Fiskalizm a poziom bezrobocia w Polsce w kontekście gry fiskalno‑monetarnej
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6018.337.04Słowa kluczowe:
fiskalizm, bezrobocie, polityka fiskalna, polityka monetarna, wzrost gospodarczyAbstrakt
Z jednej strony odmienne cele stojące przed bankiem centralnym i rządem nie ułatwiają prowadzenia optymalnej polityki pieniężnej i fiskalnej, z drugiej zaś decyzje podejmowane w grze monetarno‑fiskalnej władz gospodarczych w sposób istotny oddziałują na zmienne ekonomiczne w gospodarce. Stąd w zależności od przyjętych strategii banku centralnego i rządu kształtują się zmienne ekonomiczne w danej gospodarce. W niniejszym artykule szczególną uwagę zwrócono na poziom dochodów i wydatków sektora finansów publicznych, wzrost gospodarczy i stopę bezrobocia w Polsce w latach 2000–2016. Celem artykułu jest próba przedstawienia poziomu fiskalizmu w polskiej gospodarce oraz stopy wzrostu gospodarczego i bezrobocia w kontekście monetarno‑fiskalnych decyzji władz gospodarczych. Do osiągnięcia postawionego celu wykorzystano statystyczne metody badawcze oraz metody graficznej prezentacji zjawisk gospodarczych. W rezultacie zauważono, że na stopę bezrobocia oddziałuje deficyt instytucji rządowych i samorządowych oraz dynamika PKB. Poza tym dostrzeżono, że stopa bezrobocia wpływa na wydatki sektora finansów publicznych. Oryginalność badania przeprowadzonego w niniejszym artykule polega na analizie zmian poziomu fiskalizmu, stopy bezrobocia i dynamiki PKB w polskiej gospodarce w latach 2000–2016, zachodzących w wyniku interakcji monetarno‑fiskalnych oraz czynników wpływających na decyzje władz gospodarczych, w szczególności związanych z kryzysem finansowym.
Pobrania
Bibliografia
Balcerzak A. (2013), Poziom obciążeń fiskalnych w Polsce po globalnym kryzysie finansowym na tle pozostałych krajów Unii Europejskiej, [in:] W. Olkowska (ed.), Ekonomika i finanse w procesie rozwoju gospodarki rynkowej. Aspekty globalne i lokalne, Wydawnictwo Uczelniane Wyższej Szkoły Informatyki i Ekonomii TWP w Olsztynie, Olsztyn.
Bednarski M., Kryńska E., Pater K., Walewski M. (2008), Przyczyny pracy nierejestrowanej w Polsce, Departament Rynku Pracy i Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, Warszawa.
Bennett H., Loayza N. (2001), Policy biases when the monetary and fiscal authorities have different objectives, Central Bank of Chile Working Papers, no. 66.
Bludnik I. (2004), Keynes a neokeynesiści, “Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny”, no. 2, pp. 132–138.
Central Statistical Office database, http://stat.gov.pl/wskazniki‑makroekonomiczne/ [accessed: 25.07.2017].
Dynus M. (2007), Fiskalizm w Unii Europejskiej, “Bank i Kredyt”, February, ss. 34–45.
Działo J. (2012), Dlaczego trudno jest prowadzić “dobra” politykę fiskalną?, “Gospodarka Narodowa”, no. 1–2, ss. 25–40.
Eurostat, http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/show.do?dataset=gov_10a_main&lang=en [accessed: 22.07.2017].
Grądalski F. (2004), Wstęp do teorii opodatkowania, SGH, Warszawa.
Jarmołowicz W., Woźniak B. (2006), Polityka państwa wobec bezrobocia, “Zeszyty Naukowe PTE”, no. 4, ss. 113–130.
Koniunktura gospodarcza w wybranych krajach w okresie kryzysu finansowego (2011), Ministry of Economy, Warsaw.
Kraj‑Gabryś I. (2012), Fiskalizm w Polsce na tle Unii Europejskiej, “Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Ekonomii i Informatyki w Krakowie”, no. 8, ss. 195–204.
Krajewska A. (2010), Podatki w UE, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
Krugman P. (2012) End the depression now!, http://natemat.pl/20625,noblista‑paul‑krugman‑wzywa‑zakonczcie‑ten‑kryzys‑teraz [accessed: 19.07.2017].
Kryńska E., Kwiatkowski E. (2010), Polityka państwa wobec rynku pracy. Idee ekonomiczne i rzeczywistość, “Polityka Społeczna”, no. 5–6, ss. 1–7.
Marszałek P. (2005), Zastosowanie teorii gier do badania koordynacji polityki pieniężnej i polityki fiskalnej, [in:] W. Przybylska‑Kapuścińska (ed.), Studia z bankowości centralnej, “Zeszyty Naukowe Akademii Ekonomicznej w Poznaniu”, no. 56, ss. 223–227.
Owsiak S. (2005), Finanse publiczne. Teoria i praktyka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Plan stabilności i rozwoju – wzmocnienie gospodarki Polski wobec światowego kryzysu finansowego (2008), Ministry of Finance, Warsaw, http://www.mf.gov.pl/_files_/aktualnoci/2008/12/plan_stabilnosci_i_rozwoju.pdf [accessed: 19.07.2017].
Polski rynek finansowy w obliczu kryzysu finansowego w latach 2008–2009 (2010), Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa.
Przegląd stabilności systemu finansowego (2008), Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa.
Sawulski J. (2016), Finanse publiczne w Polsce – diagnoza na tle innych krajów, IBS Policy Paper, no. 04.
Siwy A., Adamczyk A., Lubińska T., Tarczyński W. (2004), Poziom fiskalizmu a bezrobocie i tempo zmian PKB w krajach Unii Europejskiej i w Polsce w latach 1990–2000, “Ekonomista”, no. 1, ss. 99–115.
Stawska J. (2014), Wpływ policy‑mix na wzrost gospodarczy i poziom bezrobocia w Polsce, “Zeszyty Naukowe” no. 804, “Finanse, Rynki finansowe, Ubezpieczenia”, no. 67, Uniwersytet Szczeciński, Szczecin, ss. 667–677.
Szczęsny W. (2001), Firma w otoczeniu fiskalnym, Difin, Warszawa.
Szymańska A. (2014), Efekty polityki fiskalnej w warunkach niskich stop procentowych – przegląd literatury, “Studia Prawno‑Ekonomiczne”, t. XCIII, ss. 331–349.
Ustawa z dnia 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców (Dz.U. z 2009 r. Nr 125).
Wilczyński W. (2005), Polski przełom ustrojowy 1989–2005. Ekonomia epoki transformacji, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu, Poznań.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Jak cytować
