Państwo – historia idei
DOI:
https://doi.org/10.18778/1508-1117.10.01Słowa kluczowe:
państwo, historia idei, geografia politycznaAbstrakt
Choć wielu wieszczyło mu upadek, państwo jako zjawisko polityczne, społeczne i gospodarcze ciągle istnieje. Pozostaje ono elementarnym przedmiotem zainteresowań wielu dyscyplin naukowych i to od początku ich istnienia. Zazwyczaj państwo opisuje się trzema cechami – terytorium, organizacją polityczną i społeczeństwem. Szczególnie w Europie państwo utożsamia się z państwem narodowym – ideą, zgodnie z którą każdy naród tworzy swoje własne państwo.
Artykuł ma cel głównie dydaktyczny. Stanowi przegląd najważniejszych, ze względu na zakres zjawiska zdecydowanie nie wszystkich, teorii dotyczących państwa. Autorka starała się przedstawić koncepcje mieszczące się nie tylko w nurcie politologicznym, ale także z socjologii politycznej i oczywiście geografii politycznej. Zaczyna więc od Platona by skończyć na współczesnych geografach P. Taylorze i P. Coxie, nie zapominając o Polakach – J. Barbagu i M. Sobczyńskim.
Bibliografia
Adams J., 1977, Myśli o rządzie, [w:] Wizje Stanów Zjednoczonych w pismach Ojców Założycieli, red. W. Osiatyński, PIW, Warszawa.
Arystoteles, 1964, Polityka z dodaniem pseudo-arystotelesowej ekonomiki, PWN, Warszawa.
Augustyn Św., 1977, O państwie bożym. Przeciw poganom ksiąg XXII, Wyd. PAX, Warszawa.
Barbag J., 1987, Geografia polityczna ogólna, PWN, Warszawa.
Blacksell M., 2008, Geografia polityczna, PWN, Warszawa.
Bodin J., 1958, Sześć ksiąg o Rzeczpospolitej, PWN, Warszawa.
Bohdanowicz J., Dzięcielski M., 1994, Zarys geografii historycznej i politycznej cywilizacji, Wyd. UG, Gdańsk.
Böckenförde E. W., 1994, Idee ładu społecznego i politycznego w Rewolucji Francuskiej, [w:] Europa i społeczeństwo obywatelskie. Rozmowy w Castel Gandolfo, red. K. Michalski, Społeczny Instytut Wydawniczy Znak, Kraków i Fundacja im. Stefana Batorego, Warszawa.
Burke E., 1994, Rozważania o Rewolucji we Francji, Społeczny Instytut Wydawniczy Znak, Kraków i Fundacja im. Stefana Batorego, Warszawa.
Cicero M. T., 1960, Pisma filozoficzne, PWN, Warszawa, [w:] Historia idei politycznych. Wybór tekstów, oprac. S. Filipowicz, A. Mielczarek, K. Pieliński, M. Tański, 1998, Wyd. Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa.
Cox K. R., 2002, Political Geography, Blackwell, Oxford.
Crystal D., 1997, The Cambridge Encyclopaedia of Language, Cambridge University Press, Cambridge.
Dante A., 1979, De Monarchia, Macmillan, London.
de Blij H. J., Muller O. P., 1992, Geography, regions and concepts, John Wiley&Sons.
Deklaracja Praw Człowieka (Universal Declaration of Human Rights) przyjęta 10.12.1948, The Patrin Web Journal, www.ptWodz.um.lodz.pl/dydaktyka/zrodla/ zrodlo32.pdf. (05.02.2009).
Ferguson A., 1966, An essay on the history of civil society, Edinburgh.
Gray J., 1994, Liberalizm, Wyd. Znak, Kraków i Fundacja im. Stefana Batorego, Warszawa.
Habermas, 1993, Obywatelstwo a tożsamość narodowa, Wyd. EFiS PAN, Warszawa.
Hartshorne R., 1940, The concepts of ‘Raison d’Etre’ and ‘Maturiy’ of states: ilustrated form of the mid-Danube area, [w:] A.A.A.G., vol. 30.
Hegel F., 1958, Wykłady z filozofii dziejów, PWN, Warszawa.
Herder J. G., 1962, Myśli o filozofii dziejów, PWN, Warszawa.
Hobbes T., 1954, Lewiatan, PWN, Warszawa.
Horsman M., Marshall A., 1994, After the Nation-State, Harper-Collins, London.
Jary D., Jary J., 1995, Collins dictionary of sociology, Collins, Glasgow.
Kant I., 1995, Co to jest Oświecenie?, [w:] Przypuszczalny początek ludzkiej historii, Corner, Toruń.
Kostrubiec J., 2002, Próba współczesnej interpretacji klasycznej definicji państwa Georga Jellinka, [w:] Doktryny polityczne i prawne u progu XXI wieku, red. M. Maciejewski, M. Marszał, Kolonia, Wrocław.
Koter M., 1993, Region polityczny – geneza, ewolucja i morfologia, [w:] Region, regionalizm – pojęcia i rzeczywistość, red. K. Handke, IS PAN, Warszawa.
Krasowski K., Krzymkowski M., Sikorska-Dzięgielewska K., Walachowicz J., 1993, Historia ustroju państwa, Wyd. “ars boni et aequi”, Poznań.
Lévi-Strauss C., 2001, Myśl nieoswojona, KR, Gdańsk.
Locke J., 1991, Dwa traktaty o rządzie, PWN, Warszawa.
Loth J., 1925, Zarys geografii politycznej, Księgarnia Geograficzna „Orbis”, Kraków.
Machiavelli N., 1972, Książę, [w:] Wybór pism, PIW, Warszawa.
Marcuse H., 1966, Rozum i rewolucja. Hegel a powstanie teorii społecznej, Warszawa.
Marszałek A., 1996, Z historii europejskiej idei integracji międzynarodowej, Wyd. UŁ, Łódź.
Mili J. S., 1959, O wolności, PWN, Warszawa.
Montesquieu Ch., 1957, O duchu praw, PWN, Warszawa.
More T., 1954, Utopia, PAX, Warszawa.
Ostrom V., 1994, Federalizm amerykański. Tworzenie społeczeństwa samorządowego, Polskie Towarzystwo Psychologiczne – Pracownia Wydawnicza, Warszawa–Olsztyn.
Otok S., 1997, Geografia polityczna, PWN, Warszawa.
Paweł Apostoł Św., 1989, List do Rzymian, [w:] Biblia Tysiąclecia, Wyd. Pallottinum, Poznań–Warszawa.
Pieniążek A., 1979, Suwerenność – problemy teorii i praktyki, KiW, Warszawa.
Pieniążek A., 1995, Suwerenność i państwa narodowe, [w:] Suwerenność i państwa narodowe w integrującej się Europie – przeżytek czy przyszłość?, red. J. Fiszer, C. Mojsiewicz, Komitet Nauk Politycznych PAN, Instytut Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM, Poznań–Warszawa.
Platon, 1994, Państwo, Wyd. Alfa, Warszawa.
Pomian J., 1992, Europa i jej narody, PIW, Warszawa.
Popper K., 1993, Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie, PWN, Warszawa.
Riedel M., 1969, Studien zu Hegels Rechtsphilosophie, Suhrkamp, Frankfurt/M.
Rousseau J. I., 1965, Umowa społeczna, PWN, Warszawa.
Rykiel Z., 2006, Podstawy geografii politycznej, PWE, Warszawa.
Skrok Z., 1986, Wyjście z kamiennego świata, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa.
Strauss L., 1965, On the spirit of Hobbes’s political philosophy, [w:] Hobbes studies, red. K. C. Brown, Basil Blackwell, Oxford.
Szacki J., 1981, Historia myśli socjologicznej, PWN, Warszawa.
Szacki J., (red), 1997, Ani książę ani kupiec: obywatel, Wyd. Znak, Kraków i Fundacja im. Stefana Batorego, Warszawa.
Taylor P. J., Flint C., 2000, Political geography, Prentice Hall, Harlow.
Tilly Ch., 1997, Rewolucje europejskie 1492–1992, Oficyna Wydawnicza Volumen, Warszawa.
Tocqueville de A., 1994, Dawny ustrój i rewolucja, Wyd. Znak, Kraków i Fundacja im. Stefana Batorego, Warszawa.
Tocqueville de A., 1996, O demokracji w Ameryce, Wyd. Znak, Kraków i Fundacja im. Stefana Batorego, Warszawa.
Tomasz z Akwinu Św., 1984, O władzy, [w:] Dzieła wybrane, Wyd. W drodze, Poznań.
Zientara B., 1985, Świt narodów europejskich i powstanie świadomości narodowej na obszarze Europy pokarolińskiej, PIW, Warszawa.
Zientara B., 1996, Historia powszechna średniowiecza, Wyd. Trio, Warszawa.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
