Ukrainians on the cultural map of Lodz in the interwar period (1920–1939)

Authors

DOI:

https://doi.org/10.18778/1505-9057.68.08

Keywords:

political emigration, Orthodox cemetery on Doły, Zenobiusz Poduszko, Ukrainian touring theatre, opera in Łódź

Abstract

This article presents the most interesting Ukrainian artists and cultural activists who lived in Lodz in the interwar period and made a mark in the history of Polish culture with their work. The following scientific methods were used to study the problem: descriptive, inductive, historical, press analysis, document examination, analysis and criticism of literature. The historical factors which caused the appearance of a large group of Ukrainian nationality among the city’s inhabitants are shown. The life path of Poland’s most famous Ukrainian painter Zenobiusz Poduszko is described. His artistic output and participation in the artistic life of Lodz are analysed. The specificity and activity of the creative style of the talented landscape painter was pointed out. Other Ukrainian cultural activists – theatre artists, teachers – are also presented. Most of the analysed Ukrainian artists and cultural activists were political emigrants. They participated in the struggle for Ukrainian independence. In order to save their lives, they had to flee Bolshevik repression and permanently emigrate from Ukraine. The work of the well-known Ukrainian artist and musicologist Myroslav Antonovych, who performed at the opera theatre in Lodz from 1930 to 1940, performing arias in operas by world masters – G. Verdi, G. Donicetti, R. Wagner and others – is presented.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

  • Svitlana Kravchenko, Uniwersytet Łódzki

    Svitlana Kravchenko, doktor habilitowany, profesor, wykładowca dziennikarstwa i komunikacji społecznej. Od 1987 roku pracowała w Wołyńskim Narodowym Uniwersytecie imienia Łesi Ukrainki. Autorka ponad 130 prac naukowych, opublikowanych w Ukrainie, Polsce i in. W 2019 roku została Laureatką Nagrody imienia Iwana Wyhowskiego. Od roku 2022 realizuje projekt „Media i dziennikarze polscy w kształtowaniu oblicza współczesnej Europy” w ramach programu IDUB w Uniwersytecie Łódzkim.

References

Dzisiejszy występ Ukraińskiego Choru, „Dziennik Narodowy”, 1928, nr 51.

„Forma”, wrzesień 1934, nr 2, s. 19, https://bcul.lib.uni.lodz.pl/dlibra/publication/56314/edition/49253/content [biblioteka cyfrowa UŁ]

Grzejszczak Łukasz, „Ileż scen i obrazów z samej gry obłoków”. Twórczość pejzażowa Zenobiusza Poduszki, „Kronika Miasta Łodzi” 2005, t. 1/2.

Hakh Iryna, Lev Gets u vystavkovykh proiektakh Lvova 1920-kh rokiv spivpratsia z Hurtkom Diiachiv Ukrainskoho Mystetstva, „Ukrainska kultura: mynule, suchasne, shliakhy rozvytku”, Vypusk 2023, nr 44, s. 64–71.

Kolańczuk Aleksander, Internowani żołnierze armii UNR w Kaliszu 1920–1939, Kalisz–Przemyśl–Lwów 1995.

Kolianchuk Oleksandr, Ukrainski emihranty v polskii nautsi i kulturi, „Svitinfo”, 2015, № 62. 3 veresnia, s. 11–12.

Malinowski Jerzy, Malarstwo i rzeźba Żydów polskich w XIX i XX wieku, PWN, Warszawa 2000, s. 283–286.

Manifest ogólnopolskiej grupy twórczej artystów plastyków „ZACHĘTA”, https://mierzejewski.info/zacheta-manifest-grupy-tworczej-artystow-plastykow1.html [dostęp: 1957]

Parnikoza Ivan, Lodz, pravoslavne kladovyshche, ukrainski pokhovanniaz Pradidivska slava. Ukrainski pamiatky (ukrainska), https://www.pslava.info/index.php?Node=326930 [dostęp: 23.09.2020].

Podushko Zynovyi Hryhorevych (1887–1963), https://web.archive.org/web/20141101102453/http://korners.kiev.ua/russian/painters/1338 [dostęp: 1.11.2014].

Proslavliav Ukrainu spivom, https://dcrb.net/virtualni-vystavky/proslavlyav-ukrajinu-spivom/ [dostęp: 28.02.2012].

Rzepkowski Arkadiusz, Skład narodowościowy, wyznaniowy i językowy ludności Łodzi w Drugiej Rzeczypospolitej, „Przegląd Nauk Historycznych” 2008, R. VII, nr 1, s. 88–89.

Sieradz Małgorzata, „W najgłębszym szacunku i wdzięczności kreślę się…”. O pierwszych latach muzykologicznej drogi Myroslawa Antonowycza w jego listach do Adolfa Chybińskiego, „Muzyka” 2022, nr 67(2), s. 113–160, https://czasopisma.ispan.pl/index.php/m/article/view/1296 [dostęp: 8.07.2022]

Sribniak Ihor V., Kamianetska pisha yunatska shkola Amii UNR u sichni–travni 1921 r.: pochatok internuvannia v Polshchi («Lantsutska doba»), ”Umanska starovyna” 2017, vyp. 4, s. 42.

Sydorenko Nataliia, Natsionalno–dukhovne samostverdzhennia, Kyiv 2000.

Teatr Ukraiński „Promień”, „Dziennik Narodowy”, 18.01.1928, nr 11.

Ukraińscy działacze kultury z międzywojnia pochowani na terenie współczesnej Polski; https://ukrainskanekropolia.org/ukrainscy-dzialacze-kultury-z-miedzywojnia-pochowani-na-terenie-wspolczesnej-polski/ [dostęp: 2021]

Wiszka Emilian, Emigracja Ukraińska w Polsce. 1920–1939, Wydawnictwo Mado, Toruń 2004.

Wystawa prac członków zw. zaw. polskich artystów-plastyków, „Ilustrowana Republika” 1939, cyt. za: http://baedekerlodz.blogspot.com/ [dostęp: 26.01.2024]

Zenobiusz Poduszko, [w:] Słownik Biograficzny Teatru Polskiego, 1900–1980, t. II, PWN, Warszawa 1994; https://encyklopediateatru.pl/osoby/39996/zenobiusz-poduszko [dostęp: 2016]

Zhukova Natalia, Zynovii Podushko: ukrainskyi khudozhnyk rodom z Donechchyny, pro yakoho bilshe znaiut u Polshchi (FOTO), https://freeradio.com.ua/zynovii-podushko-ukrainskyi-khudozhnyk-rodom-z-donechchyny-pro-iakoho-bilshe-znaiut-u-polshchi-foto/ [dostęp: 11.11.2021].

Published

2024-09-10 — Updated on 2024-10-14

Versions

Issue

Section

Articles

How to Cite

Kravchenko, Svitlana. (2024) 2024. “Ukrainians on the Cultural Map of Lodz in the Interwar Period (1920–1939)”. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Litteraria Polonica 68 (1): 147-62. https://doi.org/10.18778/1505-9057.68.08.