Wanda Franciszka Wężyka w (pre)romantycznych kontekstach

Zuzanna Ćwiklińska

doi:10.18778/1505-9057.72.03

Autor

Zuzanna Ćwiklińska Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu https://orcid.org/0009-0004-3802-2560

DOI:

https://doi.org/10.18778/1505-9057.72.03

Słowa kluczowe:

Franciszek Wężyk, preromantyzm, legenda o Wandzie, dzieje bajeczne

Abstrakt

Celem artykułu jest omówienie dramatu Wanda. Tragedia w pięciu aktach Franciszka Wężyka w kontekście epoki preromantycznej. Autorka zestawia przywołaną tragedię z Romantycznością Adama Mickiewicza oraz Pamiątką po dobrej matce Klementyny z Tańskich Hoffmanowej, tworząc sieć intertekstualnych odniesień, w której osadza omawiane dzieło. Nakreśla również tło związane ze zmianami w podejściu do dziejów bajecznych na przełomie oświecenia i romantyzmu, pokazując Wężyka jako autora łączącego w swojej twórczości tendencje obu tych epok.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

Zuzanna Ćwiklińska - Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Zuzanna Ćwiklińska, absolwentka filologii polskiej oraz literatury powszechnej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, doktorantka w Szkole Doktorskiej Nauk o Języku i Literaturze UAM. Przygotowuje rozprawę na temat obrazów samobójstwa romantycznego w literaturze polskiej oraz europejskiej. Jej zainteresowania naukowe obejmują wątki związane z myśleniem o śmierci oraz zachodzące w nim przemiany w epoce romantyzmu, a szczególnie problematykę suicydologiczną w literaturze tego okresu. Interesuje się także czasopiśmiennictwem dziewiętnastowiecznym oraz twórczością poetów minorum gentium.

Bibliografia

Ballada polska, oprac. C. Zgorzelski, I. Opacki, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1962.

Czwórnóg-Jadczak Barbara, Klasyk aż do śmierci. Twórczość literacka Franciszka Wężyka, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 1994.

Czwórnóg-Jadczak Barbara, „Omamiony klasyk” czyli Franciszek Wężyk wśród naśladowców Adama Mickiewicza, „Annales Universitatis Mariae Curie-Sklodowska. Sectio FF, Philologiae” 1986, t. 4.

Czwórnóg-Jadczak Barbara, Werdykt. (Wokół rozprawy Franciszka Wężyka „O poezji dramatycznej”), „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio FF, Philologiae” 2002/2003, t. 20/21.

Dąbrowska Joanna E., Klementyna. Rzecz o Klementynie z Tańskich Hoffmanowej, Trans Humana, Białystok 2008.

Hoffmanowa z Tańskich Klementyna, Pamiątka po dobrej matce czyli ostatnie jej rady dla córki, drukiem i nakładem Wilhelma Bogumiła Korna, Wrocław 1833.

Janion Maria, „Czy będziesz wiedział, co przeżyłeś”, Sic!, Warszawa 1996.

Janion Maria, Gorączka romantyczna, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1975.

Kleiner Juliusz, Sentymentalizm i preromantyzm, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1975.

Korespondencya literacka Kajetana Koźmiana z Franciszkiem Wężykiem (1845–1856), oprac. S. Tomkowicz, nakładem Akademii Umiejętności, Kraków 1913.

Kostkiewiczowa Teresa, Z oddali i z bliska. Studia o wieku oświecenia, Wydawnic¬two Neriton, Warszawa 2010.

Kowalczykowa Alina, Preromantyzm, [w:] Słownik literatury polskiej XIX wieku, red. J. Bachórz, A. Kowalczykowa, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 2009.

Kowalczykowa Alina, Wiek XIX: przełomy, cezury, płynność, [w:] Wiedza o literaturze i edukacja. Księga referatów Zjazdu Polonistów, Warszawa 1995, red. T. Michałowska, Z. Goliński, Z. Jarosiński, Wydawnictwo IBL Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 1996.

Linde Samuel Bogumił, Słownik języka polskiego. Tom VI i ostatni U–Z, Drukarnia Księży Pijarów, Warszawa 1814.

Maślanka Julian, Literatura a dzieje bajeczne, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1984.

Mickiewicz Adam, Dzieła wszystkie, t. 1: Wiersze 1817–1824, oprac. C. Zgorzelski, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1971.

Mortkowiczówna Hanna, Podanie o Wandzie. Dzieje wątku literackiego, Skład Główny Księgarni Towarzystwa Wydawniczego w Warszawie, Warszawa 1927.

Pluta Paweł, Dlaczego preromantyzm? Literatura przełomu XVIII i XIX stulecia w terminologii historyka literatury, „Roczniki Humanistyczne” 2019, t. 67, z. 1.

Romantyzm i nowoczesność, red. M. Kuziak, TAiWPN Universitas, Kraków 2009.

Stankiewicz-Kopeć Monika, Miasto i cywilizacja w kontekście sporów modernizacyjnych w piśmiennictwie polskim lat 1800–1830. Studia, Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie, Kraków 2018.

Stawiak-Ososińska Małgorzata, Ponętna, uległa, akuratna… Ideał i wizerunek kobiety polskiej pierwszej połowy XIX wieku (w świetle ówczesnych poradników), Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2009.

Szulczewski Cezary, Franciszek Wężyk jako teoretyk i twórca dramatu. Przyczynek do dziejów preromantyzmu w Polsce, F. Wyszyński i S-ka, Warszawa 1938.

Szyjkowski Marian, Dzieje nowożytnej tragedji polskiej: typ pseudoklasyczny: 1661–1831, nakładem Akademii Umiejętności, Kraków 1920.

Tarnowski Stanisław, O niewydanych poezjach Franciszka Wężyka, „Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności”, seria I, t. 3, Kraków 1875.

Ujejski Józef, Wstęp, [w:] Tekla Łubieńska, Wanda. Tragedia w pięciu aktach, Polski Instytut Teatrologiczny, Warszawa 1927.

Wężyk Franciszek, Wanda. Tragedia w pięciu aktach, Księgarnia Ambrożego Grabowskiego, Kraków 1826.

Z problemów preromantyzmu i romantyzmu. Studia i szkice, red. A. Aleksandrowicz, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 1991.

Zapała Zygmunt, Franciszek Wężyk. Monografia biograficzno-krytyczna, drukiem A. Koziańskiego, Kraków 1898.

Żbikowski Piotr, Początki romantyzmu w Polsce. Próba rekapitulacji stanu badań, „Roczniki Humanistyczne” 1998, t. 46, nr 1 (numer specjalny).