Posthumanism as Ideology and Research Perspective
DOI:
https://doi.org/10.18778/1689-4286.46.02Keywords:
posthumanism, humanism, ideology, historicity, nekros, posthuman, anthropocentrismAbstract
My article aims at showing that posthumanism is an ideology that finds its extension in research perspective called posthumanities. The notion of ideology I apply is not a negative one. Ideology is an intrinsic element of social life, and its illusive character essentially means that it serves as a tool for man to orientate in the world. It also gives an account of the current challenges faced by society and of the contradictions related to them. In my opinion, the contradiction embedded in posthumanism is that it excludes in a principled way all kinds of humanism/anthropocentrism, but is virtually unable to escape some form of humanism and anthropocentrism. They are necessary to do justice to the worlds of other animal species, to substantiate the ethical order that posthumanists feel close to, or to be able to use the notion of agency.
References
Abriszewski, K. (2010).Wszystko otwarte na nowo. Teoria Aktora-Sieci i filozofia kultury. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK.
Althusser, L. (2009). W imię Marksa. Przeł. M. Herer. Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.
Anderson, L. (2014). Autoetnografia analityczna. Przegląd Socjologii Jakościowej, 10/3, 144-167. DOI: https://doi.org/10.18778/1733-8069.10.3.07
Archer, M. S. (2013). Człowieczeństwo. Problem sprawstwa. Przeł. A. Dziuban. Kraków: NOMOS.
Banasiak, B. (2006). Integralna potworność. Filozofia libertynizmu, czyli konsekwencje »śmierci Boga«. Łódź-Wrocław: Thesaurus.
Berman, M. (2006). Wszystko, co stałe, rozpływa się w powietrzu. Rzecz o doświadczeniu nowoczesności. Przeł. M. Szuster. Kraków: Universitas.
Bobako, M. (2010). Demokracja wobec różnicy. Multikulturalizm ifeminizm w perspektywie polityki uznania. Poznań: Wyd. Poznańskie.
Bogusławski, M. M. (2011). Ekologia polityczna czy „umowa naturalna”, czyli co Bruno Latour i Michel Serres mają nam do powiedzeniao splocie polityki i natury?. Societas/Communitas, 1(11), 85-105.
Bogusławski, M. M. (2018). Humanistyka z perspektywy ontologii kulturowej. Łódź: Wydawnictwo UŁ.
Braidotti, R. (2014). Po człowieku. Przeł. J. Bednarek, A. Kowalczyk. Warszawa: PWN.
Cabestan, Ph., Arnaud T. (2001). Le vocabulaire de Sartre. Paris: ellipses.
Carter R. (2013). Sprawstwo a to, co pozaludzkie. W A. Mrozowski et al. (ed.). Sprawstwo. Teorie, metody, badania empiryczne w naukach społecznych (36-45). Przeł. P. Rogala, J. Barski. Kraków: NOMOS.
Derrida, J. (1993). Kres człowieka. W J. Derrida. Pismo filozofii. Przeł. P. Pieniążek. Kraków: inter esse. S. 151-187.
Domańska. E. (2017). Nekros. Wstęp do ontologii martwego ciała. Warszawa: PWN. E-book.
Ferry, L. Renaut, A. (1985). La pensée 68. Essai sur l’anti-humanisme contemporain. Paris: Gallimard.
Foucault, M. ( 1981). Les mots et les choses. Paris: Gallimard.
Garin, E. (1969). Filozofia Odrodzenia we Włoszech. Przeł. K. Żaboklicki. Warszawa: PWN.
Heidegger, M. (1995). List o »humanizmie«. W M. Heidegger, Znaki drogi. Przeł. J. Tischner. Warszawa: Aletheia. S. 129-168.
Heller, Á. Eseje o nowoczesności. Przeł. W. Bulira. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK.
Husserl, E. (1993). Kryzys europejskiego człowieczeństwa a filozofia. W E. Husserl, Kryzys europejskiego człowieczeństwa a filozofia. Przeł. J. Sidorek. Warszawa: Aletheia. S. 11-51.
Husserl, E. (1999). Kryzys nauk europejskich i fenomenologia transcendentalna. Przeł. S. Walczewska. Toruń: Wyd. Rolewski.
Janaszczyk, A. (2009). Sceptycki element nie-specyficznej teorii poznania Fryderyka Nietzschego. W B. Banasiak et. al. (red). Wokół Nietzschego. Toruń: Adam Marszałek. S. 39-60.
Kristeller, P. O. (1985). Humanizm i filozofia. Warszawska: IFiS PAN.
Kostyszak, M. (1998). Istota techniki — głos Martina Heideggera. Wrocław: Wydawnictwo UWr.
Kowalska, M. (2005). Demokracja w kole krytyki. Białystok: Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku.
Kruszelnicki, M. (2008). Inspiracje Heideggerowskie we współczesnym antyhumanizmie. Forum Oświatowe, nr specjalny, 51-63.
Leavy, P. (2018). Metoda spotyka sztukę. Praktyki badawcze oparte na sztuce. Przeł. K. Stanisz, J. Kucharska. Warszawa: NCK.
Marks, K. (2002). Tezy o Feuerbachu. https://www.marxists.org/polski/marks-engels/1845/tezy_o_feuerbachu.htm (dostęp 11/05/2019).
Matuszewski, K. (2008). Sade. Msza okrucieństwa. Gdańsk: słowo/obraz terytoria.
Mbembe, A. (2018). Polityka wrogości. Nekropolityka. Przeł. K. Bojarska. Kraków: Karakter. DOI: https://doi.org/10.36854/widok/2017.17.658
Mirucka, B. (2018). Podmiot ucieleśniony. Psychologiczna analiza reprezentacji ciała i tożsamości cielesnej. Warszawa: Scholar.
Nowak, A. W. (2016). Wyobraźnia ontologiczna. Filozoficzna (re)konstrukcja fronetycznych nauk społecznych. Warszawa: Wyd. UAM, Wyd. IBL.
Pacewicz, K. (2017). Fluks. Wspólnota płynów ustrojowych. Warszawa: PWN, Fundacja na Rzecz Myślenia im. Barbary Skargi. E-book.
Pokropski, M. (2013). Cielesna geneza czasu i przestrzeni. Warszawa: IFiS PAN.
Ritter, J. Zadanie nauk humanistycznych w społeczeństwie współczesnym. W S. Czerniak, J. Rolewski (red.). Szkoła Rittera. Studia z filozofii niemieckiej. T. 2. Przeł. E. Paczkowska-Łagowska. Toruń: Wydawnictwo UMK.
Sartre, J.-P. (1985). Posłowie. W F. Fanon. Wyklęty lud ziemi. Przeł. H. Tygielska. Warszawa: PIW. s. 217-234.
Sieczkowski, T. (2017). David Hume. Krytyka episteologii. Łódź: Wydawnictwo UŁ.
Simondon, G. (2005). L’individuation ŕ la lumičre des notions de forme et d’information. Grenoble: Millon.
Świrek, K. (2018). Teorie ideologii na przecięciu marksizmu i psychoanalizy. Warszawa: PWN.
Toulmin, S. (2005). Kosmopolis. Ukryty projekt nowoczesności. Przeł. T. Zarębski. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskiej Szkoły Wyższej.
Touraine, A. (2010). Samotworzenie się społeczeństwa. Przeł. A. Karpowicz. Kraków: NOMOS.
Tuchańska, B. (2012). Dlaczego prawda? Prawda jako wartość w sztuce, nauce i codzienności. Warszawa: Poltext.
Wodziński, C. (1994). Heidegger i problem zła. Warszawa: PIW.
Żyniewicz, K. (2017). Art&Science. Autoetnografia artystki realizującej projekty w laboratoriach biologicznych. Kultura i Społeczeństwo, 3, 103-126. DOI: https://doi.org/10.35757/KiS.2017.61.3.7
Downloads
Published
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
