Pigmalion współczesny. Artysta u kresu sztuki w "Dziele" Emila Zoli
DOI:
https://doi.org/10.18778/1505-9065.13.11Słowa kluczowe:
literatura XIX wieku, artysta, geniusz, dziełoAbstrakt
Artykuł stanowi rozważanie nad naturą artysty wybitnego i tworzonego przez niego dzieła. Frenhofer i Claude Lantier są artystami-malarzami pragnącymi przekroczyć – siłą ich talentu – granice sztuki. Chcą płaskiej powierzchni obrazu nadać trzeci wymiar, pragnąc „ożywić” malowane przez siebie kobiety. Droga jednak do osiągnięcia tego artystycznego celu wiedzie poprzez częściową rezygnację z własnego człowieczeństwa, odrzucenie rzeczywistości i poświęcenie wszystkiego ideałowi istniejącemu wyłącznie w wyobraźni tych twórców. W imię tego ideału poddają swoje dzieła nieustannym poprawkom, które to, paradoksalnie, przynoszą odwrotny skutek, prowadząc do chaosu i dezintegracji całości. Na ile więc tworzone dzieło jest dialogiem ze światem, a na ile autoportretem samego artysty i jego wewnętrznych zmagań z ideałem?
Bibliografia
Arendt, Hannah, Condition de l’homme moderne, Paris, Calmann-Lévy, 1983
Baltrušaitis, Jurgis, Aberrations. Quatre essais sur la légende des formes, Paris, Olivier Perrin, 1857
Balzac, Honoré, de, Le Chef-d’oeuvre inconnu, Paris, Garnier-Flammarion, 1981
Benjamin, Walter, « L’oeuvre d’art à l’époque de sa reproductibilité », OEuvres III, Paris, Gallimard, 2000, p. 67-113
Berman, Marshall, Tout ce qui est solide se volatilise. Expérience de la modernité, Genève, Entremonde, 2018
Certeau, Michel, de, L’invention du quotidien. Arts de faire I, Paris, Gallimard, 1990
Clay, Jean, Bonjour Monsieur Manet, Paris, Centre Pompidou, 1983
Clair, Jean, Eloge du visible. Fondements imaginaires de la science, Paris, Gallimard, 1996
Clay, Jean, L’éclatement de l’impressionnisme, Musée du Prieuré, Saint-Germain-en-Laye, 1982
Comte-Sponville, André, Dictionnaire philosophique, Paris, PUF, 2001
Didi-Huberman, Georges, La peinture incarnée, Paris, Les Éds. de Minuit, 1985
Foucault, Michel, « Le non du père », Dits et écrits. 1954-1988, Paris, Gallimard, 1994, p. 189-203
Lyotard, Dolorès, « Pudeurs », Revue des Sciences Humaines, 2008, no 289, p. 105-137
Milner, Max, Littérature française. Le Romantisme, T. I, (1820-1843), Paris, Arthaud, 1973
Mitterand, Henri, « Le musée dans le texte », Les Cahiers naturalistes, 1992, no 66, p. 13-22
Pagès, Alain, « Comment Zola écrivait-il », J.-P. Leduc-Adine, Genèse d’une oeuvre, Paris, ITEM, 2002
Toulouse, Édouard, Émile Zola. Enquête médico-psychologique sur les rapports de la supériorité intellectuelle avec la névropathie, Paris, Société d’Éditions scientifiques, 1896
Van, Gogh Vincent, Lettres à Théo, Paris, Gallimard, 1988
Veil, Simone, La pesanteur et la grâce, Paris, Plon, 1988
Zola, Émile, Correspondance. Nouvelle édition augmentée, Paris, Arvensa éditions, 2014
Zola, Émile, Écrits sur l’art, Paris, Gallimard, 1991
Zola, Émile, « L’OEuvre », Les Rougon-Macquart. Histoire naturelle et sociale d’une famille sous le Second Empire, Paris, Gallimard, la Pléiade, 1966, t. IV
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.



