Fortifications of the Western Borderland of the Soviet Union between 1918–1939
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6050.114.07Keywords:
Fortified District, fortifications, fortification system, Republic of Poland, Soviet UnionAbstract
In this article, the author explores the permanent fortifications known as the “Fortified Districts”, and unofficially as the “Stalin Line”, which were established on the western borderland of the Soviet Union between 1929 and 1939. The Soviet theory of developing a fortification system along the entire western borderland envisaged protection of the most important operational and strategic directions: Leningrad, Moscow, and Kiev. According to Soviet plans, the basis for the line of fortifications was the Fortified Districts. In terms of manpower, they were equivalent to an infantry brigade, with powerful firing assets matching those of a corps. Overall, a typical Fortified District ranged from 100 to 180 km in length (140 on average) and from 30 to 50 km in depth (42 on average), and was varied in nature. The “Stalin Line” was built between 1929 and 1939, and this period can be divided into two distinctive phases, namely: the first, covering years from 1931 to 1934, which witnessed the construction of the first thirteen Fortified Districts, fully equipped where possible; the second period, covering the years from 1936 to 1939, when a decision was made to close the gaps existing between the thirteen Fortified Districts by adding eight more, to further reinforce the fortifications by placing heavy artillery in the flanking bunkers, and to complete the formation of the fireteams. The development of the fortified districts lasted probably until the end of August 1939, after which it was stopped on the explicit orders of Joseph Stalin. It is reasonable to believe that this decision originated, among others, in the signing of the Molotov–Ribbentrop Pact on 23 August 1939. At the same time, it can be concluded that the eastern neighbour of Poland, who on 17 September 1939 became its aggressor, had a well-developed fortification system along its western border. Starting with 28 June 1940, it constituted a new line of fortifications known as the “Molotov Line”.
Downloads
References
Centralne Archiwum Wojskowe Wojskowego Biura Historycznego [CAW WBH], Kolekcja materiałów z archiwów Federacji Rosyjskiej, sygn. 1853; II.100.1.1852; II.100.1.1456; VI/1/10
Centralne Archiwum Wojskowe Wojskowego Biura Historycznego [CAW WBH], Oddział II SG, sygn. 1775/89/161; 1775/89/1120
Bochenek R. H., 1000 słów o inżynierii i fortyfikacji, Warszawa 1980.
Cutter Z., Fortyfikacje niemieckie na pograniczu z Polską w okresie międzywojennym, [w:] Admiralski Farwater, red. I. Pietkiewicz, Gdańsk 2015, s. 135–147.
Cutter Z., „Linia Stalina”, „Wojsko i Wychowanie” 1996, nr 12, s. 52–54.
Cutter Z., „Linia Stalina” – fortyfikacje zachodniego pogranicza ZSRR w latach 1918–1939, „Studia i Materiały do Historii Wojskowości” 1996, t. XXXVIII, s. 203–213.
Cutter Z., Polskie wojska saperskie w 1939 roku, Częstochowa 2003.
Cutter Z., Saperzy II Rzeczypospolitej, Warszawa 2005.
Cutter Z., Saperzy polscy wobec zagrożenia wojennego 1935–1939, Wrocław 2001.
F. K., Rosyjskie fortyfikacje, „Bellona” [Londyn] 1944, z. 3, s. 74–79.
Fałkiewicz R., Kierunki rozwoju i rozbudowa umocnień stałych na europejskim teatrze działań wojennych do II wojny światowej, „Myśl Wojskowa” 1958, nr 2, s. 48–56.
Grzelak C. K., Kresy w czerwieni. Agresja Związku Sowieckiego na Polskę w 1939 r., Warszawa 1998.
Grzywacz A., Polskie planowanie wojenne na wschodnim kierunku operacyjnym w latach 1921–1939, Kraków 1995.
Jurga R. M., Twierdza Europa. Europejskie fortyfikacje II wojny światowej, Warszawa 2013.
Konopka A., „Linia Mołotowa”. Bunkry nad Bugiem, „Polska Zbrojna” 1995, nr 226, s. 9–10.
Kozłowski E., Sobczak K., Siły zbrojne i sztuka wojenna w latach 1900–1921, Warszawa 1964.
Kuczałek J., Zapomniane fortyfikacje, „Budownictwo, Technologie, Architektura” 2016, nr 3, s. 10–11.
Leksykon wiedzy wojskowej, Warszawa 1979.
Pilarczyk J., Fortyfikacje obronne Polski w przededniu II wojny światowej, „Studia i Materiały do Historii Wojskowości” 1992, t. XXXIV, s. 271–285.
Rawski T., Niemieckie umocnienia na ziemiach polskich w latach 1919–1945, „Studia i Materiały do Historii Wojskowości” 1966, t. XII, s. 281–301.
Soroka S., Wojska inżynieryjne – ewolucja i współczesność, Warszawa 1991.
Spałek W., Rozwój fortyfikacji polowej podczas wojny światowej, „Saper i Inżynier Wojskowy” 1926, z. 7, s. 880–889.
Spałek W., Rozwój fortyfikacji polowej podczas wojny światowej (dokończenie), „Saper i Inżynier Wojskowy” 1926, z. 8, s. 101–111.
Suworow W., Lodołamacz, Warszawa 1992.
Wieliczko M., Militarne aspekty II wojny światowej, [w:] Druga wojna światowa. Osądy, bilanse, refleksje, Lublin 1986, s. 37–53.
Downloads
Published
Issue
Section
License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
How to Cite
