From the didactics of specialist texts to the didactisation of communication needs and actions. A synthesis of directions and concepts of specialist glottodidactics
DOI:
https://doi.org/10.18778/0860-6587.23.02Keywords:
foreign language teaching, teaching language for professional purposes, language competence profiles, research on linguistic and communication needsAbstract
Teaching foreign language for professional purposes is subjected to constant alterations, following changes in the standards of language teaching and new teaching techniques focused on taking linguistic actions. In the past decades, it has evolved from lexically-oriented didactics of specialist texts to open forms of teaching, taking into account actual communicative and action needs resulting from the execution of specific professional tasks. More and more frequent consideration of requirements stated in competence profiles for specific occupations in course programmes influences even broader integration of knowledge and technical competence with linguistic actions taken in the social context. The article provides an overview of the development of glottodidactic discussion in the field of professional language didactics. It also deals with selected results of research on linguistic needs, conducted as part of the project JASNE-Alles klar! in more than 330 companies of Central Europe, and presents language competence profiles for designated occupational groups compiled on the basis of aforementioned research.
References
Danecka-Chwals A., Pukas-Palimąka D., Chłopicka M., 1979, Z zagadnień nauczania odmiany specjalistycznej języków obcych (na przykładzie nauczania języka medycznego studentów polonijnych), „Przegląd Polonijny” V, z. 4, s. 73–82.
Danecka-Chwals A., Pukas-Palimąka D., Chłopicka M., 1981, Założenia metodyczne i lingwistyczne podręcznika języka medycznego dla studentów polonijnych, „Przegląd Polonijny” VII, z. 1, s. 57–67.
Fluck, H.-R., 1992, Didaktik der Fachsprachen, Aufgaben und Arbeitsfelder Konzepte und Perspektiven im Sprachbereich Deutsch, Tübingen.
Gajewska E., Sowa M., 2014, LSP, FOS, Fachsprache … Dydaktyka języków specjalistycznych, Lublin.
Gębal P.E., 2014, Krakowska szkoła glottodydaktyki porównawczej na tle rozwoju glottodydaktyki ogólnej i polonistycznej, Kraków.
Grucza F., 2012, Antropocentryczna a paradygmatyczna (tradycyjna) lingwistyka (stosowana) i kulturologia (stosowana), w: „Lingwistyka stosowana” 6, s. 5–43.
Grucza S., 2007, Glottodydaktyka specjalistyczna. Część I. Założenia lingwistyczne dydaktyki tekstów specjalistycznych, w: „Przegląd glottodydaktyczny” 23, s. 7–20.
Grucza S., 2010, Nowe platformy dydaktyczne: Lingwistycznie Inteligentne Systemy Translo- i Glottodydaktyczne (LISTiG), w: „Lingwistyka stosowana” nr 3, s. 167–178.
Kita M., 1996, Funkcja metalingwistyczna „na co dzień”, w: „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców” nr 7/8, Łódź, s. 31–40.
Ostromęcka-Frączak B. (red.), 1996, „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców” nr 7/8, Łódź.
Ligara B., 2002, Les fondements linguistiques de l’enseignement du polonais économique et juridique, w: M. Delaperrière i H. Wlodarczyk (red.), L’enseignement du polonais en France, Paris, s. 65–72.
Ligara B., Szupelak W., 2012, Lingwistyka i glottodydaktyka języków specjalistycznych na przykładzie języka biznesu. Podejście porównawcze, Kraków.
Martyniuk W., 1996, Praca z tekstem autentycznym w nauczaniu języków, w: „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców” nr 7/8, Łódź, s. 41–46.
Maurer E., 2010, Deutsch für den Arbeitsmarkt. Rahmenkonzept für Projektverantwortliche und Lehrpersonen, Zug.
Mazur J., 1996, Rola kształcenia specjalistycznego w przygotowaniu merytorycznym i komunikacyjnym cudzoziemców, w: „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców” nr 7/8, Łódź, s. 5–12.
Michowicz J., 1980, Problemy doboru i zakresu treści nauczania wiedzy o Polsce w Studium Języka Polskiego dla Cudzoziemców Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Okoniowa, J., Synonimia i antonimia w nauczaniu języka polskiego jako obcego, w: „Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców” 7/8, Łódź, s. 23–30.
Ostromęcka-Frączak B., 1996, Funkcja pytań w procesie glottodydaktycznym, w: „Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców” 7/8, Łódź, s. 13–22.
Ostromęcka-Frączak B., 2010, Wkład pracowników Studium Języka Polskiego dla Cudzoziemców UŁ w rozwój polskiej glottodydaktyki, w: G. Zarzycka, G. Rudziński (red.) Teksty i podteksty w nauczaniu języka polskiego jako obcego – 2. Jubileusz 50-lecia Studium Języka Polskiego dla Cudzoziemców UŁ, Łódź, s.19–27.
Rubaj S., 1979, Kierunki i metody doskonalenia procesu nauczania fizyki w Studium Języka Polskiego dla Cudzoziemców Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Rudziński G., 1996, Badanie tekstów naukowych w kontekście kształcenia specjalistycznego cudzoziemców, w: „Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców” nr 7/8, Łódź, s. 47–52.
Rudziński G., 2001, Charakterystyka językowa tekstów naukowych z dziedziny ochrony środowiska, Łódź.
Schöne K., Gębal P.E., Kołsut S., 2015, Berufsspezifische Sprachkompetenzprofile. Profile kompetencji językowych w komunikacji zawodowej, Dresden.
Szerszeń P., 2014, Platformy (glotto)dydaktyczne. Ich implementacja w uczeniu specjalistycznych języków obcych, Warszawa.
Śliwiński W., 1985, Podstawy metodologiczne i dydaktyczne podręcznika języka polskiego dla humanistów, „Przegląd Polonijny” XI, z. 4, s. 107–118.
Vogt K., 2011, Fremdsprachliche Kompetenzprofile. Entwicklung und Abgleichung von GeR-Deskriptoren für Fremdsprachenlernen mit einer beruflichen Anwendungsorientierung, Tübingen.
Wielkiewicz-Jałmużna D., 2008, Studium Języka Polskiego dla Cudzoziemców Uniwersytetu Łódzkiego w latach 1952-2002, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
Butcher A., Dunin-Dudkowska A., 1998, Polski język biznesu dla cudzoziemców, Lublin.
Chłopicka M., Pukas-Palimąka D., Turek-Fornelska K., 1991, Co panu dolega? Komunikacyjny podręcznik języka medycznego dla obcokrajowców, Kraków.
Chłopicka-Wielgos M., Pukas-Palimąka D., Turek-Fornelska K., 2015, Co panu dolega?, Kraków.
Danecka-Chwals A., Pukas-Palimąka D., Chłopicka M., 1989, O człowieku po polsku. Podręcznik języka medycznego dla obcokrajowców, Kraków.
Dębski R., Gałdyn E., Szelc-Mays M., 1993, A jednak się kręci. Podręcznik języka naukowo-technicznego dla obcokrajowców, Kraków.
Jasińska A., Szymkiewicz A., Małolepsza M., 2010, Polski w pracy, Berlin.
Kowalska M., 2008, O biznesie po polsku. Wprowadzenie do języka biznesu, Kraków.
Ligara B., 1990, Rendez-vous z kulturą polską. Podręcznik języka polskiego dla humanistów. Kurs dla zaawansowanych, cz. II, Kraków.
Śliwiński W. (1986), To właśnie Polska. Podręcznik języka polskiego dla humanistów, cz. I, Kraków.

