Lokalne determinanty starzenia się populacji w Polsce

Grzegorz Kula; Piotr Tadeusz Wójcik

doi:10.18778/0208-6018.329.07

Autor

Grzegorz Kula Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Ekonomii Sfery Publicznej
Piotr Tadeusz Wójcik Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych, Zakład Finansów Ilościowych http://orcid.org/0000-0003-1853-8784

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-6018.329.07

Słowa kluczowe:

starzenie się populacji, różnice regionalne, migracje, analiza przestrzenna

Abstrakt

Polskie społeczeństwo starzeje się i konsekwencje tego procesu już mają wpływ na nasze codzienne życie. Celem tego artykułu jest identyfikacja i określenie kierunku działania czynników, które pozwolą wyjaśnić, dlaczego niektóre gminy starzeją się szybciej od pozostałych. Używając miary autokorelacji przestrzennej (I Morana), a także regresji przestrzennej na danych panelowych, analizujemy charakterystyki polskich gmin w latach 2003–2013. Zmienną zależną w badaniu jest udział w populacji gminy osób starszych (w wieku 70 lat i więcej). Wyniki wskazują na silną autokorelację przestrzenną, co znaczy, że starzenie się populacji w danej gminie jest silnie powiązane z tempem starzenia się w gminach z nią sąsiadujących. W wyjaśnieniu analizowanego zjawiska ważne okazuje się również wiele charakterystyk społeczno‑gospodarczych gminy, w tym sieć transportowa (autostrady i drogi ekspresowe) łącząca gminę z innymi ośrodkami.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Bibliografia

Anselin L., Florax R., Rey S. (2004), Advances in Spatial Econometrics, Springer‑Verlag, Berlin.

Anselin L., Le Gallo J., Jayet J. (2008), Spatial Panel Econometrics, [w:] L. Matyas, P. Sevestre (eds.), The Econometrics of Panel Data, Fundamentals and Recent Developments in Theory and Practice, 3rd ed., Kluwer, Dordrecht.

Elhorst J.P. (2003), Specification and estimation of spatial panel data models, „International Regional Science Review”, no. 26(3), s. 244–268.

Elhorst J.P. (2010), Spatial panel data models, [w:] M.M. Fischer, A. Getis (eds.), Handbook of applied spatial analysis, Springer, Berlin–Heidelberg–New York.

Elhorst J.P. (2011), Spatial panel models, referat na seminarium w University of York, grudzieńhttps://www.york.ac.uk/media/economics/documents/seminars/2011–12/Elhorst_November2011.pdf.

European Commission (2015), The 2015 Ageing Report, „European Economy”, no. 3, http://ec.europa.eu/economy_finance/publications/european_economy/2015/pdf/ee3_en.pdf [dostęp: 1.06.2017].

Fihel A. (2015), Wpływ czasowych migracji zagranicznych na perspektywy demograficzne Polski, „Wiadomości Statystyczne”, nr 7, s. 74–89.

GUS (2015), Rocznik demograficzny 2015, Warszawa.

GUS (2016a), Produkt krajowy brutto – Rachunki regionalne w 2014 roku, Katowice.

GUS (2016b), Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004– 2015, Warszawa.

Kałuża‑Kopias D. (2014), Specyfikacja przemieszczeń wewnętrznych osób starszych w Polsce, „Studia Demograficzne”, nr 2(166), s. 97–120.

Kołodziejczyk D. (2011), Ocena potencjału demograficznego w gminach, „Wiadomości Statystyczne”, nr 4, s. 23–30.

Kopczewska K. (2006), Ekonometria i statystyka przestrzenna, CeDeWu, Warszawa.

Kurek S. (2008), Typologia starzenia się ludności Polski w ujęciu przestrzennym, Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, Kraków.

Lesage J.P., Fischer M.M. (2008), Spatial Growth Regressions: Model Specification, Estimation and Interpretation, „Spatial Economic Analysis”, no. 3(3), s. 275–304.

Matusik S., Pietrzak M.B., Wilk J. (2012), Ekonomiczno‑społeczne uwarunkowania migracji wewnętrznych w Polsce w świetle metody drzew klasyfikacyjnych, „Studia Demograficzne”, nr 2(162), s. 3–28.

Millo G., Piras G. (2012), splm: Spatial Panel Data Models, „R. Journal of Statistical Software”, no. 47(1), s. 1–38, http://www.jstatsoft.org/v47/i01/ [dostęp: 1.06.2017].

Okólski M. (2005), Demografia. Podstawowe pojęcia, procesy i teorie w encyklopedycznym zarysie, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.

Olberek‑Żyła M. (2013), Zmiany demograficzne w aglomeracji Bielska‑Białej, „Wiadomości Statystyczne”, nr 11, s. 52–71.

Podogrodzka M. (2012), Starzenie się ludności Warszawy, „Wiadomości Statystyczne”, nr 9, s. 68–83.

Podogrodzka M. (2013), Demografia małych miast polski – wybrane zagadnienia, „Studia Ekonomiczne”, nr 144, s. 147–164.

R Core Team (2016), R: A language and environment for statistical computing, R Foundation for Statistical Computing, Vienna, https://www.R-project.org/ [dostęp: 1.06.2017].

Suchecka J. (red.) (2014), Statystyka przestrzenna. Metody analizy struktur przestrzennych, Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o., Warszawa.

Suchecki B. (red.) (2010), Ekonometria przestrzenna. Metody i modele analizy danych przestrzennych, Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o., Warszawa.

Szukalski P. (2010), Starzenie się ludności Łodzi na tle największych polskich miast od początku XX wieku, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica”, nr 35, s. 103–125.

Szukalski P. (2012), Wpływ kryzysów na zachowania demograficzne, „Wiadomości Statystyczne”, nr 4, s. 17–30.

Wilk J. (2014), Application of Classification Trees in the Analysis of the Population Ageing Process, „Archives of Data Science (Online First), Kit Scientific Publishing”, vol. 1, no. 1, s. 57–76.