Statystyka Polski – pierwszy rocznik statystyczny ziem polskich, jego autorzy i zawartość
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6018.338.14Słowa kluczowe:
historia Polski, historia statystyki polskiej, statystyka publicznaAbstrakt
Początek XX wieku to czas rozwoju statystyki publicznej w krajach europejskich. Ze względu na brak własnego państwa nie było możliwości publikowania rocznika statystycznego ziem polskich. W tym kontekście w 1912 roku w Krakowie powstało Polskie Towarzystwo Statystyczne, którego jednym z głównych zadań było scalanie informacji statystycznej rozproszonej w publikacjach urzędów statystycznych państw zaborczych i wydawanie własnych prac na kształt roczników statystycznych ziem i ludności polskiej. Do wybuchu I wojny światowej PTS zdołało przygotować publikację Statystyka Polski, wydrukowaną w 1915 roku, której głównymi autorami byli A. Krzyżanowski oraz K. W. Kumaniecki. W przedsięwzięcie to zaangażowanych było wiele osób stanowiących ówczesną elitę intelektualną kraju. Ciekawy jest zakres terytorialny Statystyki Polski. Obejmuje on terytorium pierwszej Rzeczypospolitej oraz obszar Górnego Śląska i południowych Mazur, na którym mieszkała ludność polska. Praca ta zadziwia obfitością prezentowanych danych statystycznych, których uzyskanie nawet w dzisiejszych czasach jest trudne i pracochłonne. Znaczenie Statystyki Polski polega też na tym, że dała argumenty delegacji polskiej w trakcie rozmów dotyczących kształtu terytorialnego odrodzonego państwa polskiego, prowadzonych na konferencji pokojowej w Wersalu.
Pobrania
Bibliografia
Berger J. (2008), Rys historyczny powstania GUS, “Wiadomości Statystyczne”, no. 1, pp. 5–12.
Bieniarzówna J., Małecki J. M. (1979), Dzieje Krakowa, vol. 3, Wydawnictwo Literackie, Kraków.
Biogramy uczonych polskich (1983), Part I: Nauki społeczne, bulletin 1: A–J, Ossolineum, Wrocław.
Biogramy uczonych polskich (1984), Part I: Nauki społeczne, bulletin 2: K–O, Ossolineum, Wrocław.
Domański Cz. (2004), Jubileusz Polskiego Towarzystwa Statystycznego, [in:] A. Zeliaś (ed.), Tradycje i obecne zadania statystyki w Polsce, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków.
Historia, stan obecny i aktualne wyzwania wobec statystyki publicznej (2013), Główny Urząd Statystyczny, Warszawa.
Krzyżanowski A., Kumaniecki K. (1915), Statystyka Polski, wydana staraniem i nakładem Polskiego Towarzystwa Statystycznego, Kraków.
Pociecha J. (2011), Powstanie Polskiego Towarzystwa Statystycznego w Krakowie; J. Leo – pierwszy prezes Towarzystwa, “Wiadomości Statystyczne”, no. 10, pp. 1–10.
Polskie Towarzystwo Statystyczne 1912–1992 (1992), PTS, Rada Główna, Warszawa.
Romer E. (1916), Geograficzno‑statystyczny atlas Polski, Gebethner i Wolff, Warszawa–Kraków.
Skodlarski J. (2010), Franciszek Stefczyk (1861–1924). Pionier spółdzielczości kredytowej w Polsce, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Solak Z. (2004), Między Polską a Litwą: życie i działalność Michała Romera: 1880–1920, Arkana, Kraków.
Statystycy polscy (2012), Główny Urząd Statystyczny, Polskie Towarzystwo Statystyczne, Warszawa.
Stelmach J., Uruszczak W. (eds.) (2000), Złota Księga Wydziału Prawa i Administracji, Uniwersytet Jagielloński, Kraków.
Szafraniec B. (ed.) (2009), Franciszek Bujak (1875–1953). Życie, działalność naukowo‑dydaktyczna i społeczna, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Jak cytować
