Uwarunkowania prawne a rzeczywiste potrzeby w zakresie profilaktyki i leczenia uzależnień behawioralnych związanych z użytkowaniem technologii cyfrowych wśród dzieci i młodzieży

Anna Łukaszuk

doi:10.18778/0208-6069.S.2023.17

Authors

Anna Łukaszuk Uniwersytet Rzeszowski, Instytut Nauk Prawnych, Zakład Nauki Administracji https://orcid.org/0000-0001-8909-0070

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-6069.S.2023.17

Keywords:

behavioral addictions, digital technologies, children and youth health, e-addiction prevention, PUI

Abstract

The subject of behavioral addictions related to the use of digital technologies among children and adolescents is an intensifying phenomenon affecting increasingly younger users. However, the above issues in the sphere of institutional and legal changes remain new and require analysis. It is the duty of public authorities to provide children and young people with appropriate health care conditions, including in the sphere of mental health. Activities in the field of prevention and treatment of addictions of this kind should be treated with due seriousness, reflect the scale of the problem and, above all, meet the real needs in this matter.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Bek, Dominika. Popiołek, Malwina. 2019. „Patostreaming – charakterystyka i prawne konteksty zjawiska”. Zarządzanie Mediami 7(4): 247–262. DOI: https://doi.org/10.4467/23540214ZM.19.021.11616

Centrum Badań Opinii Społecznej. 2018. Dzieci i młodzież w internecie – korzystanie i zagrożenia z perspektywy opiekunów. Komunikat z badań Nr 129/2018.

Centrum Badań Opinii Społecznej. 2022. Korzystanie z internetu w 2022 roku. Komunikat z badań Nr 77/2022.

Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę. 2019. Problematyczne używanie internetu przez młodzież. Raport z badań. Warszawa: Ministerstwo Zdrowia Krajowe Biuro do Spraw Przeciwdziałania Narkomanii.

Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę we współpracy z Rzecznikiem Praw Obywatelskich. 2019. Patotreści w Internecie. Raport o problemie. Warszawa.

Główny Urząd Statystyczny. 2021. Społeczeństwo informacyjne w Polsce w 2021 r. Warszawa–Szczecin.

Grzelak, Szymon. Siellawa-Kolbowska, Ewa. Łuczka, Marcin. Trafny, Maciej. Grzelak, Agnieszka. 2020. Młodzież w czasie epidemii. Wyniki sondażu „Akcja nawigacja – chroń siebie, wspieraj innych”. Warszawa: Instytut Profilaktyki Zintegrowanej.

Jabłoński, Piotr Stefan. 2022. „Wskazówki dla samorządów gminnych dotyczące realizacji zadań z zakresu uzależnień behawioralnych stanowiących element gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii”. Serwis Informacyjny Uzależnienia 1(97): 1–12.

Kehl, Bartosz. 2020. „Profilaktyka w zintegrowanym rejestrze kwalifikacji. Szansa dla jakości”. Serwis Informacyjny Uzależnienia 4(92): 1–5.

Kowalewicz, Tomasz. 2022. „Powołanie Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom”. Serwis Informacyjny Uzależnienia 1(97): 1–4.

Kustro, Barbara. Bonusiak, Ewa. 2018. „Zadania jednostek samorządy terytorialnego w zakresie bezpieczeństwa zdrowotnego – aspekty teoretyczne i praktyczne”. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Rzeszowskiego „Ius et Administratio” 4: 1–16.

Najwyższa Izba Kontroli. 2016. Informacja o wynikach kontroli, Przeciwdziałanie e-uzależnieniu dzieci i młodzieży, LKI.410.008.00.2016 Nr ewid. 32/2016/P/16/070/LKI. Warszawa.

Najwyższa Izba Kontroli. 2020. Informacja o wynikach kontroli, Dostępność lecznictwa psychiatrycznego dla dzieci i młodzieży (w latach 2017–2019), KZD.430.007.2019 Nr ewid. 170/2019/P/19/059/KZD. Warszawa.

Narodowy Fundusz Zdrowia. 2021. „Zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży”. Magazyn „Ze zdrowiem” 5.

Państwowy Instytut Badawczy NASK. 2021. Nastolatki 3.0 Raport z ogólnopolskiego badania uczniów. Warszawa.

Pyżalski, Jacek. 2020. „Czy pandemia COVID-19 zaszkodziła dzieciom i młodzieży?”. Serwis Informacyjny Uzależnienia 3(91): 14–16.

Raport Rzecznika Praw Dziecka. 2021. Ogólnopolskie badanie jakości życia dzieci i młodzieży w Polsce. Obszar nr 3 Samopoczucie psychiczne. Warszawa.

Rowicka, Magdalena. 2018a. E-uzależnienia. Terapia, profilaktyka, terapia. Warszawa: Krajowe Biuro do Spraw Przeciwdziałania Narkomanii, Fundacja Praesterno.

Rowicka, Magdalena. 2018b. Przegląd i analiza badań z zakresu e-uzależnień wśród dzieci i młodzieży w Polsce wraz z wnioskami i rekomendacjami w zakresie profilaktyki e-uzależnień. Warszawa: Fundacja Praesterno.

Rowicka, Magdalena. 2019. „Skuteczna profilaktyka e-uzależnień. Doniesienia z badań”. Serwis Informacyjny Uzależnienia 4(88): 6–10.

Rowicka, Magdalena. Bujalski, Michał. 2021. „Brzdąc w sieci – zjawisko korzystania z urządzeń mobilnych przez dzieci w wieku 0–6 lat. Doniesienia z badań”. Serwis Informacyjny Uzależnienia 2(94): 24–28.

Tabaszewski, Robert. 2016. Prawo do zdrowia w systemach ochrony człowieka. Lublin: Wydawnictwo KUL.

Tykwińska-Rutkowska, Dominika. 2014. „Ochrona życia i zdrowia człowieka w prawie administracyjnym (przyczynek do dyskusji)”. W Dobra chronione w prawie administracyjnym. Red. Zofia Duniewska. 75–83. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. DOI: https://doi.org/10.18778/7969-463-1.06

Kompetencje cyfrowe jako czynnik ochronny przed uzależnieniem od gier u dzieci i młodzieży. https://www.uzaleznieniabehawioralne.pl/siecioholizm/kompetencje-cyfrowe-jako-czynnik-ochronny-przed-uzaleznieniem-od-gier-u-dzieci-i-mlodziezy/ (dostęp: 13.08.2022).

Leczenie e-uzależnień u dzieci – pilotaż MZ. https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/leczenie-e-uzaleznien-u-dzieci-pilotaz (dostęp: 10.09.2022).

Nowy model ochrony zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży. https://www.gov.pl/web/zdrowie/nowy-model-ochrony-zdrowia-psychicznego-dzieci-i-mlodziezy (dostęp: 5.10.2022).

Psychologiczne uwarunkowania cyberprzemocy. https://www.uzaleznieniabehawioralne.pl/siecioholizm/psychologiczne-uwarunkowania-cyberprzemocy/ (dostęp: 9.10.2022).

Uzależnienia behawioralne wśród dzieci i młodzieży. https://avigon.pl/blog/uzaleznienia-behawioralne-wsrod-dzieci-i-mlodziezy (dostęp: 20.10.2022).

Uzależnienie od portali społecznościowych a poziom stresu i zadowolenia z codzienności. https://www.uzaleznieniabehawioralne.pl/siecioholizm/uzaleznienie-od-portali-spolecznosciowych-a-poziom-stresu-i-zadowolenia-z-codziennosci/ (dostęp: 9.10.2022).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2021 r. w sprawie powołania Zespołu ds. opracowania reformy systemu leczenia uzależnień (Dz.Urz. Min. Zdrow. z 2021 r., poz. 27 i 52 oraz z 2022 r., poz. 7).

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie Narodowego Programu Zdrowia na lata 2021–2025 (Dz.U. z 2021 r., poz. 642).

Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o zdrowiu publicznym (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1608).

Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o zdrowiu publicznym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r., poz. 2469).