Analiza przyczyn i skutków wykluczenia społecznego w opiniach klientów banków spółdzielczych – raport z badań

Mariola Szewczyk-Jarocka

doi:10.18778/0208-6018.369.01

Autor

Mariola Szewczyk-Jarocka Akademia Mazowiecka w Płocku, Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii, Płock, Polska https://orcid.org/0000-0001-9048-9513

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-6018.369.01

Słowa kluczowe:

wykluczenie społeczne, klienci banków spółdzielczych, badania ogólnopolskie, powody, przyczyny, skutki

Abstrakt

Głównym celem rozważań zaprezentowanych w artykule jest analiza przyczyn i skutków wykluczenia społecznego według opinii klientów banków spółdzielczych.

Badania ankietowe według kwestionariusza wywiadu przeprowadzono w 2023 roku na próbie 1502 klientów banków spółdzielczych. Próba badawcza miała charakter kwotowo-celowy. Badanie ilościowe klientów banków spółdzielczych zrealizowane zostało według procedury Mixed Mode Design.

Wyniki badań wskazują, że wykluczenie społeczne w głównej mierze uzależnione jest od dochodu, statusu społeczno-zawodowego i wieku. Natomiast zdaniem respondentów do wykluczenia społecznego przyczyniają się głównie ubóstwo, bezrobocie, niepełnosprawność. Z kolei skutkami wykluczenia społecznego zdaniem badanych są: rozwój patologicznych zjawisk społecznych, mniejsze szanse na rynku pracy i gorsza sytuacja ekonomiczna oraz utrata kompetencji umożliwiających powrót na rynek pracy.

Wykluczenie społeczne jest zjawiskiem, które ma wiele przyczyn. Nowością badania jest fakt, że zostało ono przeprowadzone na próbie klientów banków spółdzielczych, ponieważ grupa ta często deklaruje niskie dochody netto, jest wykluczona społecznie, finansowo i cyfrowo.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Bibliografia

Bednarski M. (2010), Wykluczenie społeczne a szara strefa w gospodarce, „Polityka Społeczna”, nr 9, s. 24–29.

Broda-Wysocki P. (2012), Wykluczenie i inkluzja społeczna. Paradygmaty i próby definicji, Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, Warszawa.

Faliszek K. (2016), Przemiany demograficzne a problemy wykluczenia społecznego w lokalnej polityce społecznej, „Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach”, nr 290, s. 139–148.

Folwarski M. (2021), Innowacje cyfrowe w bankowości a włączenie cyfrowe i finansowe społeczeństwa, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Frąckiewicz L. (red.) (2005), Wykluczenie społeczne, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. Karola Adamieckiego, Katowice.

Frieske K.W. (2004), Utopie inkluzji. Sukcesy i porażki programów reintegracji społecznej, Instytut Pracy i Spraw Społecznych, Warszawa.

Gogolok P. (red.) (2008), Partnerstwo instytucji przeciw wykluczeniu społecznemu – analiza badawcza, Administrator Projektu Partnerstwo na Rzecz Rozwoju „Odziedzicz pracę”: Rybnickie Centrum Edukacji Zawodowej – Centrum Kształcenia Ustawicznego i Praktycznego, Rybnik.

Grzesiak H., Fryza M., Ratajczak K. (red.) (2012), Wykluczenie społeczne wczoraj i dziś, Uniwersytet Adama Mickiewicza, Poznań, https://repozytorium.amu.edu.pl/bitstream/10593/2883/1/Wykluczenie%20spoleczne%20%20%20przeszlosc%20i%20terazniejszosc.pdf [dostęp: 1.12.2023].

Hills J.R., Grand J., Piachaud D. (2003), Understanding social exclusion, Oxford University Press, Centre for Analysis of Social Exclusion, An ESRC Research Centre, CASEbrief 23, London.

Kawiorska D., Witoń A. (2016), Ubóstwo i wykluczenie społeczne w kontekście Strategii „Europa 2020”: postępy w realizacji, „Myśl Ekonomiczna i Polityczna”, nr 2(53), s. 142–162.

Kotowska I. (red.) (2014), Rynek pracy i wykluczenie społeczne w kontekście percepcji Polaków. Diagnoza społeczna 2013. Raport Tematyczny, Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, Warszawa.

Kowalik T. (1998), Marginalność i marginalizacja społeczna, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa.

Krajowy Związek Banków Spółdzielczych (b.r.), Bankowość spółdzielcza, https://kzbs.pl/dane.html [dostęp: 4.04.2023].

Lidke R. (2018), Banki spółdzielcze i ich klienci – diagnoza i prognozy, https://bank.pl/banki-spoldzielcze-i-ich-klienci-diagnoza-i-prognozy/ [dostęp: 20.11.2023].

Macieszaj-Świątkiewicz M. (2013), Wykluczenie finansowe i narzędzia jego ograniczania, Uniwersytet Opolski, Opole.

Mazur J. (2018), Marginalizacja jako potencjalne źródło zagrożenia bezpieczeństwa publicznego. Refleksja socjologiczna, „Przedsiębiorczość i Zarządzanie”, t. 19, z. 8, cz. 2, s. 29–42.

Muras M. (2006), Pojęcie wykluczenia społecznego, [w:] J. Czapiński, T. Panek (red.), Diagnoza społeczna 2005. Warunki i jakość życia Polaków, Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Warszawie, Warszawa, s. 237–239.

Narodowy Bank Polski (2021), Zwyczaje płatnicze w Polsce w 2020 r., https://nbp.pl/wp-content/uploads/2022/09/zwyczaje_platnicze_Polakow_2020p.pdf [dostęp: 3.03.2023].

Pantazis Ch., Gordon D., Levitas R. (2006), Poverty and social exclusion in Britain. The millennium survey, https://policy.bristoluniversitypress.co.uk/poverty-and-social-exclusion-in-britain [dostęp: 29.09.2023]. DOI: https://doi.org/10.56687/9781447366843

Riffault H., Rabier J.J. (1977), The perception of poverty in Europe, European Commission, Brussels.

Silver H. (1994), Social exclusion and social solidarity: Three paradigms, „International Labour Review”, t. 133(5–6), s. 531–578.

Sobczak M.J. (2016), Wykluczenie społeczne i inkluzja społeczna z wykorzystaniem podmiotów ekonomii społecznej w Polsce na przykładzie województwa łódzkiego, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź. DOI: https://doi.org/10.18778/8088-584-4

Spółdzielcza Grupa Bankowa (b.r.), O Grupie SGB, https://www.sgb.pl/grupa-sgb/ [dostęp: 4.04.2023].

Szarfenberg R. (2008), Pojęcie wykluczenia społecznego, http://rszarf.ips.uw.edu.pl/pdf/pojecie_ws.pdf [dostęp: 8.07.2023].

Szczygieł E. (2015), Oblicza ubóstwa i wykluczenia społecznego w wybranych krajach europejskich, Wydawnictwo Stowarzyszenie „Centrum Wspierania Edukacji i Przedsiębiorczości”, Rzeszów.