of financial instruments, „Accounting Horizons”, t. 16, nr 1, s. 81–93.
Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. z 2018 r., poz. 395).
Żebruń A. (2010), Instrumenty pochodne zabezpieczające w rachunkowości, Wydawnictwo Difin, Warszawa.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Jak cytować
