O miejscu poezji w antologii Explorations in Freedom pod redakcją Leopolda Tyrmanda (1970)

Jakub Osiński

doi:10.18778/1505-9057.72.12

Autor

Jakub Osiński Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy https://orcid.org/0000-0002-4376-3214

DOI:

https://doi.org/10.18778/1505-9057.72.12

Słowa kluczowe:

Leopold Tyrmand (1920–1985), Jerzy Giedroyc (1906–2000), paryska „Kultura”, Instytut Literacki, Druga Emigracja

Abstrakt

W artykule zostały zaprezentowane ustalenia dotyczące zawartości antologii Explorations in Freedom. Prose, Narrative, and Poetry from ‘Kultura’ pod redakcją Leopolda Tyrmanda, wydanej w 1970 roku przez The Free Press we współpracy z The State University of New York at Albany oraz londyńską oficyną Collier Macmillan Limited. Opierając się na niewydanej korespondencji pisarza i Jerzego Giedroycia (w zasobach archiwum Instytutu Literackiego w Le Mesnil-le-Roi), autor omówił kulisy powstawania tej publikacji. Skupił się przy tym na zamieszczonych w antologii utworach poetyckich autorstwa: Kazimierza Wierzyńskiego, Wacława Iwaniuka, Józefa Łobodowskiego, Czesława Miłosza, Josifa Brodskiego, Adama Czerniawskiego oraz Bogdana Czaykowskiego. W pracy omówiono genezę pomysłu włączenia poezji do projektowanego tomu, a także dobór autorów i tłumaczy oraz wybór wierszy. Ustalenia te ilustrują, jak rozwijała się relacja i współpraca Tyrmanda i Giedroycia – od ich początkowego entuzjazmu do zerwania stosunków.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

Jakub Osiński - Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy

Jakub Osiński, dr, adiunkt w Katedrze Literatury Polskiej i Rosyjskiej Wydziału Literaturoznawstwa Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy. Interesuje się historią literatury XX i XXI wieku, zwłaszcza wychodźstwa wojennego (1939–1945) i Drugiej Emigracji (1945–1989). Autor monografii Miasta, ludzie, książki. Szkice o życiu i twórczości Kazimierza Wierzyńskiego (Bydgoszcz 2025) oraz Emigracyjna literatura wspomnieniowa (1945–1989). Zarys monograficzno-bibliograficzny (Bydgoszcz 2025).

Bibliografia

Archiwum Instytutu Literackiego w Le Mesnil-le-Roi, Francja.

Explorations in Freedom. Prose, Narrative, and Poetry from ‘Kultura’, ed. by L. Tyrmand, The Free Press in cooperation with The State University of New York at Albany&Collier-Macmillan Limited, New York 1970.

[Giedroyc Jerzy, Wierzyński Kazimierz], Listy Kazimierza Wierzyńskiego i Jerzego Giedroycia: cztery listy spośród czterystu czterdziestu listów, oprac. tekstologiczne B. Dorosz, „Sztuka Edycji” 2015, nr 2.

Iwaniuk Wacław, Wybór wierszy, Instytut Literacki, Paryż 1965.

Kowalik Jan, „Kultura” 1947–1957. Bibliografia zawartości treści. Działalność wydawnicza (1946–maj 1959), Instytut Literacki, Paryż 1959.

‘Kultura’ Essays, ed. by L. Tyrmand, The Free Press in cooperation with The State University of New York at Albany&Collier-Macmillan Limited, New York 1970.

Miłosz Czesław, Król Popiel i inne wiersze, Instytut Literacki, Paryż 1962.

Miłosz Czesław, Traktat poetycki, Instytut Literacki, Paryż 1957.

Pachocki Dariusz, Niewygodne słowa. Wydawniczy szlak Leopolda Tyrmanda, Wydawnictwo IBL Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 2023.

Pachocki Dariusz, Redagowany czy cenzurowany? Współpraca Marka Hłaski z „Kulturą” i „Wiadomościami”, „Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo” 2025, nr 15 (18).

Pachocki Dariusz, Życzliwie spolaryzowani. Listy Leopolda Tyrmanda i Jerzego Giedroycia, [w:] Leopold Tyrmand. Pisarz – człowiek spektaklu – świadek epoki, red. M. Woźniewska-Działak, Warszawa 2020.

Woźniak Marcel, Tyrmand. Pisarz o białych oczach, Marginesy, Warszawa 2020.