Istnieje nowsza wersja tego artykułu opublikowanego 2023-10-05. Przeczytaj wersję najnowszą.

Problem winy i odpowiedzialności za zbrodnię w Orestesie Eurypidesa

Autor

DOI:

https://doi.org/10.18778/1733-0319.26.04

Słowa kluczowe:

Eurypides, Orestes, Apollo, tragedia, scholia

Abstrakt

The myth of Orestes provides an excellent opportunity to trace the issue of guilt, and thus responsibility for the crime of matricide. This theme was taken up in their dramas by all three greatest Greek tragedians: Aeschylus, Sophocles and Euripides. The subject of consideration in the article will be Euripides’ Orestes and the way the poet highlights the relationship between the personal motivation of the play’s protagonist and the divine command. The main issue will be an attempt to answer the question whether the protagonist’s actions in Euripides’ play were autonomous in nature or caused by divine determinism. Apart from Orestes, the analysis will be supplemented by commentaries by scholastics and their way of explaining and interpreting the issues outlined in the article.

Biogram autora

  • Jadwiga Czerwińska - Uniwersytet Łódzki

    Prof. dr hab. Jadwiga Czerwińska (University of Lodz) – full professor, editor-in-chief of “Collectanea Philologica”, member of the Committee on Ancient Culture of the Polish Academy of Sciences (PAN), the Classical Association, the Scientific Commission of Łódź, scholarship holder of the Fondation Hardt pour L’Etude de L’Antiquité Classique, Vandoeuvres-Genève and the Lanckoroński Foundation. Her interests include Greek theatre and drama (mainly Euripides), Greek philosophy and the reception of antiquity in Italian culture. She is the author of many articles and Polish and Italian monographs on Euripides’ work: Człowiek Eurypidesa; Anthropeia physis come dramatis persona in Euripide; Innowacje mitologiczne i dramaturgiczne Eurypidesa; (co-author) Starożytny teatr i dramat w świetle pism scholiastów. Leksykon.

Bibliografia

Ajschylos. (2016). Tragedie. T. 2. Przeł. i oprac. R.R. Chodkowski. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL.

Arystoteles. (1993). O rodzeniu się zwierząt (De generatione animalium). Przeł. i oprac. P. Siwek. W: Arystoteles, Dzieła wszystkie. T. 4: 77–247. Warszawa: PWN.

Arystoteles. (1988) Retoryka. Poetyka. Przeł. i oprac. H. Podbielski. Warszawa: PWN.

Euripides. (1960). Fabulae. G. Murray (ed.). T 3. Oxford: Oxonii.

Eurypides. (2017). Tragedie. T 1. Przeł. i oprac. R.R. Chodkowski. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL.

Eurypides. (2018). Tragedie. T 2. Przeł. R.R. Chodkowski. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL.

Homer. (2022). Iliada. Przeł. i oprac. R.R. Chodkowski. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL.

Mastronarde, Donald J. (2020). Eurypides. Scholia: Scholia on „Orestes” 1–500, Oakland, [w:] https://escholarship.org/uc/item/7xp733bb [7.05.2021].

Scholia in Euripidem. (1966). E. Schwartz (ed.). Vol. I–II. Berlin: De Gruyter.

Battezzato, L. (2000). Ospitalità rytuale, amicizia e charis nell’Ecuba. In: Ricerche euripidee. T. 1. A cura di O. Vox. Lecce: Pensa MultiMedia. 13–41.

Carpanelli, F. (2005). L’evoluzione del dramma e i nuovi orizzonti istituzionali ad Atene. Torino: UTET Libreria.

Cataudella, Q. (1976). Lektura dello ‘Ione’ Euripideo. In: Euripide. Letture critiche, a cura O. di Longo. Milano: Mursia Editore. 110–127.

Chodkowski, R.R. (1985). „Udział bóstwa w podejmowaniu decyzji bohatera tragicznego u Ajschylosa”, Roczniki Humanistyczne, XXXIII, z. 3. 19–42.

Czerwińska, J. (2006). „Hercules furens – Eurypidejska przypowieść o ludzkim szaleństwie”. Collectanea Philologica IX. 87–111.

Czerwińska, J. (2013). Innowacje mitologiczne i dramaturgiczne Eurypidesa. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Di Benedetto, V. (1971). Euripide: teatro e società. Torino: Einaudi.

Di Benedetto, V., Medda, E. (1997). La tragedia sulla scena. Torino: Einaudi.

Dodds, E.R. (2002). Grecy i irracjonalność. Bydgoszcz: Wydawnictwo Homini.

Kaimio, M. (1988). Physical Contact in Greek Tragedy. A Study of Stage Conventions. Helsinki: Suomalainen Tiedeakatemia.

Kitto, H.D.F. (1997). Tragedia grecka. Studium literackie. Bydgoszcz: Wydawnictwo Homini.

Lesky, A. (2006). Tragedia grecka. Przeł. M. Weiner. Kraków: Homini.

Łanowski, J. (1967). Słowo wstępne. W: Eurypides. Tragedie. T. 1. Przeł. J. Łanowski. Warszawa: PIW.

Marzolo, C. (1996). L ultimo Euripide: tra gesto e parole. Padova: Antenore.

Medda, E. (2001). Introduzione. In: Euripide. Orestes, introduzione, traduzione e note di E. Medda. Milano: BUR Classici Greci e Latani. 5–73.

Murray, G. (1932). Euripide e i suoi tempi. Trad. it. N. Ruffini. Bari: Editori Laterza.

Murray, G. (1948). Greek Studies. Oxford: University Press.

Paduano, G. (2005). Il teatro antico. Bari: Editori Laterza.

Pohlenz, M. (1978). La tragedia greca. Vol. 1. Trad. it. M. Bellincioni. Brescia: Paideia Editrice.

Reale, G. (1993). Historia filozofii. T. 1. Przeł. I. Zieliński. Lublin: Redakcja Wydawnictw KUL.

Sowa, J. (2014). „Czy kobieta jest potworem? Płeć żeńska w De generatione animalium Arystotelesa”. Roczniki Humanistyczne. LXII, z. 3. 29–50.

Sowa, J. (2016). „O tajemniczych «ruchach» w De generatione animalium IV 3. Płeć żeńska w Arystotelesowskiej teorii dziedziczenia”. Roczniki Humanistyczne. LXIV, z. 3. 31–52. https://doi.org/10.18290/rh.2016.64.3-3 DOI: https://doi.org/10.18290/rh.2016.64.3-3

Pobrania

Opublikowane

2023-10-05

Wersje

Numer

Nr 26 (2023): Miscellanea Graeca et Latina. In honorem Sbignei Danek

Dział

Articles

Licencja

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Jak cytować

Czerwińska, Jadwiga. 2023. “Problem Winy I odpowiedzialności Za Zbrodnię W Orestesie Eurypidesa”. Collectanea Philologica, no. 26 (October): 23-44. https://doi.org/10.18778/1733-0319.26.04.
Crossref
Scopus
Google Scholar
Europe PMC