Rosyjskie konstrukcje wyrażające stan w konfrontacji z językiem polskim

Autor

DOI:

https://doi.org/10.18778/1427-9681.18.02

Słowa kluczowe:

analiza konfrontatywna, zdanie, kategoria stanu, kategoria oceny, język rosyjski, język polski

Abstrakt

Niniejszy artykuł poświęcony jest analizie konfrontatywnej konstrukcji wyrażających stan w języku rosyjskim i polskim. W związku z tym, że predykatywy ze znaczeniem stanu w gramatyce rosyjskiej zostały wyodrębnione jako odrębna część mowy, zakres użycia tych leksemów jest o wiele szerszy niż w języku polskim i zauważalna jest większa frekwencja ich tworzenia zarówno w literaturze pięknej, jak i w mowie potocznej. Dlatego też aktualny wydaje się problem opisu ekwiwalencji rosyjskich predykatów stanu w języku polskim. Problematycznymi przy przekładzie na język polski mogą być konstrukcje z takimi predykatami jak совестно, обидно, досадно, любопытно, смешно, славно, itp. Przeprowadzone badania pokazują, że język rosyjski odznacza się większą tendencją do syntetyzowania znaczeń stanowych i oceniających, podczas gdy w języku polskim można zaobserwować częstsze rozgraniczanie tych dwóch znaczeń i stosowanie odmiennych konstrukcji składniowych, wynikających ze specyfiki morfologicznej leksemów, pełniących funkcję predykatu. Przykłady do analizy zostały wyekscerpowane z rosyjskich utworów literackich na podstawie narodowego korpusu języka rosyjskiego oraz ich przekładu w równoległym korpusie języka polskiego.

Bibliografia

Borek, Małgorzata (1999). Predykaty wyrażające dyskomfort psychiczny w języku rosyjskim w konfrontacji z językiem polskim. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.

Fontański, Henryk (1985). Tak zwane czasowniki niewłaściwe w wybranych słownikach języka rosyjskiego o polskiego. W: Prace Językoznawcze, T. 15, pod red. M. Blicharskiego. Katowice: Uniwersytet Śląski.

Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia. (1984), pod red. R. Grzegorczykowej, R. Laskowskiego, H. Wróbla. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Gramatyka współczesnego języka polskiego. Składnia. (1984), pod red. Z. Topolińskiej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Jodłowski, Stanisław (1971). Studia nad częściami mowy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Mocarz, Maria (2005). Predykatywy leksykalne w konfrontacji przekładowej. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL.

Ozhegov, Sergej I. (1990). Slovar’ russkogo yazyka. Moscow: Russkii yazyk [Ожегов, С.И. (1990). Словарь русского языка. Москва: Русский язык].

Rudyk, Anna (2013). Subiekt semantyczny w rosyjskich zdaniach z predykatywami modalnymi i wartościującymi. Konfrontacja rosyjsko-polska. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Saloni, Zygmunt, Świdziński, Marek (1985). Składnia współczesnego języka polskiego. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Shcherba, Lev V. (1974). Yazykovaya sistema i rechevaya deyatelnost’. Leningrad: Nauka [Щерба, Лев В. (1974). Языковая система и речевая деятельность. Лениниград: Наука].

Sintaksis i stilistika. (1976), pod red. G.A. Zolotovoi. Moscow: Nauka [Синтаксис и стилистика. (1976), под ред. Г. Золотовой. Москва: Наука].

Stepanov, Yurij S. (1981). Imena. Predikaty. Predlozheniya. Moscow: Nauka [Степанов, Юрий С. (1981). Имена. Предикаты. Предложения. Москва: Наука].

Stepanov, Yurij S. (1985). V trehmernom prostranstve yazyka. Moscow: Nauka [Степанов, Юрий С. (1985). В трёхмерном пространстве языка. Москва: Наука].

Vinogradov, Viktor V. (1986). Russkij yazyk. Moscow: Vysshaya shkola [Виноградов, Виктор В. (1986). Русский язык. Москва: Высшая школа].

Zolotova, Galina A. (2001). Kommunikativnyye aspekty russkogo yazyka. Moscow: Editorial URSS [Золотова, Галина А. (2001). Коммуникативные аспекты русского синтаксиса. Москва: Эдиториал УРСС].

Zolotova, Galina A., Onipenko, Nadiezhda K., Sidorova, Marina Ju. (1998). Kommunikativnaya grammatika russkogo yazyka. Moscow: MGU. Filol. Fak. [Золотова Галина А., Онипенко Надежда К., Сидорова Марина Ю. (1998). Коммуникативная грамматика русского языка. Москва: МГУ. Филол. Фак.].

Pobrania

Opublikowane

2025-12-31

Numer

Dział

Articles

Jak cytować

Borek, Małgorzata. 2025. “Rosyjskie Konstrukcje wyrażające Stan W Konfrontacji Z językiem Polskim”. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Litteraria Rossica, no. 18 (December): 15-25. https://doi.org/10.18778/1427-9681.18.02.