Unter der Glasglocke: generationelle Befindlichkeiten in Zoë Jennys "Das Blütenstaubzimmer"

Joanna Firaza

doi:10.18778/2196-8403.2014.10

Autor

Joanna Firaza

DOI:

https://doi.org/10.18778/2196-8403.2014.10

Słowa kluczowe:

Zoë Jenny, „Kwietny pył”, ‚Fräuleinwunder‘, powieść adolescencyjna, narracja, Sylvia Plath, „Szklany klosz”, intertekstualność

Abstrakt

Debiutancka powieść Zoë Jenny Kwietny pył (1997, wydanie polskie w tłumaczeniu Reginy Tyszkiewicz, 1999) wpisuje się z jednej strony w tendencję literacką ‚Fräuleinwunder‘, z drugiej w tradycję powieści adolescencyjnej. Na uznanie zasługuje plastyczny, zmysłowy język powieści, w którym wyraża się zwrócona do wewnątrz, pierwszoosobowa perspektywa narracyjna. Podjęta tu próba szczegółowej analizy poetyki tekstu szwajcarskiej autorki wykazała zaskakujące pokrewieństwo do autobiograficznej powieści Sylvii Plath Szklany klosz (1963). Intertekstualne podejście rzuca światło na latentną intencję tekstu wyjścia poza horyzont indywidualny czy narodowy oraz na uniwersalny przekaz na temat współczesnej kondycji jednostki, który nadaje tekstowi wydźwięk tragiczny.

Bibliografia

ANDRE, THOMAS (2011): Kriegskinder und Wohlstandskinder. Die Gegenwartsliteratur als Antwort auf die 68er. Heidelberg.

BLOSSER, SILVIANNE (2001): A Poetics on Edge: The Poetry and Prose of Sylvia Plath. Bern.

BRAIN, TRACY (2001): The Other Sylvia Plath. Harlow.

BRONFEN, ELISABETH (1998): Sylvia Plath. Michigan.

FETZ, BERNHARD (2003): Was ist gegenwärtig an der gegenwärtig neuesten Literatur? Ein Quellenstudium zur Bewusstseinslage am Beispiel von Bettina Galvani, Zoë Jenny, Juli Zeh, Martin Prinz und Thomas Raab. In: ASPETSBERGER, FRIEDBERT (ed.): Trends und Motive in der (österreichischen) Gegenwartsliteratur. Innsbruck, 15-35.

GANSEL, CARSTEN / ZIMNIAK, PAWEL (2011): Adoleszenz und Adoleszenzdarstellung in der Literatur – Vorbemerkungen. In: CARSTEN GANSEL / PAWEL ZIMNIAK (eds.): Zwischenzeit, Grenzüberschreitung, Aufstörung. Bilder von Adoleszenz in der deutschsprachigen Literatur. Heidelberg, 9-13.

GESING, FRITZ (2001): Blütenstaub im crazy Faserland. Stimmen der Jugend am Ende des 20. Jahrhunderts. In: BOGDAL, KLAUS-MICHAEL / GUTJAHR, ORTRUD / PFEIFFER, JOACHIM (eds.): Jugend. Psychologie – Literatur – Geschichte. Würzburg, 323-350.

GILL, JO (2008): The Cambridge Introduction to Sylvia Plath. Cambridge. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511817007

GUSTAFSON, SUSAN E. (2007): Asymbolia and Self-Loss: Narratives of Depression by Women in Contemporary German Literature. In: Monatshefte 99/1:1-21. DOI: https://doi.org/10.1353/mon.2007.0009

HAGE, VOLKER: Literarisches Fräuleinwunder. In: Der Spiegel, 22.03.1999:244-246.

HEFFERNAN, VALERIE (2010): Unschweizerische Schweizerliteratur? Ruth Schweikert, Peter Stamm, Zoë Jenny. In: BARKHOFF, JÜRGEN / HEFFERNAN, VALERIE (eds.): Schweiz schreiben. Zu Konstruktion und Dekonstruktion des Mythos Schweiz in der Gegenwartsliteratur. Berlin/New York, 283-295. DOI: https://doi.org/10.1515/9783484970526.6.283

JENNY, ZOË (11997 / 1999): Das Blütenstaubzimmer. München.

JENNY, ZOË (2002): Beim Schreiben muss man sich die Maske vom Gesicht reißen. In: SELCHOW, STEPHANIE VON (ed.): Siehst du den Horizont? Franka Potente, Zoë Jenny et alii. über ihr Leben. Aarau/Frankfurt (M.), 74-84.

KRACHT, CHRISTIAN (11995 / 1997): Faserland. Köln.

MEHRFORT, SANDRA (2006): Ich-Konstruktionen in der Popliteratur – Christian Krachts „Faserland“ (1995), Alexa Hennig von Langes „Relax“ (1997) und Benjamin von Stuckrad-Barres „Soloalbum“ (1998). In: SCHLICH, JUTTA / MEHRFORT, SANDRA (eds.): Individualität als Herausforderung. Heidelberg, 181-205.

PECHT, ANDREAS: Zoë Jenny kriegt die Kurve nicht: http://www.pecht.info/texte/2007/20071115.html (12.2012).

PLATH, SYLVIA (1990 / 1997): Die Glasglocke. Frankfurt (M.).

ZEH, JULI: Sag nicht Er zu mir oder: Vom Verschwinden des Erzählers im Autor. In: Akzente 08.2002:380f.