Miejski backlash, czyli o (miejskich) ruchach wstecznych

Autor

  • Paweł Kubicki Uniwersytet Jagielloński, Instytut Studiów Europejskich, Katedra Społeczeństwa i Kulturowego Dziedzictwa Europy

DOI:

https://doi.org/10.18778/2300-1690.19.07

Słowa kluczowe:

ruchy wsteczne, backlash, ruchy miejskie, polityki miejskie, miasta, populizm

Abstrakt

W artykule poddaję analizie proces wyłaniania się specyficznego typu oddolnych ruchów społecznych w polskich miastach, które określam mianem (miejskich) ruchów wstecznych (backlash). Ruchy takie formują się w ramach reakcji na implementowanie progresywnych polityk miejskich. Zjawiska te możemy obserwować już od wielu lat w miastach globalnej północy, od niedawna stają się one widoczne także w Polsce. Artykuł podzielony jest na dwie części. W pierwszej analizuję globalny kontekst, który stwarza dogodne struktury możliwości dla formowania się ruchów wstecznych. W drugiej części natomiast, na podstawie badań własnych, analizowana jest kwestia miejskiego backlashu w polskich miastach.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

  • Paweł Kubicki - Uniwersytet Jagielloński, Instytut Studiów Europejskich, Katedra Społeczeństwa i Kulturowego Dziedzictwa Europy

    Paweł Kubicki – dr hab., prof. UJ, socjolog i antropolog kultury, specjalizuje się w badaniu społeczno-kulturowych aspektów rozwoju miast. Autor kilkudziesięciu publikacji poświęconych tej problematyce, w tym pięciu książek, między innymi: Miasto w sieci znaczeń. Kraków i jego tożsamości (2010), Wynajdywanie miejskości. Polska kwestia z perspektywy długiego trwania (2016), The European Capital of Culture 2016 Effect: How the ECOC Competition Changed Polish Cities (2020), Ruchy miejskie w Polsce (2020).

Bibliografia

Bauman, Z. (2012). Times of interregnum. Ethics & Global Politics, 5(1), 49–56. DOI: https://doi.org/10.3402/egp.v5i1.17200

Bendyk, E. (2020). W Polsce, czyli wszędzie. Rzecz o upadku i przyszłości świata. Warszawa: Wydawnictwo Polityka

Broz, J. L., Frieden, J., Weymouth, S. (2019). Populism in Place: The Economic Geography of the Globalization Backlash. International Organization, September 1. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3501263 DOI: https://doi.org/10.2139/ssrn.3501263

Burski, J. (2017). Proces strukturyzacji i instytucjonalizacji świata społecznego kibiców piłkarskich i jego konsekwencje. Kultura i Społeczeństwo, 2, 29–41. DOI: https://doi.org/10.35757/KiS.2017.61.2.2

Castells, M. (1982). Kwestia miejska (B. Jałowiecki, J. Piątkowski, tłum.). Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Chwedoruk, R. (2015). Protesty kibiców piłkarskich w Polsce w XXI wieku. Analiza ruchu społecznego. Przegląd Socjologii Jakościowej, 11(2), 84‒114. DOI: https://doi.org/10.18778/1733-8069.11.2.05

Czerwiński, M. (1975). Życie po miejsku. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Domaradzka, A. (2018). Urban Social Movements and the Right to the City: An Introduction to the Special Issue on Urban Mobilization. VOLUNTAS: International Journal of Voluntary and Nonprofit Organizations, 29, 607–620. https://doi.org/10.1007/s11266-018-0030-y DOI: https://doi.org/10.1007/s11266-018-0030-y

Eribon, D. (2019). Powrót do Remis (M. Ochab, tłum.). Kraków: Wydawnictwo Karakter.

Florida, R. (2017). The New Urban Crisis: How Our Cities are Increasing Inequality, Deepening Segregation, and Failing the Middle Class – and What we Can Do About It. New York: Basic Books.

Florida, R. (2019). Ford Nation: How Populism Took Hold in Toronto. Citylab, January 17. https://www.bloomberg.com/news/articles/2019-01-17/the-rise-of-urban-populism-in-rob-ford-s-toronto

Fukuyama, F. (2019). Tożsamość. Współczesna polityka tożsamościowa i walka o uznanie (J. Pyka, tłum.). Poznań: Dom Wydawniczy REBIS

Gądecki, J., Kubicki, P. (2014). Polityki miejskie. Politeja. Pismo Wydziału Studiów Międzynarodowych i Politycznych UJ, 1(27), 135–156 DOI: https://doi.org/10.12797/Politeja.11.2014.27.07

Harvey, D. (2012). Bunt miast. Prawo do miasta i miejska rewolucja. Warszawa: Fundacja Bęc Zmiana

Jedlicki, J. (2000). Świat zwyrodniały. Lęki i wyroki krytyków nowoczesności. Warszawa: Wydawnictwo Sic!

Jędraszko, A. (2007). Europeizacja gospodarki przestrzennej w Polsce: zarys propozycji założeń nowej ustawy. Problemy Rozwoju Miast, 1–2, 66–101

Judt, T. (2011). Źle ma się kraj. Rozprawa o naszych współczesnych bolączkach (P. Lipszyc, tłum.). Wołowiec: Wydawnictwo Czarne.

Kowalewski, M. (2019). Niejednoznaczna odpowiedź miast na populizm i kryzys demokracji. Studia Socjologiczne, 3(234), 55–80. DOI: 10.24425/sts.2019.126154 DOI: https://doi.org/10.24425/sts.2019.126154

Kubicki, P. (2016). Wynajdywanie miejskości. Polska kwestia miejska z perspektywy długiego trwania. Kraków: Wydawnictwo NOMOS.

Kubicki, P. (2019). Ruchy miejskie w Polsce. Dekada doświadczeń. Studia Socjologiczne, 3(234), 5–30. DOI: 10.24425/sts.2019.126150 DOI: https://doi.org/10.24425/sts.2019.126150

Kubicki, P. (2020a). Inventing Urbanity: Urban Movements in Poland. Society Register, 4(4), 87–104. https://doi.org/10.14746/sr.2020.4.4.04 DOI: https://doi.org/10.14746/sr.2020.4.4.04

Kubicki, P. (2020b). Ruchy miejskie w Polsce. Kraków: Wydawnictwo NOMOS.

Lefebvre, H. (2012). Prawo do miasta. Praktyka Teoretyczna, 5, 183–197. https://doi.org/10.14746/prt.2012.5.14 DOI: https://doi.org/10.14746/prt.2012.5.14

Lyotard, J. F. (1997). Kondycja ponowoczesna (M. Kowalska, J. Migasiński, tłum.). Warszawa: Aletheia

Mayer, M. (2011). The “right to the city” in urban social movements. W: N. Brenner, P. Marcuse, M. Mayer (red.), Cities for people, not for profits. Critical urban theory and the “right to the city” (s. 63–85). London: Routledge

Offe, C. (1985). New Social Movements: Challenging the Boundaries of Institutional Politics. Social Research, 52(4), 817–868.

Pluciński, P. (2020a). Henri Lefevbre’s second life. The real utopia of the right to the city in contemporary Poland, History of European Ideas. History of European Ideas, 46(8), 1107–1121. DOI: 10.1080/01916599.2020.1761649 DOI: https://doi.org/10.1080/01916599.2020.1761649

Pluciński, P. (2020b). Czy miejscy aktywiści chcą nas zabić? Siły altermodernizacji a konstruowanie konserwatywnej paniki moralnej. Przegląd Kulturoznawczy, 4(46), 381–405. http://dx.doi.org/10.4467/20843860PK.20.035.12839 DOI: https://doi.org/10.4467/20843860PK.20.035.12839

Pruijt, H. (2007). Urban movements. W: G. Ritzer (red.), Blackwell encyclopedia of sociology (s. 5115–5119). Malden: Blackwell Publishing. DOI: https://doi.org/10.1002/9781405165518.wbeosu011

Rossi, U. (2018). The populist eruption and the urban question. Urban Geography, 39(9), 1425–1430. DOI: 10.1080/02723638.2018.1448135 DOI: https://doi.org/10.1080/02723638.2018.1448135

Sagan, I. (2017). Miasto. Nowa kwestia i nowa polityka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar

Sennett, R. (1996). Ciało i kamień. Człowiek i miasto w cywilizacji Zachodu. Gdańsk: Wydawnictwo Marabut.

Standing, G. (2014). Prekariat, nowa niebezpieczna klasa. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Sztompka, P. (2005). Socjologia zmian społecznych. Kraków: Wydawnictwo Znak.

Warzecha, Ł. (2020). Ruchy miejskie: lewicowość, fanaberie, rządy mniejszości. Rzeczpospolita. Plus Minus, 26 czerwca. https://www.rp.pl/PlusMinus/306269975-Ruchy-miejskie-lewicowoscfanaberie-rzady-mniejszosci.html

Weber, M. (2002). Gospodarka i społeczeństwo. Zarys socjologii rozumiejącej (D. Lachowska, tłum.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN

Żuk, P. (2015). „Ruch wsteczny” po polsku – o socjologiczno-historycznych uwarunkowaniach słabości ruchów protestu i lewicy w Polsce. W: P. Żuk, P. Żuk, (red.), O kulturze protestu jako rdzeniu tradycji europejskiej. Warszawa: Instytut Wydawniczy Książka i Prasa.

Żuk, P., Żuk, P., Lisiewicz-Jakubaszko, J. (2019). The anti-vaccine movement in Poland: The socio-cultural conditions of the opposition to vaccination and threats to public health. Vaccine, 37(11), 1491–1494. https://doi.org/10.1016/j.vaccine.2019.01.073 DOI: https://doi.org/10.1016/j.vaccine.2019.01.073

Pobrania

Opublikowane

2020-11-20

Numer

Dział

Articles

Jak cytować

Kubicki, Paweł. 2020. “Miejski Backlash, Czyli O (miejskich) Ruchach Wstecznych”. Władza Sądzenia, no. 19 (November): 118-35. https://doi.org/10.18778/2300-1690.19.07.