Wyniki ratowniczych badań archeologicznych na terenie byłego niemieckiego obozu pracy przymusowej KL Jawischowitz, pow. Oświęcim - Tabaszewski, Wojciech; Wardas-Lasoń, Marta (Acta Universitatis Lodziensis. Folia Archaeologica, 2022)
Artykuł stanowi opracowanie wyników ratowniczych badań archeologicznych, przeprowadzonych na terenie dawnego, niemieckiego obozu pracy przymusowej KL Jawischowitz, będącego podobozem filialnym dla KL Auschwitz-Birkenau. W artykule omówiono materiał zabytkowy związany z poszczególnymi fazami wykorzystania kompleksu zabudowy oraz samą architekturę obozową i towarzyszącą jej infrastrukturę techniczną. Odkryto relikty architektury związane z dwoma blokami mieszkalnymi oraz infrastrukturą obozową, funkcjonującą w okresie od 1942 do 1945 r., jak również wykorzystywaną w okresie późniejszym. Przeprowadzono również analizę pozyskanego w trakcie badań zabytkowego materiału ruchomego, w postaci fragmentów ceramiki (porcelany, kafli i ceramiki budowlanej) i szkła, związanych z funkcjonowaniem niemieckiego obozu pracy przymusowej, a wykorzystywanego w okresie od 1945 do 1950 r. przez władze PRL jako obóz pracy przymusowej dla obywateli niemieckich, członków NSDAP i Hitlerjugend, volksdeutschów oraz osób podejrzanych o brak lojalności wobec Polski. Ostatni etap funkcjonowania kompleksu poobozowego przypada na okres po 1950 r., kiedy zostaje on przekształcony na osiedle robotnicze. Po wyburzeniu osiedla, w latach 70., obszar funkcjonował jako park, który obecnie poddawany jest rewitalizacji.