Filmowa chłopomania – o malowanej adaptacji Chłopów
DOI:
https://doi.org/10.18778/1505-9057.71.32Słowa kluczowe:
adaptacja filmowa, chłopomania, Reymont, Chłopi, twórcza zdrada, folklorAbstrakt
Artykuł jest próbą spojrzenia na najnowszą adaptację powieści Reymonta pt. Chłopi w reżyserii DK Welchman i Hugh Welchmana w kontekście młodopolskiej chłopomanii. Odwołano się do poprzednich adaptacji filmowych i porównano najważniejsze elementy ich recenzji. Omówiono również znaczące różnice w filmowym obrazie Jagny i jej literackim pierwowzorze. To pozwoliło ustalić, że ta postać wcale nie została uwspółcześniona w najnowszej animacji. Film nie jest również przykładem twórczej zdrady adaptowanego dzieła, a jedynie przykładem sfolkloryzowanej ludowości.
Pobrania
Bibliografia
Brzozowska Sabina, Korale „z kropel krwi nanizane”. „Chłopi” Władysława Reymonta jako studium namiętności, „Pamiętnik Literacki” 2021, nr 4, s. 131–146, https://doi.org/10.18318/pl.2021.4.7
Burszta Wojciech Józef, Folkloryzm w Polsce, w: Folklor w życiu współczesnym, Wielkopolskie Towarzystwo Literackie, Poznań 1970.
Dąbrowska Alicja, Kolorystyka w „Chłopach” Władysława Stanisława Reymonta, w: Polscy nobliści literaccy. Materiały konferencji naukowej, Wyższa Szkoła Pedagogiczna, 31 maja 2000, red. D.T. Lebioda, Bydgoszcz 2003.
Dębicki Zdzisław, Wł. St. Reymont laureat Nobla, Nakład Gebethnera i Wolffa, Warszawa 1925.
Dróżdż Dawid, Czy Jagna może mieć zsunięte ramiączko i sexy koszulkę? Spór o film „Chłopi” https://wyborcza.pl/7,101707,30354659,lipce-w-chlopach-nie-przypominaja-lowickiej-wsi-a-czy-powinny.html
em, Na ekranie. Kino Corso-Nirwana. Chłopi, „Kurjer Polski” 15 kwietnia 1922, nr 104, s. 8.
Film „Chłopi” polskim kandydatem do Oscara!, https://nck.pl/projekty-kulturalne/aktualnosci/film-chlopi-polskim-kandydatem-do-oscara-
Frąc Waldemar, Cielesność filmu, filmowa cielesność, „Kwartalnik Filmowy” 2013, nr 35, s. 146–160, https://doi.org/10.36744/kf.2691
Frenkiel Mieczysław, Parę momentów zaobserwowanych podczas zdjęć, „Tygodnik Ilustrowany” 1922, nr 17, s. 12.
Gazda Grzegorz, Reymont i »sfery wyświetlające«, „Prace Polonistyczne. Studies in Polish Literature” 1969, z. 24, s. 277–283.
Grzeszczuk Stanisław, Z problemów ludowości, w: Problemy literatury staropolskiej, red. J. Pelc, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1972.
Helman Alicja, Twórcza zdrada. Filmowe adaptacje literatury, Ars Nowa, Warszawa 1998.
Hendrykowski Marek, Reymont, izmy i kino, „Kwartalnik Filmowy” 2003, nr 43, s. 214–225, https://doi.org/10.36744/kf.3792
Irzykowski Karol, Dziesiąta Muza oraz pomniejsze pisma filmowe, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1982.
Jackiewicz Aleksander, Moja filmoteka. Kino polskie, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1983.
Jagna w deszczu [wywiad Katarzyny Kubisiowskiej z DK Welchman], „Tygodnik Powszechny. Wydanie specjalne” 2024, nr 1 (29), s. 84–87.
Kabiesz Edward, Chłopi – widowiskowo, ale ideologicznie, „Gość Niedzielny” 13.10.2023, https://www.gosc.pl/doc/8529008.Chlopi-widowiskowo-ale-ideologicznie
Klekot Ewa, Samofolkloryzacja. Współczesna sztuka ludowa z perspektywy krytyki postkolonialnej, „Kultura Współczesna: teoria, interpretacje, krytyka” 2014, nr 1, s. 86–99.
Krzyżanowski Julian, Paralele. Studja porównawcze z pogranicza literatury i folkloru, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1961.
L.B., W świecie ekranu. Chłopi, „Przegląd Teatralny i Kinematograficzny” 1922, nr 15, s. 16.
Leszczyński Adam, Ludowa historia Polski. Historia wyzysku i oporu. Mitologia panowania, Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2020.
List W.S. Reymonta do F.-L. Schoella z 25 czerwca 1925, cyt. za: Reymont we Francji, oprac. B. Miazgowski, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1967, s. 38.
Ludowe historie Polski, „Pleograf. Historyczno-Filmowy Kwartalnik Filmoteki Narodowej” 2002, nr 2, https://pleograf.pl/index.php/ludowe-historie-polski-2-2022/
Nawrocka Weronika, Po Chłopach refleksji kilka, https://prolibris.net.pl/chlopi/
Niedźwiedzki Bolesław, Wrażenia i refleksje o sfilmowaniu „Chłopów”, „Kino-Teatr dla Wszystkich” 1925, nr 7, s. 4.
O Jagnie feministce, http://idziemy.pl/kultura/o-jagnie-feministce
Opowieść o sile kobiet, https://www.salon24.pl/newsroom/1331753,chlopi-od-piatku-w-kinach-opowiesc-o-sile-kobiet
Oracki Tadeusz, Reymont-teatr-film-radio: rekonesans, „Słupskie Prace Filologiczne. Seria Filologia Polska” 2002, z. 1, s. 173–186.
Piotorwska Anita, Landszaft z kozłem ofiarnym, „Tygodnik Powszechny. Wydanie specjalne”, Kraków 2024, nr 1 (29), s. 88–89.
Pobłocki Kacper, Chamstwo, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2021.
Rzeuska Maria, „Chłopi” Reymonta, Wydawnictwo Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, Warszawa 1950.
Siennica Adam, Chłopi – recenzja filmu, https://naekranie.pl/recenzje/chlopi-recenzja-filmu-48-festiwal-polskich-filmow-fabularnych-w-gdyni
Smoleń Barbara, Jagna, w: …czterdzieści i cztery. Figury literackie. Nowy kanon, red. M. Rudaś-Grodzka i in., Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 2016.
Stala Marian, Pejzaż człowieka. Młodopolskie myśli i wyobrażenia o duszy, duchu i ciele, Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków 1994.
Stobiecki Rafał, Co tak zwany zwrot ludowy mówi nam lub czego nie mówi o kondycji współczesnej polskiej historiografii? „Teksty Drugie” 2022, nr 4, s. 282–302, https://doi.org/10.18318/td.2022.4.19
Stelmach Miłosz, Nic o nas bez nas. Perspektywy ludowej historii kina, „Ekrany” 2022, nr 4 (64).
Strąk Michał, Stereotyp wciąż żyje, „Film” 1973, nr 45, s. 8–9.
Sulima Roch, Literatura a dialog kultur, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1982.
Tatarowski Lesław, Poglądy na ludowość w czasopiśmie młodopolskim, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa–Wrocław 1979.
Wyspiański Stanisław, Wesele, w: S. Wyspiański, Wesele i inne dramaty, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 1998.
Ziejka Franciszek, „Chłopi” Władysława S. Reymonta w drodze do światowej sławy, „Niepodległość i Pamięć” 2015, nr 1, s. 121–142.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
