Istnieje nowsza wersja tego artykułu opublikowanego 2024-10-30. Przeczytaj wersję najnowszą.

Wandalowie w Hiszpanii i Rzymie, czyli Macieja z Miechowa (1457–1523) metoda badania dziejów

Autor

  • Robert K. Zawadzki Uniwersytet Jana Długosza w Częstochowie image/svg+xml

DOI:

https://doi.org/10.18778/1733-0319.27.16

Słowa kluczowe:

literatura renesansowa, Wandalowie, Hiszpania, kultura polska, autorzy starożytni

Abstrakt

In the article Robert K. Zawadzki examines the representation of the Vandals in the historical work entitled Chronica Polonorum of Maciej of Miechów. This race who settled on the south coast of the Baltic Sea provided fertile ground for the Polish writer to articulate his ideas about the origins of the Polish nation. By examining these historical tales, the author shows how the author constructed an image of journeys of the great nation in keeping with the patriotic and moralistic goals and context of his own work, while individually creating a vision of Poles as Vandals who occupied Transdanubian Pannonia, attacked the Roman provinces, devastated wide areas of Gaul, crossed into Spain, moved into North Africa and captured Rome. This combination of such historical narrative material aims to highlight both the splendor of ancient Polish history and the fundamental unity of the Polish and European history.

Biogram autora

  • Robert K. Zawadzki - Uniwersytet Jana Długosza w Częstochowie

    Prof. dr hab. Robert K. Zawadzki – is a researcher of ancient, literary motifs and the way they shaped and continue to shape the Polish and European cultural tradition. One focus of his research is the ancient novel, but he has also strong interests in the Old-Polish literature as well as the Neo-Latin literature. His current research interests concern the output of Jan of Głogów, Wawrzyniec (Laurentius) Korwin, Maciej of Miechów,  Jan of Stobnica, a little bit forgotten writers, representatives of the Polish medieval and renaissance cosmography, geography and history.   

Bibliografia

Adamczyk, M. (1998). Egzemplum. W: Słownik literatury staropolskiej. T. Michałowska (red.). Wrocław: Ossolineum.

Barycz, H. (1935). Historia Uniwersytetu Jagiellońskiego w epoce humanizmu. Kraków: Uniwersytet Jagielloński.

Barycz, H. (1960). Maciej z Miechowa (1457–1523), historyk, geograf, lekarz, organizator nauki. Wrocław–Warszawa: Ossolineum.

Borek, P. (2006). Wizja Sarmacji Europejskiej i Polski w dziełach Macieja Miechowity. W: A. Waśko (red.). Ziemia miechowska w dziejach Polski: dziedzictwo i perspektywy. Kraków: Księgarnia Akademicka. 23–39.

Borzemski, A. (1891). Kronika Miechowity. Rozbiór krytyczny. Kraków: Akademia Umiejętności.

Chrzanowski, I. (1971). Historia literatury niepodległej Polski (965–1795). Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Collingwood, R.G. (1962). The Idea of History. Oxford: Clarendon Press.

Dziuba, A. (2000). Wczesnorenesansowa historiografia polsko-łacińska. Lublin: Wydawnictwa KUL.

Enenkel, K.A.E, Ottenheym, K.A. (2019). The Quest for an Appropriate Past: The Creation of National Identities in Early Modern Literature, Scholarship, Architecture and Art. In: K.A.E. Enenkel, K.A. Ottenheym (eds.). The Quest for an Appropriate Past in Literature, Art and Architecture. Leiden–Boston: Brill. DOI: https://doi.org/10.1163/9789004378216

Fijałek, J. (1898). Studia do dziejów Uniwersytetu Krakowskiego. Kraków: Akademia Umiejętności.

Grafton, A. (1992). New World, Ancient Texts. The Power of Tradition and the Shock of Discovery. Cambridge: The Belknap Press of Harvard University Press.

Krakowiecka, L. (1956). Maciej z Miechowa, lekarz i uczony Odrodzenia. Warszawa: Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich.

Kranz, A. (2023). Wandalia. Przeł. G. Skwarek. Nowy Sącz: Wydawnictwo G. Skwarek.

Kuczyński, S.M. (1965). O Macieju z Miechowa. Kwartalnik Historii Nauki i Techniki 10/1–2. 43–67. https://doi.org/10.4467/0023589XKHNT DOI: https://doi.org/10.4467/0023589XKHNT

Kürbis, B. (2003). Wstęp. W: Mistrz Wincenty Kadłubek, Kronika polska. Przeł. i opr. B. Kürbis. Wrocław: Biblioteka Narodowa.

Lewandowski, I. (1976). Recepcja rzymskich kompendiów historycznych w dawnej Polsce (do połowy XVIII wieku). Poznań: UAM.

Lukas, St. (1879). Rozbiór podługoszowej części kroniki B. Wapowskiego. Kraków: Akademia Umiejętności.

Maciej Miechowita. (1972). Opis Sarmacji azjatyckiej i europejskiej. Wstęp H. Barycz. Z języka łacińskiego przełożył i komentarzem opatrzył T. Bieńkowski. Posłowie W. Voisé. Wrocław: Ossolineum.

Maciej Miechowita. (2023). Kronika Polaków. Przeł. ks. M.K. Cichoń. Kraków: Biały Kruk.

Maciej z Miechowa. (1521). Chronica Polonorum. Kraków: Hieronim Wietor.

Morawski, K. (1900). Historia Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków: Akademia Umiejętności.

Olszewicz, B. (1957). Geografia polska w okresie Odrodzenia. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Paszyński, W. (2016). Sarmaci i uczeni. Spór o pochodzenie Polaków. Kraków: Księgarnia Akademicka.

Plezia, M. (1982). Wstęp. W: Anonim tzw. Gall. Kronika polska. Przeł. R. Grodecki, przekład opracował, wstępem i przypisami opatrzył M. Plezia. Wrocław: Biblioteka Narodowa.

Pomian, K. (2009). Przeszłość jako przedmiot wiary. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Stachowski, M. (2013). Miechowita’s knowledge of East European languages (mainly Hungarian, Lithuanian and Tatar), based on his Tractatus de duabus Sarmatiis (1517). Studia Linguistica Universitatis Iagellonicae Cracoviensis 130. 309–316. https://doi.org/10.4467/20834624SL DOI: https://doi.org/10.4467/20834624SL

Szelągowska, K. (2022). Opowieść etnogenetyczna a warsztat szesnastowiecznego historyka. Problemy Historyka. Studia Metodologiczne 52. 379–391. https://doi.org/10.24425/hsm.2022.142734 DOI: https://doi.org/10.24425/hsm.2022.142734

Śnieżko, D. (2019). Renesansowe modernizacje kroniki uniwersalnej. Teksty Drugie 2. 22–31. https://doi.org/10.18318/td.2019.2.3 DOI: https://doi.org/10.18318/td.2019.2.3

Ulewicz, T. (1950). Sarmacja. Studium z problematyki słowiańskiej XV i XVI w. Kraków: Wydawnictwo Studium Słowiańskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Węcowski, P. (2014). Początki Polski w pamięci historycznej późnego średniowiecza. Kraków: Towarzystwo Naukowe Societas Vistulana.

Pobrania

Opublikowane

2024-10-30

Wersje

Jak cytować

Zawadzki, Robert K. 2024. “Wandalowie w Hiszpanii i Rzymie, czyli Macieja z Miechowa (1457–1523) Metoda Badania dziejów”. Collectanea Philologica, no. 27 (October): 229-44. https://doi.org/10.18778/1733-0319.27.16.