Powstanie Krajowego Związku Spółdzielni Zabawkarskich w Kielcach (1972 r.)

Małgorzata Przeniosło; Marek Przeniosło

doi:10.18778/2080-8313.25.06

Authors

Małgorzata Przeniosło Jan Kochanowski University of Kielce
Marek Przeniosło Jan Kochanowski University of Kielce https://orcid.org/0000-0002-7387-8530

DOI:

https://doi.org/10.18778/2080-8313.25.06

Keywords:

toy industry in Poland, history of cooperative societies, 20th century

Abstract

The National Union of Toy Cooperatives came into existence in Kielce in 1972. It coordinated the 27 cooperatives specializing in the production of toys in Poland. It supported toy factories in raw materials supply and helped them modernize and expand. The toy industry was of great importance due to the needs of the domestic market and export opportunities. The paper presents the circumstances in which the National Union was created, including the course of its First Congress. In the following years, the National Union increased the number of subordinate cooperatives, and there were already 42 in 1975. It also carried out non-economic initiatives, founding the Museum of Toys and Play in Kielce (1979), which operates today. The union ceased to exist in 1989.

Author Biographies

Małgorzata Przeniosło, Jan Kochanowski University of Kielce

pracownik Instytutu Pedagogiki UJK w Kielcach, kierownik Zakładu Historii Oświaty i Wychowania.

Zainteresowania naukowe: historia nauki, dzieje dobroczynności, historia przemysłu zabawkarskiego w Polsce w XX w.
Marek Przeniosło, Jan Kochanowski University of Kielce

pracownik Instytutu Historii UJK w Kielcach, kierownik Zakładu Historii XX wieku.

Zainteresowania naukowe: historia nauki, społeczeństwo polskie w latach I wojny światowej, historia przemysłu zabawkarskiego w Polsce w XX w.

References

Archiwum Akt Nowych, Krajowy Związek Spółdzielczości Pracy: sygn. 1647/0/2/2/7, 1647/0/2/2/6, 1647/0/5/5/52.

Archiwum Akt Nowych, Najwyższa Izba Kontroli: sygn. 1154/0/-/65/262, 1154/0/-/65/263, 1154/0/-/77/163.

Archiwum Państwowe w Białymstoku. Oddział w Łomży, Spółdzielnia Pracy Wyrobów Zabawkarskich „Miś” w Łomży: sygn. 18–23, 34, 67, 69.

Archiwum Państwowe w Kielcach, Krajowy Związek Spółdzielni Zabawkarskich: sygn. 1, 9, 10, 19–26, 30, 57, 58, 65, 82, 117.

Archiwum Państwowe w Kielcach, Wojewódzki Związek Spółdzielni Pracy w Kielcach: sygn. 777, 1418, 4201, 6228, 6301.

„Spółdzielczość Pracy” 1972, nr 49.

Statut Krajowego Związku Spółdzielni Zabawkarskich, [Kielce] 1972.

Kistryn T., Strzelec J., XV lat Krajowego Związku Spółdzielni Zabawkarskich, Kielce 1987 [publikacja zamieszczona w wydawnictwie: „Muzeum Zabawkarstwa w Kielcach. Studia i Materiały”, z. 1].

Łódzkie Zakłady Zabawkarskie Spółdzielnia Pracy „Spójnia” 1957–1987, [Łódź 1987].

Strzelec J., Produkcja zabawek w Kielcach w XX wieku, „Zabawy i Zabawki” 2009, nr 1–4, s. 101–127.

Zięzio R., Spółdzielnia Pracy Wyrobów Zabawkarskich „Miś” w Łomży 1958–1988, Kielce 1988.

Żołądź-Strzelczyk D., Sztylko A., Polskie lalki celuloidowe, Wrocław 2022.