Zastosowanie taksonomii wielokryterialnej do analizy porównawczej struktur zrównoważonego rozwoju
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6018.344.03Słowa kluczowe:
zrównoważony rozwój, taksonomia wielokryterialna, Unia Europejska.Abstrakt
Jednym z najczęściej popełnianych błędow podczas badań nad zrownoważonym rozwojem jest rozpatrywanie zbioru cech opisujących ten rozwoj w ramach jednego zbioru cech diagnostycznych. Takie podejście nie pozwala na zbadanie rzeczywistych zmian zachodzących w ramach poszczegolnych ładow zrownoważonego rozwoju. Zmiany te mogą mieć zupełnie inny przebieg w przypadku wskaźnikow opisujących np. wymiar gospodarczy czy środowiskowy zrownoważonego rozwoju. Rozwiązaniem jest rozpatrywanie wskaźnikow oddzielnie dla każdego ładu, a następnie porownywanie uzyskanych wynikow. W artykule zastosowano w tym celu taksonomię wielokryterialną. Do badania wykorzystano publikowane przez Eurostat wskaźniki monitorujące postęp we wdrażaniu Agendy na rzecz zrownoważonego rozwoju 2030 z lat 2008 i 2016. Otrzymane wyniki potwierdziły znaczne zrożnicowanie badanych krajow UE w zakresie poszczegolnych ładow i duże ich rozwarstwienie.
Pobrania
Bibliografia
Aiginger K., Bärenthaler‑Sieber S., Vogel J. (2013), Competitiveness under New Perspectives, Working Paper, 44, https://www.econstor.eu/bitstream/10419/125699/1/WWWforEurope_WPS_no044_MS46.pdf [accessed: 5.07.2018].
Andersen M. M. (2008), Eco‑innovation – towards a taxonomy and a theory, Paper for the Druid conference, Copenhagen.
Bąk I., Szczecińska B. (2014), Analiza atrakcyjności turystycznej miast wojewódzkich, “Wiadomości Statystyczne”, no. 12, pp. 80–95.
Borys T. (ed.) (2005), Wskaźniki zrównoważonego rozwoju, Wydawnictwo Ekonomia i Środowisko, Warszawa–Białystok.
Borys T., Czaja S. (2009), Badania nad zrównoważonym rozwojem w polskich ośrodkach naukowych, [in:] D. Kiełczewski (ed.), Od koncepcji ekorozwoju do ekonomii zrównoważonego rozwoju, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Białymstoku, Białystok.
Cheba K. (2019), Zrównoważona międzynarodowa konkurencyjność krajów Unii Europejskiej. Studium teoretyczno‑empiryczne, CeDeWu, Warszawa.
Eurostat (2018), http://ec.europa.eu/eurostat [accessed: 5.07.2018].
Guijarro F., Poyatos J. A. (2018), Designing a Sustainable Development Goal Index through a Goal Programming Model: The Case of EU–28 Countries, “Sustainability”, no. 10, no. 3167, pp. 1–17.
Hellwig Z. (1968), Zastosowanie metody taksonomicznej do typologicznego podziału krajów ze względu na poziom ich rozwoju oraz zasoby i strukturę wykwalifikowanych kadr, “Przegląd Statystyczny”, R. XV(4), pp. 307–327.
Holm Olsen K., Fenhann J. (2008), Sustainable development benefits of clean development mechanism projects: A new methodology for sustainability assessment based on text analysis of the project design documents submitted for validation, “Energy Policy”, no. 36(8), pp. 2819–2830.
Jeucken M. (2011), Sustainable finance and banking. The financial sector and the future of the planet, Routledge, London.
Kondyli J. (2010), Measurement and evaluation of sustainable development: A composite indicator for the islands of the North Aegean region, Greece, “Environmental Impact Assessment Review”, no. 30(6), pp. 347–356.
Kukuła K. (2000), Metoda unitaryzacji zerowanej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Leonard D. R.P., Clarke K. R., Somerfield P. J., Warwick R. M. (2006), The application of an indicator based on taxonomic distinctness for UK marine biodiversity assessments, “Journal of Environmental Management”, no. 78(1), pp. 52–62.
Lira J., Wagner W., Wysocki F. (2002), Mediana w zagadnieniach porządkowania obiektów wielocechowych, [in:] J. Paradysz (ed.), Statystyka regionalna w służbie samorządu lokalnego nomiczna w Poznaniu, Poznań, pp. 87–99.
Malina A. (2004), Wielowymiarowa analiza przestrzennego zróżnicowania struktury gospodarki Polski według województw, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków.
Malina A., Zeliaś A. (1998), Taksonomiczna analiza przestrzennego zróżnicowania jakości życia ludności w Polsce w 1994 r., “Przegląd Statystyczny”, no. 44(1), pp. 11–27.
Młodak A. (2006), Analiza taksonomiczna w statystyce regionalnej, Centrum Doradztwa i Informacji Difin, Warszawa.
Nowak E. (1990), Metody taksonomiczne w klasyfikacji obiektów społeczno‑gospodarczych, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Panek T. (2009), Statystyczne metody wielowymiarowej analizy porównawczej, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa.
Płachciak A. (2011), Geneza idei zrównoważonego rozwoju, “Ekonomia”, no. 5(17), pp. 231–248.
Sébastien L., Bauler T. (2013), Use and influence of composite indicators for sustainable development at the EU‑level, “Ecological Indicators”, no. 35, pp. 3–12.
Sexton M. G., Barrett P. S., Lu S. L. (2008), The evolution of sustainable development, Book Section, University of Salford, Manchester.
Talukder B., Hipel K. W., Loon G. W. van (2017), Developing Composite Indicators for Agricultural Sustainability Assessment: Effect of Normalization and Aggregation Techniques, “Resources”, no. 6(4), p. 66.
Velten S., Leventon J., Jager N., Newig J. (2015), What Is Sustainable Agriculture? A Systematic Review, “Sustainability”, no. 7, pp. 7833–7865.
Weber A. (1909, reprint 1971), Theory of Location of Industries, Russel & Russel, New York.
Zhao J. (2011), Towards Sustainable Cities in China. Analysis and Assessment of Some Chinese Cities in 2008, Springer, New York.





